Lãi suất cho vay tiếp tục có xu hướng giảm, góp phần hỗ trợ doanh nghiệp, cá nhân phát triển sản xuất - kinh doanh

Tiếp tục xu hướng giảm

Các tổ chức tín dụng dự báo, mặt bằng lãi suất huy động và cho vay VND từ nay đến cuối năm 2025 về cơ bản không thay đổi so với cuối năm 2024, theo kết quả điều tra các tổ chức tín dụng vừa được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đưa ra. NHNN sẽ tiếp tục triển khai các giải pháp điều hành tín dụng phù hợp với tình hình kinh tế vĩ mô, diễn biến lạm phát và khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong năm 2025.

Theo lãnh đạo NHNN, lãi suất cho vay tiếp tục có xu hướng giảm từ đầu năm đến nay. Lãi suất cho vay bình quân mới ở mức 6,23%/năm, giảm 0,7%/năm so cuối năm 2024, qua đó góp phần hỗ trợ doanh nghiệp, cá nhân sử dụng vốn vay phát triển sản xuất - kinh doanh.

Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng cho biết, ngành ngân hàng phấn đấu giảm thêm lãi suất cho vay, góp phần thúc đẩy tăng trưởng. Chính sách tiền tệ cần phối hợp chặt chẽ, đồng bộ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững gắn với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.

Cụ thể, về lãi suất, NHNN tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất điều hành ở mức thấp nhằm định hướng giảm lãi suất cho vay, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, người dân tiếp cận vốn. NHNN cũng chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiết giảm chi phí, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số và triển khai các giải pháp khác nhằm nỗ lực giảm lãi suất cho vay.

Trên thị trường liên ngân hàng, NHNN đã điều hành linh hoạt nghiệp vụ thị trường mở, phù hợp với diễn biến cung - cầu trên thị trường tiền tệ. Đối với tỷ giá, NHNN cũng điều hành linh hoạt, phù hợp với tình hình thị trường và các yếu tố vĩ mô. Thời gian tới, NHNN chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiếp tục tiết giảm chi phí, giữ ổn định mặt bằng lãi suất huy động, phấn đấu giảm thêm lãi suất cho vay, tạo dư địa hỗ trợ sản xuất, kinh doanh.

VCBS dự báo, lãi suất huy động có thể ổn định trong thời gian tới, khi NHNN tiếp tục điều hành lãi suất ổn định để đảm bảo phù hợp với lãi suất chung của nền kinh tế. Lãi suất cho vay sẽ duy trì ở ngưỡng thấp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp theo định hướng của Chính phủ. Tuy nhiên, các doanh nghiệp có lịch sử tín dụng yếu có thể vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận vốn và phải chấp nhận mức lãi suất cao hơn.

Kể từ đầu quý III/2025, một số ngân hàng tăng nhẹ lãi huy động, song các chuyên gia tài chính nhận định, mặt bằng lãi suất đầu vào khó có thể tăng cao.

Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia ngân hàng, mặt bằng lãi suất khó tăng cao khi Chính phủ, NHNN tiếp tục yêu cầu các ngân hàng nỗ lực giảm chi phí để giảm lãi suất. Vả lại, trong bối cảnh thị trường hiện nay, khi các kênh đầu tư (vàng, tỷ giá, chứng khoán, bất động sản) còn tiềm ẩn rủi ro, thì nguồn tiền nhàn rỗi vẫn thận trọng và chọn tiết kiệm. Thực tế, thời gian qua, dù lãi suất ngân hàng ở mức thấp, nhưng lượng tiền gửi ngân hàng của người dân vẫn tăng kỷ lục.

Số liệu của NHNN cho thấy, đến cuối tháng 5/2025, tiền gửi cả khách hàng cá nhân và tổ chức kinh tế tại các tổ chức tín dụng đạt hơn 15,3 triệu tỷ đồng, tăng gần 1% so với tháng 4/2025. Trong đó, tiền gửi của dân cư đã lên hơn 7,6 triệu tỷ đồng, tăng 7,61% so với đầu năm (riêng trong tháng 5/2025 đã tăng thêm khoảng 65.427 tỷ đồng). Còn tiền gửi của doanh nghiệp đạt hơn 7,7 triệu tỷ đồng, tăng 0,97% so với cuối năm 2024 (tăng thêm hơn 116.370 tỷ đồng so với cuối tháng 4/2025).

