Phản phát triển không chỉ là lực cản trong tư duy, tầm nhìn kiến tạo, mà còn là nguy cơ nội sinh thường trực trong tổ chức thực tiễn phát triển chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội và hội nhập của đất nước trong kỷ nguyên phú cường. Nếu không chủ động nhận diện và khắc phục hiệu quả, nó sẽ phá vỡ chỉnh thể, triệt tiêu động lực đi tới phú cường.

Dù muốn hay không, việc xử lý thành công hay không sự song hành hai mặt đối lập: phát triển (vươn tới phú cường) và phản phát triển (tha hóa, tụt hậu…) là nhân tố quyết định vị thế, sức mạnh của đất nước với khát vọng phú cường trong thế giới ngày nay.