Sau nhiều năm người bệnh mạn tính phải đến bệnh viện mỗi tháng một lần để nhận thuốc, sắp tới họ có thể được cấp thuốc tối đa 90 ngày/lần nếu thuộc nhóm bệnh đã điều trị ổn định.

Đây có thể là một bước tiến lớn trong cải cách hành chính y tế, đồng thời là tin vui với hàng triệu bệnh nhân, đặc biệt là người cao tuổi và những người ở vùng sâu, vùng xa.

Ảnh minh họa.

Theo thông tin từ Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), Thông tư mới dự kiến ban hành vào ngày 1/7 tới đây sẽ chính thức cho phép kê đơn ngoại trú tối đa 2 - 3 tháng với các bệnh mạn tính nằm trong danh mục được phê duyệt. Trước đó, theo Thông tư 52/2017/TT-BYT, thời gian kê đơn tối đa chỉ là 30 ngày, khiến người bệnh dù đã điều trị ổn định vẫn phải tái khám thường xuyên chỉ để nhận thuốc.

Đây là thực tế mà nhiều người bệnh và người nhà bệnh nhân đã “kêu trời” trong nhiều năm qua. Việc phải đến bệnh viện mỗi tháng một lần, xếp hàng từ sáng sớm, chờ đợi cả buổi chỉ để lấy vài chục viên thuốc là nỗi ám ảnh với không ít người già, người khó khăn trong đi lại.

Trong khi đó, chính sách chỉ cho phép kê đơn ngắn ngày khiến một số người từ bỏ quyền lợi bảo hiểm y tế, chọn mua thuốc tại hiệu thuốc tư cho tiện, dẫn đến thiệt thòi lớn về chi phí điều trị.

Chia sẻ về lý do thay đổi chính sách, ông Vương Ánh Dương, Phó cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết, việc kéo dài thời gian kê đơn thuốc cho bệnh mạn tính đã điều trị ổn định là hoàn toàn khả thi. Trong thời gian dịch Covid-19, Bộ Y tế từng cho phép cấp thuốc 3 tháng/lần để hạn chế người bệnh phải đến viện, và kết quả cho thấy tỷ lệ biến chứng hoặc phải điều chỉnh thuốc rất thấp, chỉ khoảng 3%.

Danh mục các bệnh được xem xét cấp thuốc dài hạn không chỉ gồm các bệnh phổ biến như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) hay rối loạn tâm thần, mà còn mở rộng đến khoảng 200 bệnh khác thuộc nhiều chuyên khoa.

Trong đó có các bệnh truyền nhiễm mạn tính như viêm gan B, HIV/AIDS; các bệnh về máu và miễn dịch như Thalassemia, thiếu máu tan máu, suy tủy xương; các bệnh nội tiết như suy tuyến giáp, nhiễm độc giáp; và nhiều bệnh lý thần kinh, thoái hóa như Alzheimer, Parkinson, sa sút trí tuệ.

Đặc biệt, một số bệnh phụ khoa ở tuổi vị thành niên như rong kinh tuổi dậy thì cũng được đưa vào diện xem xét kéo dài thời gian cấp thuốc. Việc mở rộng danh mục này không chỉ giúp người bệnh điều trị thuận tiện hơn, mà còn góp phần giảm tải cho hệ thống y tế tuyến đầu, đồng thời nâng cao chất lượng quản lý bệnh mạn tính và bệnh hiếm trong cộng đồng.

Tuy nhiên, không phải bệnh nhân nào nằm trong danh mục cũng sẽ được cấp mặc định 90 ngày thuốc. Các bác sỹ sẽ căn cứ vào tình trạng cụ thể của từng người bệnh, mức độ ổn định, khả năng tự theo dõi và tuân thủ điều trị để quyết định số ngày kê đơn phù hợp, có thể là 30, 60 hoặc 90 ngày.

Thầy thuốc kê đơn phải chịu trách nhiệm về quyết định của mình, đồng thời hướng dẫn người bệnh nhận biết các dấu hiệu bất thường, cách xử lý và thời điểm cần tái khám.

Để xây dựng danh mục bệnh hợp lý và an toàn, Bộ Y tế đã tham khảo ý kiến của hơn 20 bệnh viện tuyến cuối thuộc các chuyên khoa khác nhau, tổ chức thẩm định qua hội đồng chuyên môn và yêu cầu từng cơ sở y tế đề xuất tiêu chí cụ thể.

Các yếu tố như chi phí tăng thêm, khả năng bảo quản thuốc tại nhà, nguy cơ bệnh biến chuyển hoặc phát sinh biến chứng đều được cân nhắc kỹ lưỡng trước khi đưa vào danh mục cuối cùng.

Từ phía người dân, chính sách này được kỳ vọng sẽ tháo gỡ một phần khó khăn kéo dài trong điều trị bệnh mạn tính. Nhiều gia đình có người thân cao tuổi, mắc nhiều bệnh cùng lúc, gặp khó khăn trong di chuyển đã phải tự xoay xở bằng cách đi khám bác sỹ tư hoặc mua thuốc ngoài, dù có bảo hiểm y tế. Việc cho phép cấp thuốc dài ngày sẽ giúp những người này tiết kiệm thời gian, công sức, đồng thời vẫn được hưởng quyền lợi bảo hiểm một cách đầy đủ.

Một lãnh đạo của Bảo hiểm Xã hội Việt Nam cũng xác nhận, đơn vị này hoàn toàn ủng hộ chính sách mới của Bộ Y tế, bởi việc cấp thuốc 2 - 3 tháng không chỉ giảm gánh nặng tài chính và thời gian cho người bệnh, mà còn góp phần giảm áp lực quá tải tại các bệnh viện.

Thực tế thí điểm tại một số cơ sở như Bệnh viện Xanh Pôn (Hà Nội) cho thấy, tỷ lệ người bệnh phải quay lại tái khám sớm là rất thấp, chứng minh rằng việc triển khai chính sách là hoàn toàn khả thi và hiệu quả.

Tuy nhiên, một số vấn đề vẫn cần được phối hợp giải quyết trong thời gian tới như chi phí thuốc bảo hiểm y tế có thể tăng nhẹ, hoặc quy trình cập nhật dữ liệu khám chữa bệnh giữa các tuyến y tế.

Cục Quản lý khám, chữa bệnh cho biết sẽ phối hợp với Bảo hiểm Xã hội để có hướng dẫn cụ thể cho các địa phương, đồng thời tổ chức tập huấn, triển khai đồng bộ tại các bệnh viện từ tháng 7 tới.