Trí tuệ nhân tạo (AI) không còn là câu chuyện riêng của Thung lũng Silicon hay các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới. Công nghệ này đang tác động trực tiếp đến thị trường vốn, mô hình vận hành doanh nghiệp và tạo ra những cơ hội đầu tư mới tại các nền kinh tế đang phát triển như Việt Nam.

Đó là nhận định được các chuyên gia quốc tế và lãnh đạo doanh nghiệp chia sẻ tại chương trình thảo luận do SSI tổ chức, xoay quanh tác động của AI đối với nền kinh tế và thị trường tài chính toàn cầu.

Ông Thomas Nguyen, Giám đốc Thị trường nước ngoài SSI, cho rằng AI đang tạo ra một cuộc “reset” thực sự của nền kinh tế thế giới.

“AI không chỉ là câu chuyện công nghệ. Nó đang ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường tài chính, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và cách con người làm việc mỗi ngày. Đây là giai đoạn bản đồ người thắng – kẻ thua trên thị trường toàn cầu đang được vẽ lại”, ông Thomas nhận định.

Từ góc nhìn của nhà đầu tư công nghệ quốc tế, ông Bradley Warden, Giám đốc điều hành, Quản lý danh mục cấp cao Quỹ Khoa học & Công nghệ Nomura thuộc Nomura International Asset Management, cho rằng AI khác biệt so với các làn sóng công nghệ trước đây.

Nếu máy tính cá nhân, điện thoại thông minh hay điện toán đám mây chủ yếu giúp con người làm việc hiệu quả hơn, thì AI đang bổ sung một lớp năng lực hoàn toàn mới: khả năng suy luận, phân tích và tự động hóa các quyết định.

Theo ông Bradley, tác động của AI không chỉ dừng ở lĩnh vực phần mềm mà lan tỏa tới toàn bộ nền kinh tế, từ hạ tầng tính toán, trung tâm dữ liệu, bán dẫn, bộ nhớ, dịch vụ công nghệ cho đến năng suất lao động.

Một trong những câu hỏi lớn nhất hiện nay là liệu hàng nghìn tỷ USD đầu tư vào AI có tạo ra hiệu quả kinh tế tương xứng hay không.

Theo vị chuyên gia của Nomura, thế giới hiện vẫn đang trong giai đoạn xây dựng nền móng với các khoản đầu tư quy mô lớn vào GPU, bán dẫn, bộ nhớ, điện năng và trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, nhu cầu sử dụng thực tế đã bắt đầu xuất hiện rõ nét.

Trong lĩnh vực lập trình, các công cụ AI có thể rút ngắn thời gian phát triển phần mềm từ vài tháng xuống còn vài ngày, thậm chí vài giờ. Khi những cải thiện về năng suất được chứng minh, AI sẽ nhanh chóng chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang trở thành công cụ vận hành thiết yếu của doanh nghiệp.

Ông Bradley cho rằng AI đang tái định hình chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu.

Những doanh nghiệp từng bị xem là hoạt động trong các ngành mang tính chu kỳ cao như bán dẫn, lưu trữ dữ liệu, bộ nhớ hay hạ tầng tính toán đang trở lại vị trí trung tâm khi nhu cầu xây dựng các trung tâm dữ liệu thế hệ mới bùng nổ.

Các điểm nghẽn mới trong chuỗi cung ứng AI có thể trở thành lợi thế cạnh tranh dài hạn, tạo ra quyền định giá và tăng trưởng bền vững cho doanh nghiệp sở hữu năng lực cốt lõi.

“Thị trường sẽ ngày càng phân hóa rõ rệt giữa những công ty thực sự hưởng lợi từ AI và những công ty chỉ được định giá dựa trên kỳ vọng”, ông Bradley nhận định.

Việt Nam được đánh giá có lợi thế trong triển khai ứng dụng AI và phát triển hạ tầng số.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Đức Thông, Tổng giám đốc SSI, cho biết AI đang được xem là một trong những ưu tiên chiến lược lớn nhất của công ty trong năm nay.

Theo ông Thông, SSI không nhìn AI đơn thuần là một công nghệ mới mà là cuộc cách mạng trong cách doanh nghiệp làm việc, đầu tư, phục vụ khách hàng và quản trị tổ chức.

Một trong những kết quả rõ nét nhất là việc ứng dụng AI vào hoạt động lập trình. Sau khoảng 6 tháng triển khai, các công cụ AI đã trở thành một phần quan trọng trong đội ngũ công nghệ, giúp năng suất lập trình tăng từ 2 đến 3 lần và rút ngắn đáng kể thời gian đưa sản phẩm ra thị trường.

Tuy nhiên, theo lãnh đạo SSI, AI không nên được xem là công cụ thay thế con người. “Điểm nghẽn mới không còn nằm ở việc viết mã hay xử lý công việc, mà nằm ở khả năng đặt yêu cầu, kiểm tra, xác thực và giám sát chất lượng đầu ra của AI”, ông Thông nói.

Điều này đồng nghĩa với việc kỹ năng quan trọng trong tương lai sẽ không chỉ là thực hiện công việc, mà còn là khả năng giao việc, hướng dẫn và quản lý các hệ thống AI.

Về cơ hội của Việt Nam, ông Phạm Lưu Hưng, Kinh tế trưởng kiêm Giám đốc Trung tâm Phân tích và Tư vấn Đầu tư, SSI cho rằng Việt Nam không nhất thiết phải cạnh tranh trực diện với Mỹ hay Trung Quốc trong cuộc đua phát triển các mô hình AI nền tảng.

Thay vào đó, dư địa lớn hơn nằm ở lớp ứng dụng, nơi AI có thể được triển khai vào tài chính, thương mại điện tử, logistics, tiêu dùng, quản lý chất lượng và vận hành doanh nghiệp.

Trong lĩnh vực tài chính, AI có thể hỗ trợ cá nhân hóa sản phẩm, nâng cao tỷ lệ chuyển đổi khách hàng, tự động hóa quy trình, định giá rủi ro linh hoạt và cải thiện chất lượng dịch vụ.

Đây cũng là nhóm ứng dụng có khả năng tạo ra giá trị kinh tế nhanh nhất, đặc biệt tại những thị trường đang tăng trưởng mạnh về tiêu dùng và chuyển đổi số như Việt Nam.

Bên cạnh các doanh nghiệp công nghệ, làn sóng AI cũng đang mở ra cơ hội đầu tư mới cho các ngành hạ tầng.

Theo các chuyên gia SSI, khi AI được ứng dụng rộng rãi hơn, nhu cầu đối với trung tâm dữ liệu nội địa, GPU, điện năng và năng lực tính toán sẽ tăng mạnh.

Đối với các doanh nghiệp tài chính và tổ chức xử lý dữ liệu nhạy cảm, việc sử dụng các mô hình AI đặt máy chủ ở nước ngoài có thể gặp những giới hạn về bảo mật và quy định dữ liệu.

Điều này tạo ra cơ hội đáng kể cho các doanh nghiệp phát triển trung tâm dữ liệu, hạ tầng số, khu công nghiệp và năng lượng tại Việt Nam.