Thanh toán QR xuyên biên giới: thuận tiện, chi phí rẻ

Tại Hội thảo “Thúc đẩy thanh toán xuyên biên giới qua mã QR: Động lực mới cho bán lẻ và du lịch” chiều nay (26/9), Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Tiến Dũng cho biết, Việt Nam đã đạt được những bước tiến rõ nét về thanh toán không dùng tiền mặt.   

Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng phát biểu

Trong 8 tháng năm 2026, thanh toán không dùng tiền mặt đạt hơn 21 tỷ giao dịch, trị giá trên 260,6 triệu tỷ đồng, tăng lần lượt 34,56% và 13,26% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng giao dịch bằng mã QR đạt 311 triệu lượt, trị giá 274,2 nghìn tỷ đồng, tăng 6,66% về số lượng và 25,85% về giá trị.

Đặc biệt, thanh toán QR xuyên biên giới cũng ghi nhận tốc độ tăng đáng chú ý. Số liệu của NAPAS cho thấy trong 8 tháng, giao dịch của du khách Thái Lan, Lào và Campuchia tại Việt Nam tăng khoảng 8 lần về số lượng và 6 lần về giá trị so với cùng kỳ năm 2025. Ở chiều ngược lại, giao dịch của người Việt Nam tại ba thị trường này tăng lần lượt 5 lần và 4 lần.

Với thị trường Trung Quốc, NAPAS lần lượt kết nối với UnionPay International (UPI) vào tháng 12/2025, Alipay tháng 4/2026 và Weixin Pay tháng 8/2026. Đến tháng 8/2026, giao dịch của du khách Trung Quốc sử dụng ứng dụng thanh toán của nước này quét mã VietQRGlobal tại Việt Nam đã tăng 3 lần về số lượng và 4 lần về giá trị so với tháng 4/2026.

Hiện NAPAS hiện đã hoàn tất kết nối thanh toán QR xuyên biên giới với 6 quốc gia trong khu vực và châu Á, trong đó có Singapore theo cả hai chiều. Với Hàn Quốc, chiều thanh toán của khách hàng Hàn Quốc tại Việt Nam đã được triển khai và đang tiếp tục mở rộng chiều ngược lại.

Điểm đáng chú ý của phương thức này là khách quốc tế có thể sử dụng ứng dụng thanh toán quen thuộc của mình để giao dịch tại Việt Nam, thay vì phải thay đổi phương thức thanh toán khi đi du lịch.

Với doanh nghiệp và hộ kinh doanh, mã QR xuyên biên giới mở thêm khả năng tiếp nhận dòng tiền từ khách quốc tế mà không nhất thiết phải đầu tư hệ thống chấp nhận thẻ riêng. Việc kết nối trực tiếp giữa các hệ thống thanh toán cũng giúp giảm các khâu trung gian trong chuyển đổi tiền tệ, qua đó có thể tiết giảm chi phí và tạo thuận lợi hơn về tỷ giá cho người dùng. 

Theo dự kiến, chi phí chấp nhận thanh toán qua VietQRGlobal khoảng 1,5% giá trị giao dịch, thấp hơn mức 2,4-3% đối với thẻ quốc tế phát hành ngoài Việt Nam. Chênh lệch này tương đương mức giảm khoảng 37,5-50% về chi phí chấp nhận thanh toán. 

Theo TS. Chử Văn Lâm, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, VietQRGlobal không chỉ tạo thêm một phương thức thanh toán thuận tiện cho người dân và du khách, kết nối thanh toán xuyên biên giới còn góp phần nâng cao tính tự chủ của hạ tầng thanh toán quốc gia, đồng thời mở rộng cơ hội giao thương, du lịch và tiêu dùng giữa Việt Nam với các thị trường tiềm năng.

Phải "đo" được hiệu quả thực tế

Theo Phó Thống đốc, trong giai đoạn tới việc mở rộng kết nối thanh toán xuyên biên giới cần xuất phát từ nhu cầu kinh tế thực, gắn với dòng chảy du lịch, thương mại, đầu tư và nhu cầu thanh toán giữa Việt Nam với từng quốc gia, vùng lãnh thổ. 

Tuy nhiên, thanh toán bằng mã QR xuyên biên giới cần chuyển trọng tâm từ "kết nối được" sang "sử dụng được và sử dụng hiệu quả" thể hiện qua mức độ sử dụng thực tế, độ phủ của các điểm chấp nhận thanh toán, chất lượng dịch vụ, chi phí và sự thuận tiện đối với người dân, doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, khả năng tương tác và chuẩn hóa giữa các hệ thống cần tiếp tục được cải thiện để tạo ra trải nghiệm thanh toán đơn giản ở phía người dùng, nhưng vẫn bảo đảm cơ chế vận hành phía sau an toàn, minh bạch và hiệu quả. 

Cuối cùng, an toàn và niềm tin cũng được đặt ở vị trí xuyên suốt trong quá trình mở rộng. 

Theo Phó Thống đốc, việc mở rộng kết nối phải đi cùng với chất lượng và an toàn. Khi không gian thanh toán đã vượt qua biên giới quốc gia, sự tham gia của nhiều chủ thể, nhiều hệ thống và nhiều khuôn khổ pháp lý cũng làm cho yêu cầu quản trị trở nên phức tạp hơn.

Do đó, cùng với việc mở rộng mạng lưới, cần đặc biệt coi trọng an toàn, bảo mật, phòng chống gian lận, phòng chống rửa tiền, bảo vệ dữ liệu, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng, bảo đảm các hoạt động thanh toán quyết toán được suôn sẻ.

Phó Thống đốc cũng mong muốn các ngân hàng, các tổ chức trung gian thanh toán, doanh nghiệp công nghệ, cộng đồng bán lẻ, du lịch và các cơ quan liên quan tiếp tục phối hợp chặt chẽ để thúc đẩy thanh toán xuyên biên giới.

“Thanh toán xuyên biên giới không chỉ là nhiệm vụ riêng của ngành Ngân hàng. Để kết nối thanh toán thực sự trở thành kết nối kinh tế, cần có sự tham gia của cả một hệ sinh thái rộng lớn”, Phó Thống đốc nói.