Quy chế thi tốt nghiệp THPT do Bộ ban hành ngày 24/12 có nhiều điểm mới, trong đó số điểm học bạ của học sinh ở lớp 10, 11 và 12 là 50%, còn lại là điểm thi tốt nghiệp.

Trước đây, kết quả học bạ chiếm 30% và chỉ dùng điểm của lớp 12; 70% còn lại dựa vào điểm các môn thi tốt nghiệp. Tỷ lệ điểm học bạ trong xét công nhận tốt nghiệp THPT tăng từ 30% lên 50%, gồm cả lớp 10 tới 12, bỏ cộng điểm nghề.

Công thức tính điểm xét công nhận tốt nghiệp THPT thay đổi từ năm 2025, theo quy chế thi do Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố ngày 24/12.

Cụ thể, điểm xét tốt nghiệp gồm điểm các môn thí sinh dự thi (chiếm 50%); điểm trung bình (ĐTB) năm lớp 10, 11 và 12 (chiếm 50%) và điểm ưu tiên, khuyến khích.

Công thức như sau:

Trong đó, điểm trung bình các năm học được tính theo công thức sau:

Điểm trung bình lớp 10, 11 và 12 là điểm trung bình cộng của tất cả môn học được đánh giá bằng điểm số.

Với điểm ưu tiên, thí sinh được cộng từ 0,25 đến 0,5 điểm, nếu là con thương binh, bệnh binh, anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, anh hùng lao động, người dân tộc thiểu số, người bị nhiễm chất độc hóa học...

Với các thí sinh có nhiều tiêu chuẩn ưu tiên được hưởng tiêu chuẩn cao nhất chứ không cộng dồn.

Thí sinh được cộng 1-2 điểm khuyến khích nếu đạt giải trong các cuộc thi học sinh giỏi cấp tỉnh trở lên, các kỳ thi thí nghiệm thực hành, văn nghệ, thể dục thể thao, khoa học kỹ thuật... Tương tự điểm ưu tiên, thí sinh chỉ được hưởng một mức cộng điểm của loại giải cao nhất, dù đạt nhiều giải.

Từ năm 2025, Bộ bỏ cộng điểm chứng chỉ nghề đối với tất cả thí sinh; bỏ cộng điểm chứng chỉ tin học, ngoại ngữ, bằng trung cấp nghề đối với thí sinh theo hệ giáo dục thường xuyên.

Những thí sinh đủ điều kiện dự thi, không bị kỷ luật đến mức hủy kết quả, đạt trên 1 điểm ở tất cả môn thi, được xem xét tốt nghiệp. Nếu điểm xét theo công thức trên từ 5 trở lên, học sinh được công nhận tốt nghiệp THPT.

Quy chế thi tốt nghiệp THPT 2025 có 6 điểm mới. (Nguồn Bộ GD&ĐT)

Lý giải về sự thay đổi trong tỷ trọng xét điểm học bạ, GS Huỳnh Văn Chương, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo, cho biết thay đổi này dựa trên thực tiễn và căn cứ khoa học, với ba lý do cụ thể.

Thứ nhất, tỷ lệ điểm học bạ tăng từ 30 lên 50%, sử dụng cả điểm lớp 10 và 11 thay vì chỉ dùng lớp 12, sẽ giúp đánh giá học sinh toàn diện hơn. Học sinh phải tập trung học ngay từ năm đầu của bậc THPT. Điều này phù hợp với việc đánh giá năng lực của người học theo định hướng của chương trình giáo dục phổ thông 2018, bởi muốn đánh giá được thì cần thời gian dài.

Thứ hai, tăng tỷ lệ điểm học bạ sẽ giúp thí sinh giảm áp lực ở kỳ thi tốt nghiệp THPT, những em đạt điểm trung bình cũng có thể tốt nghiệp được.

Thứ ba, việc này tạo thuận lợi để Bộ xây dựng đề thi có tính phân hóa cao hơn, từ đó các trường đại học sử dụng điểm thi tốt nghiệp để xét tuyển đầu vào.

Tỷ lệ câu hỏi ở các cấp độ tư duy Biết, Hiểu, Vận dụng là 4:3:3. Theo ông Chương, số câu hỏi Biết và Hiểu chiếm khoảng 70% sẽ nghiêng về mục đích tốt nghiệp, trong khi tỷ lệ Hiểu và Vận dụng chiếm khoảng 60% có tác dụng phân hóa, phục vụ mục đích tuyển sinh.

Một điểm mới nữa là đề thi môn Ngữ văn có thể sử dụng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa. Điều này giúp đánh giá khả năng đọc hiểu và cảm thụ văn bản của học sinh trong các tình huống thực tế, tránh học tủ, học thuộc lòng máy móc. Ngữ liệu có thể bao gồm các đoạn văn, thơ, hoặc tình huống mang tính thời sự, đời sống xã hội.

Năm 2025 là thời điểm lứa học sinh đầu tiên theo chương trình giáo dục phổ thông mới (chương trình 2018) thi tốt nghiệp. Các thí sinh học theo chương trình cũ (năm 2006) nhưng chưa tốt nghiệp sẽ dự thi theo đề riêng. Thí sinh đã tốt nghiệp nhưng học theo chương trình cũ, nếu muốn thi lại để xét tuyển đại học, được chọn đề thi dựa vào chương trình cũ hoặc mới.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025 dự kiến diễn ra trong hai ngày 26-27/6. Thí sinh làm bài hai môn bắt buộc là Toán và Ngữ văn; hai môn lựa chọn nằm trong các môn Hóa học, Vật lý, Sinh học, Địa lý, Lịch sử, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học, Công nghệ và Ngoại ngữ (Anh, Đức, Nga, Nhật, Pháp, Trung, Hàn).

Với số bài thi và cách lựa chọn môn này, thí sinh có 36 tổ hợp lựa chọn.