Đổ vạ Nghị định để chờ thuế 

Từ cuối tháng 11, nhiều doanh nghiệp ô tô có vốn đầu tư nước ngoài đang nhập khẩu xe từ Thái Lan và Indonesia như Ford Việt Nam, Toyota Việt Nam hay Honda Việt Nam đã cho hay, việc bán một số mẫu xe được nhập khẩu nguyên chiếc trong tháng 1 và tháng 2/2018 sẽ gặp khó khăn bởi chưa thể nhập khẩu được xe trong thời gian này.

Lý do được Ford Việt Nam đưa ra là vướng mắc của Nghị định 116/2017/NĐ-CP và doanh nghiệp chưa biết khi nào sẽ có xe trở lại.

Còn Công ty Honda Việt Nam cũng chưa thể nói trước về thời điểm những lô CR-V tiếp theo về nước. Đại diện hãng cho biết, nếu những quy định chi tiết tại Nghị định 116 được làm rõ ngay cuối năm 2017 thì ít nhất đầu tháng 3/2018, công ty mới có hàng.

Công ty Toyota Việt Nam cũng chưa thể đưa về Wigo hay Fortuner bản máy dầu, một cầu, số tự động vào đầu 2018.

Các hãng xe nhập khẩu khác cầm chừng bằng cách túc tắc bán những xe đã nhập trước 1/2018.

Dẫu vậy, có một thực tế là nhập khẩu ô tô nguyên chiếc từ Thái Lan và Indonesia về Việt Nam đã sút giảm đáng chú ý kể từ tháng 9 trở lại đây.

Cụ thể lượng nhập khẩu ô tô nguyên chiếc trong tháng 8/2017 từ Indonesia và Thái Lan là 2.053 chiếc và 2.967 chiếc đã đột ngột giảm xuống còn 320 chiếc và 2.765 chiếc trong tháng 9. Sang tháng 10, cũng chỉ có 261 chiếc và 2.291 chiếc được nhập khẩu; tới tháng 11, con số tương ứng là 550 chiếc và 1.300 chiếc.

Nếu so với tổng số xe đã nhập khẩu nguyên chiếc trong 11 tháng qua từ Thái Lan là 30.176 chiếc và 16.694 chiếc từ Indonesia, có thế thấy rõ xu hướng giảm nhập khẩu ô tô nguyên chiếc.

Thái Lan cùng Indonesia là hai thị trường xuất khẩu ô tô  lớn nhất thuộc khối ASEAN với lợi thế về thuế nhập khẩu ưu đãi nội khối.

Trong năm 2017, thuế nhập khẩu ô tô nguyên chiếc từ khu vực ASEAN là 30% và sẽ giảm về 0% kể từ ngày 1/1/2018, nên việc dừng nhập khẩu xe nguyên chiếc còn bởi áp lực hiệu quả kinh tế của chính doanh nghiệp.

Ông Trần Bá Dương, Chủ tịch HĐQT Công ty Ô tô Trường Hải (Thaco) cho hay,  xe nhập về sẽ áp thuế nhập khẩu, sau đó đánh thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) trên giá xe có thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng được tính sau khi có thuế TTĐB. Bởi vậy, khi thuế nhập khẩu về 0% từ năm 2018,  giá thành xe sẽ giảm đáng kể, khiến giá bán phải giảm theo.

“Việc một số doanh nghiệp hiện tạm dừng nhập hàng trong những tháng cận kề cuối năm cũng dễ hiểu. Ngay Thaco cũng không cớ gì đi nhập khẩu xe trong năm 2017 để đóng thuế 30%, sau đó qua năm 2018 lại cạnh tranh với chính mình khi chỉ chịu thuế nhập khẩu 0%”, ông Dương nói.

Thị trường không khan hàng

Việc một số doanh nghiệp tuyên bố chưa có hàng để đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng trong thời điểm đầu năm 2018 do Nghị định 116 được xem là động thái “nắn gân” cơ quan hữu trách.

Trên thực tế, dù chưa tới thời điểm 2018 nhưng từ tháng 11/2017, hàng loạt các doanh nghiệp đều đã công bố giá xe mới áp dụng cho thời điểm từ ngày 1/1/2018.

Ông Toru Kinoshita, Tổng giám đốc Công ty Toyota Việt Nam cho hay, mức giá cạnh tranh của năm 2018 được áp dụng ngay từ ngày 1/11/2017 để những khách hàng có nhu cầu thực sự có thể đưa ra được quyết định mua xe trong năm nay thay vì chờ đợi. “Nếu không có gì đặc biệt, các lần điều chỉnh giá tiếp theo chỉ xảy ra khi thay đổi hoặc cải tiến sản phẩm”, ông Kinoshita nói.

Dòng xe Mazda CX5 cũng công bố giá bán mới với dự tính rõ ràng cho khách hàng mua xe ở ngay năm 2017 hay mua xe từ ngày 1/1/2018, khi thuế TTĐB giảm thêm 5% với xe động cơ dưới 2.0L.

Đặc biệt, 2 mẫu xe Peugeot 3008 và 5008 lắp ráp trong nước ra mắt ngày 5/12 đã được Thaco áp dụng ngay giá của năm 2018 với mức giảm thêm 40 triệu đồng, nhờ chính sách thuế nhập khẩu linh kiện về 0% và thuế TTĐB giảm thêm 5% so với các chính sách thuế hiện hành, nhằm giúp khách hàng sở hữu xe sớm hơn.

Trước sự trỗi dậy về sản lượng của các thương hiệu như Kia, Mazda bằng chính sách giá trong khoảng 5 năm trở lại đây, với một doanh nghiệp am hiểu thị trường Việt Nam như Công ty Ô tô Trường Hải, chuyện các doanh nghiệp ô tô khác chậm đưa sản phẩm ra thị trường có thể phải trả giá lớn bằng sự giảm sút mạnh về thị phần.