Có tình trạng lạm dụng xét nghiệm

Trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội Nguyễn Hữu Thông (Bình Thuận) về giải pháp căn cơ khắc phục tình trạng lạm dụng chỉ định xét nghiệm, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết việc áp dụng các thiết bị cận lâm sàng hiện đại hỗ trợ nhiều quá trình chẩn bệnh, điều trị và theo dõi sau điều trị. 

Bộ trưởng Bộ Y tế thừa nhận vừa qua có tình trạng lạm dụng xét nghiệm quá mức cần thiết gây tốn kém chi phí cho người bệnh.

Người đứng đầu ngành Y tế cũng khẳng định, với sự phát triển khoa học kỹ thuật, có nhiều thiết bị tốt đã giúp phát hiện bệnh ngay từ đầu, có thêm cơ hội chữa bệnh hiệu quả hơn. Thời gian qua, ngành Y tế đã tăng cường để có trang thiết bị tốt hơn phục vụ công tác khám chữa bệnh cho người bệnh.

Bộ trưởng Bộ Y tế cũng cho biết vừa qua có tình trạng lạm dụng xét nghiệm quá mức cần thiết gây tốn kém chi phí cho người bệnh và tâm lý bức xúc cho người bệnh, đồng thời ảnh hưởng đến Quỹ Bảo hiểm y tế - là quỹ của toàn dân mà trách nhiệm của các cơ quan ban ngành, người dân để Quỹ được phát triển, ổn định, phục vụ người dân.

Bộ trưởng chỉ rõ nhóm nguyên nhân chính là nhận thức, trình độ của người chỉ định xét nghiệm muốn nhanh, chính xác, điều này đòi hỏi chỉ đạo để có nhận thức xét nghiệm hợp lý nhất.

Ngoài ra, việc xã hội hóa liên danh liên kết đòi hỏi thu hồi vốn dẫn đến xét nghiệm nhiều. Mặt khác người bệnh cũng có nhu cầu xét nghiệm.

Trước thực trạng trên, Bộ Y tế đã tăng cường chỉ đạo để tránh lạm dụng xét nghiệm, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh.

Mới đây nhất là Luật Khám bệnh, chữa bệnh mới được thông qua có nhiều quy định về vấn đề này, Quyết định 316/2016/QĐ-TTg về vấn đề xét nghiệm, cùng với đó là các thông tư quy định về các định mức kỹ thuật, trần thanh quyết toán, tăng cường giám định bảo hiểm y tế, kết nối liên thông để kiểm soát chi phí.

Cảnh báo nguy cơ “bệnh chồng bệnh” ở người cao tuổi

Người cao tuổi nằm trong nhóm những trường hợp dễ mắc các bệnh cấp tính cũng như tăng nguy cơ khởi phát bệnh lý nền khi thời tiết thay đổi, dẫn tới “bệnh chồng bệnh”, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.

Bác sĩ Dương Thị Hồng Lý, Trưởng Khoa Ung bướu và Chăm sóc giảm nhẹ, Bệnh viện Lão khoa Trung ương cho biết, trong giai đoạn thời tiết đang chuyển mùa từ thu sang đông như hiện nay, bệnh viện có tình trạng gia tăng số lượng bệnh nhân đến khám vì các triệu chứng về hô hấp, các vấn đề xương khớp...

Nhiều bệnh nhân ngoại trú cũng phàn nàn về tình trạng đau đầu, chóng mặt, rối loạn giấc ngủ, đo huyết áp dao động nhiều. Đặc biệt, thời gian gần đây, có một số lượng không nhỏ người cao tuổi đến khám vì sốt xuất huyết.

Đây thực sự là mối lo ngại lớn vì sốt xuất huyết là khởi nguồn cho một loạt các bất lợi về sức khỏe của người cao tuổi, thậm chí đe dọa tính mạng của người bệnh.

Theo chuyên gia, giai đoạn giao mùa Thu - Đông ở miền Bắc, thời tiết từ mát mẻ chuyển sang lạnh, ẩm, có khi hanh khô; nhiệt độ có sự chênh lệch giữa ngày và đêm nhiều là điều kiện thuận lợi cho các loại virus, vi khuẩn gây bệnh phát triển, ảnh hưởng đến sức khỏe.

Bên cạnh đó, ở người cao tuổi có sự suy giảm chức năng hoạt động của các hệ cơ quan như hệ tim mạch, hệ miễn dịch, hệ miễn dịch… Đây là nguyên nhân khiến người cao tuổi dễ bị nhiễm bệnh hoặc bệnh tái phát do hệ miễn dịch đã suy giảm.

Bác sĩ Dương Thị Hồng Lý lưu ý, nhiều người cao tuổi khi mắc các bệnh nhiễm khuẩn hô hấp không có biểu hiện trên lâm sàng điển hình, chẳng hạn như không sốt hoặc sốt không cao như ở người trẻ nên dễ bị nhầm bệnh nhẹ. Người cao tuổi lại thường đi khám bệnh muộn khi bệnh đã nặng.

Ngoài ra cũng có nhiều người cao tuổi do ngại phiền đến con cháu nên khi có dấu hiệu mắc bệnh thì thường không thông báo cho con cháu biết để đi khám bệnh sớm, chỉ khi bệnh diễn biến nặng vượt quá khả năng chịu đựng thì người cao tuổi mới chịu đến các cơ sở y tế để được thăm khám. Điều này cũng làm cho bệnh nặng lên và có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm.

Để phòng chống các bệnh nguy hiểm trong thời tiết chuyển mùa chuyên gia lưu ý, người cao tuổi cần xây dựng một chế độ dinh dưỡng cân đối, hợp lý, đủ chất dinh dưỡng, chế biến mềm, dễ tiêu hóa.

Người cao tuổi không nên ăn quá no trong 1 bữa mà cần chia thành các bữa ăn nhỏ. Chế độ ăn cần đảm bảo đủ lượng chất xơ, đủ lượng nước để tránh táo bón.

Sinh hoạt điều độ, vận động hợp lý: Luyện tập đều đặn giúp cho cơ thể giữ được khối lượng cơ, tránh teo cơ cứng khớp, giúp máu lưu thông tốt, tinh thần sảng khoái, góp phần ổn định đường máu, mỡ máu, huyết áp.

Khi luyện tập thể dụng người cao tuổi cần lưu ý chọn chỗ kín gió, ấm áp, quần áo phù hợp, chọn giày dép có độ ma sát cao tránh trơn trượt trong quá trình vận động. Người cao tuổi cũng cần khởi động kỹ trước khi tập.

Vệ sinh môi trường sống luôn sạch sẽ, tránh ẩm mốc, tránh tạo môi trường thuận lợi cho các vi sinh vật có hại phát triển. Tiêm phòng đầy đủ: Người cao tuổi nên được tiêm phòng các vaccine phòng bệnh cúm và phế cầu hàng năm.

Đối với những người cao tuổi mắc các bệnh lý mạn tính cần tuân thủ điều trị theo chế độ điều trị của bác sĩ và tái khám đúng hẹn.

Khi cơ thể xuất hiện các dấu hiệu bất thường cần liên hệ ngay với bác sĩ hoặc đến cơ sở y tế để được phát hiện bệnh sớm, điều trị sớm tránh bệnh nặng lên.