Toàn cảnh phiên thẩm tra.

Chiều 11/11, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội họp phiên toàn thể lần thứ 15, thẩm tra Tờ trình của Chính phủ về chấp thuận chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Gia Bình.

Theo tờ trình của Chính phủ, dự án được đầu tư với quy mô cấp 4F theo tiêu chuẩn của Tổ chức Hàng không dân dụng Quốc tế, đáp ứng nhu cầu khai thác khoảng 30 triệu hành khách/năm và 1,6 triệu tấn hàng hóa/năm giai đoạn đến năm 2030; khoảng 50 triệu hành khách/năm và 2,5 triệu tấn hàng hóa/năm tầm nhìn đến năm 2050.

Nhu cầu sử dụng đất khoảng 1.884,93 ha, trong đó bao gồm 922,25 ha đất trồng lúa 2 vụ, 9,16 ha đất tôn giáo - tín ngưỡng, 20,58 ha đất nghĩa trang và cơ sở hỏa táng.

Sơ bộ phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư dự kiến ảnh hưởng đến khoảng 7.100 hộ gia đình (trong đó dự kiến tái định cư khoảng 5.800 hộ) và 118 tổ chức; tổng số mộ cần di dời khoảng 18.800 ngôi mộ.

Tổng vốn đầu tư khoảng 196.378 tỷ đồng, trong đó giai đoạn 1 khoảng 141.236 tỷ đồng, giai đoạn 2 khoảng 55.142 tỷ đồng. Dự án được đầu tư bằng nguồn vốn của nhà đầu tư, bao gồm vốn chủ sở hữu và vốn huy động hợp pháp.

Dự kiến tiến độ thực hiện chia làm 2 giai đoạn. Giai đoạn 1 từ 2025 - 2030, trong đó từ năm 2025 - 2027, đầu tư xây dựng các công trình cần thiết để phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027, từ năm 2026 - 2030, hoàn thành xây dựng các công trình còn lại của giai đoạn 1 bảo đảm đồng bộ vận hành, khai thác đáp ứng công suất 30 triệu hành khách/năm và 1,6 triệu tấn hàng hóa/năm.

Giai đoạn 2 từ 2031 - 2050, hoàn thành các hạng mục công trình còn lại đáp ứng công suất 50 triệu hành khách/năm.

Thời hạn hoạt động của Dự án là 70 năm (từ năm 2025 đến năm 2095).

Chính phủ cũng đề xuất chính sách đặc biệt hỗ trợ đầu tư. Theo đó, trong phạm vi giải phóng mặt bằng của Dự án có khoảng 25 di tích cần phải di dời. Tuy nhiên, pháp luật hiện hành về di sản văn hóa mới chỉ quy định về di dời, thay đổi hiện vật trong di tích mà chưa có quy định cho phép di dời công trình là di tích lịch sử - văn hóa. Việc bảo vệ di tích được thực hiện ngay tại địa điểm di tích đó tọa lạc.

Vì vậy, để giải quyết vấn đề nêu trên, Chính phủ kiến nghị Quốc hội cho phép UBND tỉnh Bắc Ninh được phép di dời các di tích lịch sử - văn hóa (các cấp) trong quá trình triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thực hiện đầu tư xây dựng Dự án. Việc di dời được thực hiện trên cơ sở phương án do UBND tỉnh Bắc Ninh quyết định, bảo đảm bảo tồn tối đa và phát huy giá trị của các di tích. Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc, Chính phủ hướng dẫn thực hiện.

Cơ bản tán thành với nội dung Chính phủ trình, song một số ý kiến tại phiên thẩm tra còn có băn khoăn về khoảng cách với Sân bay quốc tế Nội Bài, tỷ lệ vốn vay chiếm đến 85%, thời gian thu hồi vốn tới 41 năm là khá dài, năng lực nhà đầu tư ra sao, khả năng trả nợ thế nào, tiến độ xây dựng các khu tái định cư có đảm bảo tiến độ hay không…

Về tiến độ giải phóng mặt bằng, Phó chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh cho biết, khi triển khai giải phóng mặt bằng được sự ủng hộ rất cao của nhân dân, khó nhất là di dời các cơ sở thừa tự và tôn giáo cũng đồng thuận rất lớn. Ông Thịnh cho hay, tuần này sẽ chi trả xong việc đền bù giải phóng mặt bằng 780 ha đất, tháng 12 sẽ giải phóng xong mặt bằng khu tái định cư và thi công ngay. Nhìn tổng thể là đáp ứng được tiến độ, ông Thịnh nói.

Những băn khoăn về năng lực nhà đầu tư, tỷ lệ vốn chủ sở hữu, thời gian thu hồi vốn… cũng đã được lãnh đạo Bộ Tài chính và Bộ Xây dựng làm rõ thêm.

Kết luận, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết sẽ tiếp thu các ý kiến để hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội. Đây là tiêu chuẩn sân bay hàng đầu thế giới, ông Mãi nhấn mạnh.