Khánh Hòa định hướng tập trung nguồn lực đầu tư các khu bến cảng trọng điểm, thu hút nhà đầu tư chiến lược, đẩy mạnh chuyển đổi số và đáp ứng các tiêu chuẩn “cảng xanh”, “cảng thông minh”. Trong ảnh là Khu kinh tế Vân Phong. Ảnh: Linh Đan

UBND tỉnh Khánh Hòa vừa xây dựng kế hoạch phát triển Hệ thống cảng biển Khánh Hòa giai đoạn 2026 - 2030 với định hướng tập trung nguồn lực đầu tư các khu bến cảng trọng điểm, thu hút nhà đầu tư chiến lược, đẩy mạnh chuyển đổi số và đáp ứng các tiêu chuẩn “cảng xanh”, “cảng thông minh” nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy kinh tế biển và tăng cường liên kết vùng.

Theo kế hoạch, tỉnh tập trung nguồn lực phát triển các khu bến cảng trọng điểm. Trong đó Bắc Vân Phong được định hướng trở thành cảng trung chuyển quốc tế, có khả năng tiếp nhận tàu container đến 24.000 TEU và tàu hàng tổng hợp, hàng rời đến 250.000 tấn. Nam Vân Phong tiếp tục phát triển phục vụ Khu kinh tế Vân Phong với hệ thống bến tổng hợp, container, hàng rời, hàng lỏng và khí.

Khu bến Nha Trang được chuyển đổi công năng thành bến hành khách quốc tế và bến du thuyền chuyên dụng đẳng cấp cao, có khả năng tiếp nhận tàu khách du lịch đến 225.000 GT; Cam Ranh được định hướng phục vụ phát triển kinh tế vùng liên kết Tây Nguyên với bến tổng hợp, container, hàng rời và tàu khách quốc tế, gắn với yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Khu bến Cà Ná được định hướng phát triển cảng nước sâu phục vụ xuất nhập khẩu, công nghiệp, tiếp nhận tàu trọng tải đến 100.000 tấn hoặc lớn hơn. Bến cảng Ninh Chử sẽ là bến cảng hành khách, du lịch kết hợp hàng tổng hợp nội địa.

Bên cạnh đó, tỉnh đầu tư phát triển hạ tầng tại bến cảng đặc khu Trường Sa nhằm phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm an ninh quốc phòng.

Để triển khai các dự án, tỉnh Khánh Hòa phân định rõ nguồn lực đầu tư. Theo đó, ngân sách nhà nước tập trung cho hạ tầng hàng hải công cộng theo lộ trình quy hoạch phát triển cảng biển được phê duyệt; các dự án giao thông kết nối trục chính từ mạng lưới quốc lộ, cao tốc vào phân khu cảng biển, hệ thống thu gom, xử lý môi trường được triển khai theo hình thức đối tác công tư (PPP); đồng thời khuyến khích doanh nghiệp trong và ngoài nước đầu tư kết cấu bến cảng, cầu cảng, kho bãi, trung tâm logistics và trang thiết bị hiện đại.

Bên cạnh đó, thu hút các tập đoàn có tiềm lực tài chính mạnh, các nhà khai thác cảng biển, hãng tàu lớn trong nước và quốc tế tham gia đầu tư, quản lý, khai thác các khu bến cảng trọng điểm của tỉnh; ưu tiên đầu tư chiến lược cho Cảng trung chuyển quốc tế Bắc Vân Phong, bến container tại Nam Vân Phong, các bến cảng tổng hợp và chuyên dụng tại Cam Ranh và Cà Ná. Đối với các khu vực có vị trí chiến lược, đặc biệt là vịnh Cam Ranh, việc lựa chọn nhà đầu tư phải bảo đảm chặt chẽ các yêu cầu về quốc phòng, an ninh và toàn vẹn chủ quyền lãnh thổ.

Một trong những nội dung trọng tâm của kế hoạch là xây dựng hệ thống cảng biển theo tiêu chí cảng xanh và cảng thông minh. Các dự án cảng mới phải tích hợp đồng bộ hạ tầng cấp điện lưới trung thế cho tàu hàng, tàu khách khi cập bến, ưu tiên sử dụng năng lượng tái tạo, áp dụng công nghệ kiểm soát khí thải, nước thải và bụi trong quá trình khai thác.

Song song đó, tỉnh triển khai hệ sinh thái Cảng thông minh với các giải pháp tự động hóa bốc xếp, ứng dụng hệ thống kết nối vạn vật (IoT), hệ thống camera thông minh tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và hệ thống dữ liệu dùng chung kết nối liên thông giữa doanh nghiệp cảng, hãng tàu và cơ quan hải quan, hướng tới thông quan điện tử không điểm dừng và tối ưu hóa hoạt động logistics.

Theo lộ trình, giai đoạn 2026 - 2027 tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách, xây dựng cơ sở dữ liệu quản lý cảng biển, đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, khởi công các dự án động lực và hoàn thiện các tuyến giao thông kết nối như tuyến Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột; nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 26B; tuyến kết nối đường cao tốc Bắc - Nam với Quốc lộ 1 và Cảng biển tổng hợp Cà Ná; đồng thời chuẩn bị đầu tư tuyến cao tốc Nha Trang - Đà Lạt.

Trong giai đoạn 2028 - 2030, tỉnh sẽ đưa vào khai thác Cảng hành khách quốc tế Nha Trang, Cảng hành khách quốc tế Bắc bán đảo Cam Ranh, Tổ hợp bến cảng nước sâu Cà Ná (giai đoạn 2); phát triển tầng công nghiệp và dịch vụ hậu cần logistics liền cảng và các cảng cạn (ICD), đồng thời triển khai đồng bộ hệ sinh thái cảng thông minh và hoàn thành chuyển đổi xanh, chuyển đổi số tại các doanh nghiệp cảng biển.