Đây là nội dung cơ bản tại Quyết định số 1562/QĐ-UBND vừa được UBND tỉnh Nghệ An ban hành. Quyết định này là chương trình hành động thực hiện chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị về về định hướng chiến lược địa chất, khoáng sản và công nghiệp khai khoáng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Tình trạng khai thác khoáng sản trái phép ở Nghệ An vẫn diễn biến phức tạp.

Theo Quyết định này, UBND tỉnh chỉ đạo xử lý nghiêm hoạt động khai thác, vận chuyển, buôn bán, xuất khẩu khoáng sản trái phép. UBND tỉnh nhấn mạnh, người đứng đầu chính quyền, thủ trưởng các cơ quan, đơn vị được giao nhiệm vụ quản lý khoáng sản phải chủ động nắm chắc tình hình, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt công tác quản lý nhà nước về khoáng sản, bảo đảm an ninh, trật tự. 

UBND tỉnh đề nghị nâng cao vai trò, trách nhiệm quản lý để mọi hành vi vi phạm pháp luật về khoáng sản phải được phát hiện sớm, ngăn chặn, xử lý kịp thời. 

UBND tỉnh Nghệ An kiên quyết xử lý nghiêm minh theo đúng quy định của pháp luật đối với cơ quan, đơn vị, địa phương, cán bộ, nhất là người đứng đầu buông lỏng lãnh đạo, quản lý, lợi dụng chức vụ, vị trí công tác để trục lợi, vụ lợi cho bản thân hoặc bao che, tiếp tay, can thiệp, tác động dưới mọi hình thức để người khác thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật về khoáng sản, để xảy ra vi phạm hoặc không cương quyết xử lý sau khi phát hiện vi phạm về khoáng sản trên địa bàn. 

Quyết định này cũng nhấn mạnh việc tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra hoạt động khoáng sản, bảo đảm an toàn lao động. Triển khai thực hiện đồng bộ các giải pháp quản lý thuế và giám sát sản lượng khoáng sản thực tế đã khai thác. 

Bên cạnh đó, địa phương tập trung đấu tranh chống các hành vi trốn thuế, gian lận thuế, phí; khai thác khi chưa hoàn thành thủ tục, khai thác vượt công suất, khai thác vượt ra ngoài ranh giới khu vực được phép khai thác. 

Quyết định này khẳng định: "Kiên quyết đình chỉ hoạt động, tước quyền sử dụng hoặc thu hồi giấy phép, đóng cửa mỏ, cải tạo, phục hồi môi trường đối với những khu vực khai thác không hiệu quả, gây ô nhiễm môi trường theo quy định của pháp luật; xử lý nghiêm hoạt động khai thác, vận chuyển, buôn bán, xuất khẩu khoáng sản trái phép; rà soát, kiểm tra công tác đóng cửa mỏ đối với các giấy phép khai thác khoáng sản đã chấm dứt hiệu lực theo quy định".

Bên cạnh việc tăng cường công tác quản lý, Quyết định số 1562/QĐ-UBND cũng hướng đến mục đích đổi mới, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác chỉ đạo, điều hành, quản lý chặt chẽ, công khai, minh bạch các nguồn tài nguyên khoáng sản trên địa bàn tỉnh; tạo chuyển biến rõ nét về chất lượng, hiệu quả trong thăm dò, khai thác, chế biến, sử dụng khoáng sản, gắn với nhu cầu phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm mục tiêu phát triển bền vững của tỉnh.

Đồng thời, tạo chuyển biến tích cực về nhận thức, trách nhiệm của hệ thống chính trị, cán bộ, đảng viên và nhân dân trong quản lý, bảo vệ tài nguyên khoáng sản chưa khai thác; ngăn chặn hiệu quả tình trạng vi phạm pháp luật trong hoạt động khai thác, chế biến, tập kết, kinh doanh, vận chuyển khoáng sản.

Trên cơ sở Quyết định này, Nghệ An sẽ triển khai thực hiện có hiệu quả phương án quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản trên địa bàn tỉnh Nghệ An thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 thuộc Quy hoạch tỉnh Nghệ An.

Hàng năm, xây dựng kế hoạch đấu giá quyền khai thác khoáng sản đảm bảo nhu cầu phát triển hạ tầng và các dự án thu hút đầu tư, dự án trọng điểm và nhu cầu của người dân trên địa bàn; hạn chế tối đa việc cấp phép thăm dò, khai thác các loại khoáng sản khác ngoài khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường; tăng cường quản lý, bảo vệ khoáng sản chưa khai thác.

Đến năm 2025, Nghệ An sẽ hoàn thành hệ thống cơ sở dữ liệu, thông tin về địa chất, khoáng sản đồng bộ, tích hợp với cơ sở dữ liệu quốc gia; Phối hợp với các cơ quan Trung ương hoàn thành 100% việc lập bản đồ địa chất khoáng sản tỷ lệ 1:50.000 trên địa bàn tỉnh.