Trận mưa lũ lịch sử tại Quảng Ninh trong 3 ngày 26-28/7, đã khiến 17 người thiệt mạng, 6 người mất tích; hơn 3.000 hộ dân bị ngập, trong đó trên 1.600 hộ dân phải di dời, thiệt hại tài sản lên tới hơn 1.500 tỷ đồng.

Than trôi ra sông

Nằm trong vùng ảnh hưởng mưa bão, Vinacomin đang khẩn trương triển khai các biện pháp cứu hộ nhằm khôi phục sản xuất than.

Cho tới trưa ngày 29/7,  các đơn vị sản xuất của Vinacomin trong vùng Mạo Khê - Uông Bí vẫn sản xuất bình thường, không có thiệt hại sau mưa lớn.

Mưa lớn cũng làm ngập các moong của Công ty Than Núi Béo nhưng không ảnh hưởng đến khai thác than do đơn vị này đã tập trung bốc than trước mùa mưa.

Tuy nhiên, không phải đơn vị nào cũng may mắn vậy. Ở khu vực Hòn Gai, nơi có lượng mưa đo được là 270-280 mm trong 3 ngày qua, mưa lũ cũng đã làm trôi nhiều tấn than.

Tại Công ty Than Hà Lầm, đường vận tải từ mỏ ra ga Lộ Phong và đường ra cảng Làng Khánh đã được sửa chữa, không ảnh hưởng lớn đến sản xuất. Tuy nhiên, do đất đá bãi thải của Núi Béo trôi gây sạt bờ kè dẫn đến nước tràn vào kho than đã làm trôi khoảng 7.000 tấn than sạch loại cám 4A và 5B.

Công ty than Hà Tu cũng bị ngập moong vỉa 16, vỉa 8, toàn bộ hệ thống đường xuống vỉa bị đất sạt lở. Đến 8h ngày 29/7 máy xúc EKG 02 của N.Béo, máy xúc EKG 17 của Hà Tu đã ngập toàn bộ tại moong vỉa 16 và 1 máy khoan xoay cầu của Hà Tu bị cô lập chưa tiếp cận được.

Các tuyến đường từ Mỏ Hà Lầm ra ga Lộ Phong và tuyến từ mỏ Hà Tu ra cảng Làng Khánh bị sạt lở đoạn dài. Sạt lở đất ở một số đoạn đường nội bộ mỏ 917 và moong ngập nước mức -140. Đến 8h ngày 29/8 ngập ở mức -100m.

Tại công trường Bắc Bàng Danh cửa lò +65 do đập Hà Tu bị vỡ làm lở đất khoảng 2.000 m3 đất trôi xuống. Mặt bằng công trường Giáp Khẩu bị ngập nước, đơn vị đang tập trung xử lý.

Mưa lũ cũng đã khiến đường sắt vận chuyển của Công ty Tuyển than Hòn Gai bị vùi lấp một số đoạn ray gần ga Lộ Phong do vỡ kè chắn kho than của Công ty than Hà Tu. Kho than của đơn vị này hiện đang bị ngập ở một số điểm, đơn vị đang tập trung xử lý.

Tình trạng trôi than ra sông còn diễn ra ở Công ty Kho vận Hòn Gai. Do bục nước tại khu vực hồ xỉ thải lô số 5 của Nhà máy nhiệt điện Quảng Ninh làm đổ 40m tường chắn, ngập máy phát 150KVA và 4 máy nghiền mẫu của KCS tại cảng Làng Khành 1. Đến 9h sáng ngày 29/7, Kho than 1 và kho than Hà Ráng đã bị tràn, trôi than ra sông Diễn Vọng.

Nặng nhất phải kể tới Công ty than Mông Dương. Nước ngập mặt bằng giếng phụ nên đã phải đóng cửa giếng và xử lý tiếp. Trạm bơm -250 khu Đông bắc Mông Dương bị ngập, đồng thời nước chẩy nhiều làm 2 lò chợ bị đổ. Do không khống chế được lượng nước chảy vào mỏ nên đơn vị đã phải chủ động rút người để bảo đảm an toàn lực lượng lao động.

Tại Công ty than Cọc Sáu, khu vực bãi thải phía bắc bị sạt trôi nhiều đất đá làm ảnh hưởng đến gần khu cửa lò của Cty 790-Tổng công ty Đông Bắc. Toàn bộ các bờ tầng và đường nội mỏ bị sạt lở lớn, đơn vị sẽ khắc phục sau tạnh mưa.

Công ty than Quang Hanh cũng phải dừng toàn bộ sản xuất các khu vực do một số trạm bơm bị ngập. ở mức -50m và -175m.

Dồn sức khắc phục

Trước ảnh hưởng mưa bão tới các mỏ than tại Quảng Ninh, Chủ tịch HĐTV Vinacomin Lê Minh Chuẩn đã ban hành Lệnh sản xuất, yêu cầu các đơn vị thành viên địa bàn tỉnh Quảng Ninh tập trung mọi nguồn lực, thiết bị, xe máy... hiện có với tinh thần trách nhiệm cao nhất để cùng chính quyền địa phương và các đơn vị khác trên địa bàn khắc phục các sự cố và hậu quả do mưa lũ gây ra, giúp nhân dân trên địa bàn vượt qua khó khăn, sớm ổn định cuộc sống.

Vinacomin cũng đã hỗ trợ 185 triệu đồng; Công ty than Hòn Gai hỗ trợ 80 triệu đồng cho 4 gia đình công nhân làm việc Tập đoàn có thân nhân bị thiệt mạng do mưa lũ.

Theo báo cáo của các đơn vị thành viên, những trận mưa lớn kéo dài từ ngày 26 đến 28/7 đã gây thiệt hại lớn đến sản xuất của Tập đoàn, cụ thể: ngập lò mức -175m tại mỏ than Ngã Hai (Công ty than Quang Hanh); lò mức -250m khu Đông Bắc (Công ty than Mông Dương). Một số mỏ phải ngừng sản xuất để đảm bảo an toàn cho người và thiết bị, máy móc như Hòn Gai, Mông Dương, Quang Hanh, Hà Tu… Mưa lũ còn kéo theo đất đá gây bồi lấp trạm xử lý nước thải; các kho than bị vỡ đê bao, sạt lở, ngập úng; hệ thống giao thông, tuyến đường vận chuyển than bị chia cắt, ngừng trệ…

Vinacomin cũng đã tập trung ứng cứu các hầm lò, bơm hút và ngăn không cho nước tràn vào ngập những mỏ này. Tiếp theo là bảo vệ các kho than và các thiết bị máy móc, tài sản để hạn chế trôi, lấp than; ngăn chặn đến mức tối đa tình trạng trôi bùn than, nước từ bãi thải ra khu dân cư.

Sau khi đi kiểm tra thực tế tại khu vực khai trường mỏ Hà Tu, Thứ trưởng Bộ Công Thương - Cao Quốc Hưng đã yêu cầu Vinacomin tập trung toàn bộ thiết bị, máy móc, nhân lực để đảm bảo việc cấp cứu người bị nạn; di dời những người trong khu vực nguy hiểm để tránh thương vong. Cùng với đó là phải đảm bảo nhu yếu phẩm, đồ dùng cho những vùng bị cô lập; bảo vệ phương tiện máy móc, tài sản, kho bãi, vật tư… để tránh thất thoát than. Đặc biệt là phải lên phương án khắc phục  và chuẩn bị kịp thời phục hồi sản xuất một cách nhanh nhất sau khi chấm dứt mưa lũ.