Phải đấu thầu nhưng lại được...chỉ định làm

Thanh tra TP. Đồng Nai vừa công bố Kết luận thanh tra Dự án Khu dân cư phức hợp Felicity tại khu phố Vĩnh Thanh, phường Trấn Biên (Đồng Nai), do Công ty TNHH Thương mại Blue Diamond Đồng Nai (viết tắt Blue Diamond Đồng Nai) làm chủ đầu tư.

Dự án có diện tích theo quyết định chủ trương đầu tư khoảng 3,684ha, tổng vốn 450 tỷ đồng, quy mô dân số khoảng 1.200 người, hiện chưa hoàn thành bồi thường, giải phóng mặt bằng; chưa được giao đất, cho thuê đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và chưa triển khai xây dựng.

Qua thanh tra, Thanh tra TP. Đồng Nai phát hiện, tháng 9/2018 của Blue Diamond Đồng Nai đề xuất thực hiện Dự án và sau ngay tháng 9 cùng năm, Sở Kế hoạch và Đầu tư có Công văn số 3595/SKHĐT-THQH gửi các cơ quan, đơn vị và UBND TP. Biên Hoà (cũ) về việc lấy ý kiến cấp quyết định chủ trương đầu tư Dự án.

Phối cảnh dự án

Kết quả, UBND TP. Biên Hòa báo cáo, góp ý, nhưng lại không có ý kiến gì về việc đất của hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng và chưa thực hiện thu hồi đất, giải phóng mặt bằng, không thuộc trường hợp thẩm định nhu cầu sử dụng đất theo quy định tại Thông tư số 30/2014/TT-BTNMT ngày 2/6/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường (trường hợp không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất); việc phải thực hiện tổ chức đấu thầu lựa chọn chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở thương mại theo quy định.

Hơn thế, UBND TP. Biên Hoà không rà soát nguồn gốc đất, lại chỉ báo cáo là đất chủ đầu tư đã mua được khoảng 3ha của các hộ dân và cũng chỉ báo cáo Dự án đã được UBND tỉnh cho chủ trương đầu tư tại Thông báo số 4532/TB- UBND ngày 16/5/2017 là không chính xác.

Còn Sở Xây dựng cũng góp ý hồ sơ, nhưng lại không có ý kiến về các vấn đề liên quan đến chức năng, nhiệm vụ theo ngành, lĩnh vực được giao quản lý của mình là cơ quan chủ trì, giúp, tham mưu giúp UBND tỉnh trong việc lựa chọn chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở thương mại theo quy định và phải thực hiện tổ chức đấu thầu lựa chọn chủ đầu tư dự án theo đúng quy định pháp luật. 

Hơn thế, Sở Xây dựng có ý kiến góp ý thống nhất thậm chí nêu, Dự án phải được UBND tỉnh chấp thuận chủ trương cập nhật vào Chương trình phát triển nhà ở của tỉnh, là chưa đúng quy định Luật Nhà ở năm 2014. Bởi tại thời điểm góp ý và quyết định chủ trương, Dự án không có trong Chương trình phát triển nhà ở trên địa bàn tỉnh. 

Nhưng Sở Tài nguyên và Môi trường lại dùng điều khoản khác cũng ở Thông tư trên để thẩm định nhu cầu sử dụng đất , là chưa đúng quy định.

Phối cảnh một góc dự án

Thanh tra Đồng Nai cho rằng, Dự án phải đấu thầu để lựa chọn nhà đầu tư theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 22 Luật Nhà ở năm 2014 và khoản 3 Điều 1 Luật Đấu thầu năm 2013.

Nhưng việc các sở ngành nêu trên tham mưu để UBND tỉnh Đồng Nai ban hành Quyết định chủ trương đầu tư, chỉ định Chủ đầu tư dự án đầu tư phát triển nhà ở thương mại, là chưa đúng quy định. 

Yêu cầu xử lý trách nhiệm hàng loạt lãnh đạo sở ngành

Thanh tra TP. Đồng Nai cho rằng, sai phạm chủ yếu nhất ở Dự án chính là việc tham mưu chỉ định chủ đầu tư nêu trên. Vì vậy cơ quan này kiến nghị UBND TP.Đồng Nai (mới) chỉ đạo kiểm điểm, xử lý trách nhiệm lãnh đạo, phòng ban và cá nhân liên quan thuộc UBND TP Biên Hòa cũ, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Xây dựng, Sở Tài nguyên và Môi trường tại các thời kỳ xảy ra thiếu sót. 

UBND phường Trấn Biên phải quản lý hiện trạng khu đất, không để phát sinh lấn chiếm, xây dựng, chuyển nhượng trái phép; đồng thời khẩn trương thi hành quyết định khắc phục công trình vi phạm tồn tại từ năm 2014.

Chỉ định thầu dự án Felicity là trật luật

Dù vậy Đồng Nai "có ý" tháo gỡ cho Dự án khi Thanh tra TP. Đồng Nai đề nghị "sau khi UBND TP. Đồng Nai xem xét, quyết định áp dụng chính sách tháo gỡ khó khăn vướng mắc đối với Dự án, các cơ quan, đơn vị căn cứ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn thực hiện các thủ tục liên quan đến dự án theo đúng thẩm quyền và quy định pháp luật".

Cơ quan này cũng yêu cầu Blue Diamond Đồng Nai phối hợp với Sở Tài chính và các cơ quan liên quan trong quá trình rà soát, đánh giá điều kiện áp dụng chính sách tháo gỡ khó khăn vướng mắc đối với dự án và khi được cho tháo gỡ vướng mắc thì chủ động liên hệ với các cơ quan có thẩm quyền để được hướng dẫn thực hiện các thủ tục liên quan.

Thanh tra Đồng Nai: Chủ đầu tư đã chuyển tiền cho cơ quan nhà nước để thực hiện chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất; cơ quan có thẩm quyền đã thực hiện việc thu hồi, bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng, giao đất; chủ đầu tư đã triển khai thực hiện Dự án; chưa ký quỹ đảm bảo thực hiện Dự án. Dự án phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng được phê duyệt; không vi phạm quy hoạch sử dụng đất quốc phòng, quy hoạch sử dụng đất an ninh; nhà đầu tư đáp ứng đủ năng lực, điều kiện thực hiện Dự án theo quy định của pháp luật; việc triển khai thực hiện Dự án phù hợp nhu cầu thực tiễn về nhà ở của người dân tại khu vực đô thị.
Dự án đang trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư, chưa hoàn thành công tác bồi thường, chưa được giao đất, chưa hoàn thành nên chưa đánh giá được hiệu quả theo mục tiêu. Việc chậm triển khai dự án, kéo dài có thể dẫn đến làm giảm hiệu quả sử dụng đất, gây lãng phí tài nguyên đất đai.