Chiều 14/1/2026, với sự chứng kiến của Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi và Thượng tướng, Thứ trưởng Bộ Công an Phạm Thế Tùng, Cục Hải quan và Cục Quản lý xuất nhập cảnh đã ký Quy chế phối hợp trong trao đổi, cung cấp thông tin phục vụ quản lý nhà nước về hải quan và xuất nhập cảnh.

Quang cảnh lễ ký.

Ông Nguyễn Sỹ Hoàng, Trưởng Ban Nghiệp vụ Thuế hải quan (Cục Hải quan), cho biết, theo Quy chế, việc trao đổi, cung cấp thông tin phục vụ quản lý nhà nước về hải quan và xuất nhập cảnh giữa Cục Hải quan (Bộ Tài chính) và Cục Quản lý xuất nhập cảnh (Bộ Công an) được triển khai trên ba trụ cột chính.

Thứ nhất là phối hợp về tạm hoãn xuất cảnh, với cơ chế trao đổi thông tin chi tiết về tạm hoãn, gia hạn và hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế, hướng tới kết nối và trao đổi dữ liệu tự động theo thời gian thực trên hệ thống công nghệ thông tin liên thông.

Thứ hai là phối hợp trong công tác soi chiếu, kiểm tra hành lý, thông qua việc thống nhất khuôn khổ pháp lý, quy trình vận hành và trách nhiệm của mỗi bên khi khai thác thiết bị soi chiếu dùng chung, đặc biệt đối với hành lý xách tay và hành lý ký gửi trên các chuyến bay quốc tế, nhằm nâng cao hiệu quả phát hiện vi phạm, bảo đảm an ninh hàng không và sử dụng hiệu quả nguồn lực.

Thứ ba là phối hợp trong phòng, chống buôn lậu và hàng cấm, với việc làm rõ các nội dung thông tin cần trao đổi và cơ chế xử lý các vụ việc phát sinh trên cùng địa bàn quản lý, qua đó nâng cao hiệu quả phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật.

Phát biểu tại buổi lễ, Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ đánh giá cao sự chủ động, trách nhiệm của hai cơ quan trong việc cụ thể hóa chủ trương của Chính phủ về nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước thông qua phối hợp liên ngành. Đồng thời, Cục trưởng Cục Hải quan nêu rõ các giải pháp trọng tâm sẽ triển khai ngay sau khi Quy chế được ký ban hành.

Theo đó, Cục Hải quan sẽ tập trung đưa các nội dung phối hợp vào quy trình nghiệp vụ, đặc biệt là cơ chế tạm hoãn xuất cảnh và việc vận hành soi chiếu chung tại cửa khẩu, sân bay theo nguyên tắc “một cửa, một lần dừng”, vừa nâng cao hiệu quả kiểm soát vừa rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục. Song song với đó là đẩy mạnh chuyển đổi số, ưu tiên xây dựng hệ thống công nghệ thông tin và kết nối dữ liệu tự động thông qua kênh API để phục vụ công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, bảo đảm an toàn, an ninh hàng không.

Cục Hải quan cũng sẽ kiện toàn cơ chế thông tin liên lạc, bố trí đầu mối phối hợp từ trung ương đến địa phương, nhất là tại các sân bay quốc tế trọng điểm, nhằm xử lý kịp thời các tình huống phát sinh. Hằng năm, hai cơ quan sẽ luân phiên tổ chức sơ kết để đánh giá hiệu quả phối hợp, cập nhật các quy định pháp luật mới và điều chỉnh phương thức phối hợp phù hợp với yêu cầu thực tiễn.

Thay mặt Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Trung tướng, Cục trưởng Phạm Đăng Khoa khẳng định, Quy chế phối hợp là cơ chế vận hành cụ thể, giúp hai bên kết nối chặt chẽ các khâu liên quan trực tiếp tại cửa khẩu hàng không, từ trao đổi thông tin, phối hợp xử lý tình huống đến chuẩn hóa quy trình và kỷ luật dữ liệu. Mục tiêu xuyên suốt là xây dựng hệ thống cảng hàng không, sân bay Việt Nam vừa bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn, vừa văn minh, hiện đại, thân thiện, tạo thuận lợi tối đa cho người dân, doanh nghiệp và du khách quốc tế.

Điểm cốt lõi của Quy chế là tạo chuyển biến về chất trong phối hợp, với ba yêu cầu xuyên suốt: phối hợp đúng trọng tâm, không chồng chéo nhưng không để khoảng trống; phối hợp dựa trên dữ liệu và kỷ luật dữ liệu; phối hợp tại hiện trường theo nguyên tắc “một điểm chạm”, xử lý quyết đoán nhưng ứng xử văn minh.

Để Quy chế thực sự đi vào chiều sâu, Cục trưởng Cục Quản lý xuất nhập cảnh nhấn mạnh định hướng triển khai theo tinh thần “làm đến đâu chắc đến đó”, trong đó trọng tâm là tăng cường ứng dụng công nghệ và tiến tới trao đổi dữ liệu theo thời gian thực.

Theo đó, hai bên sẽ chuẩn hóa dữ liệu và quy trình phối hợp từ cấp Cục đến các đơn vị tại cửa khẩu hàng không; ưu tiên các hạng mục có tác động trực tiếp đến tốc độ xử lý và chất lượng phục vụ, từng bước giảm phụ thuộc vào trao đổi thủ công thông qua cơ chế gửi, nhận, phản hồi tự động và đối soát điện tử; tiến tới chia sẻ dữ liệu thời gian thực phục vụ kiểm soát rủi ro và xử lý nghiệp vụ tại hiện trường; đồng thời thống nhất các phương án bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống thông tin, từ phân quyền, kiểm soát truy cập đến giám sát và xử lý sự cố, bảo đảm hệ thống vận hành thông suốt trong mọi tình huống.

Kết thúc buổi lễ, lãnh đạo hai cơ quan khẳng định, việc ký kết và triển khai Quy chế phối hợp là nền tảng quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực hải quan và xuất nhập cảnh, góp phần ngăn chặn kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật, bảo đảm an ninh hàng không, đồng thời tạo điều kiện thông thoáng cho hoạt động xuất nhập cảnh và thương mại quốc tế.