Cầu vốn cuối năm

Tín dụng tăng tốc trong nửa đầu năm 2025, khi dư nợ toàn nền kinh tế tăng gần 10% và tại các ngân hàng đều có mức tăng trưởng đáng kể từ 7% đến gần 20%. Đồng thời, tăng trưởng tín dụng được dẫn dắt bởi tín dụng doanh nghiệp, nhờ mặt bằng lãi suất cho vay vẫn duy trì ở mức thấp, trong khi mảng tín dụng bán lẻ tăng trưởng chậm do nhu cầu tín dụng yếu.

MBS dự phóng, tăng trưởng tín dụng đạt khoảng 17-18% đến cuối năm 2025. Hoạt động cho vay nửa cuối năm 2025 nhiều khả năng được thúc đẩy bởi 3 yếu tố chính.

Thứ nhất là đẩy mạnh giải ngân đầu tư công. Theo số liệu từ báo cáo MBS, tính đến hết tháng 6/2025, giải ngân đầu tư công đạt 268.000 tỷ đồng, tăng 42,3% so cùng kỳ, mới hoàn thiện 29,6% kế hoạch cả năm. MBS kỳ vọng, tiến độ giải ngân sẽ được tăng tốc trong nửa sau năm 2025.

Thứ hai là Nghị quyết 68-NQ/TW nâng cao vai trò và vị thế của khu vực kinh tế tư nhân. Tỷ trọng đóng góp của khu vực tư nhân vào GDP dự kiến đạt 55-58% và số lượng doanh nghiệp đạt 2 triệu vào cuối năm 2030.

Đối với bất động sản, MSB đánh giá, Nghị quyết 68-NQ/TW đã tháo gỡ hiệu quả các nút thắt pháp lý và hành chính vốn tồn tại lâu nay. Các biện pháp trọng tâm gồm chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm; khuyến khích cho vay dựa trên dòng tiền và mô hình phát triển mới; phân định rõ ràng giữa trách nhiệm pháp nhân của doanh nghiệp và trách nhiệm hình sự cá nhân.

Thứ ba là hướng tới bỏ “room tín dụng”. Theo quan điểm của các chuyên gia MBS, điều này sẽ giúp các ngân hàng có nền tảng tốt về Hệ số An toàn vốn (CAR), chi phí vốn và Tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) thấp sẽ nâng cao được sức cạnh tranh.

Tuy nhiên, các chuyên gia phân tích của MBS dự phóng, đến quý IV/2025, lãi suất huy động có thể tăng nhẹ khi tăng trưởng tín dụng thường có xu hướng tăng mạnh về cuối năm. Dựa vào các yếu tố trên, MBS dự báo, lãi suất huy động kỳ hạn 12 tháng của các ngân hàng thương mại lớn sẽ dao động quanh mức 4,7% năm 2025.

Theo ông Nguyễn Quang Huy, Giám đốc điều hành Khoa Tài chính, Ngân hàng (Trường đại học Nguyễn Trãi), xu hướng lãi suất từ nay đến cuối năm 2025 sẽ duy trì ở mức thấp hợp lý, miễn là các điều kiện vĩ mô như lạm phát, tỷ giá, thanh khoản hệ thống ngân hàng vẫn nằm trong tầm kiểm soát.

Ông Huy cho rằng, mặt bằng lãi suất cho vay bình quân hiện chỉ quanh mức 6,23%/năm, thấp nhất nhiều năm qua, cho thấy dư địa chính sách tiền tệ đã được khai thác khá triệt để. Vì thế, dư địa để giảm thêm trong thời gian còn lại của năm là rất hạn chế và cần thận trọng bởi chênh lệch lãi suất giữa USD-VND đang bị thu hẹp, có thể gây áp lực lên tỷ giá. Giai đoạn hiện nay, chính sách lãi suất cần được điều hành theo hướng ổn định, linh hoạt, thận trọng.