Một tàu bay A321 của của Sun PhuQuoc Airways.

Đây là một trong những thông tin tại công văn số 16733/BTC-PC vừa được Bộ Tài chính gửi Bộ Xây dựng hướng dẫn việc điều chỉnh chấp thuận chủ trương đầu tư đối với các dự án vận tải hàng không có thay đổi số lượng tàu bay.

Theo Bộ Tài chính, việc điều chỉnh các dự án đầu tư được thực hiện trước ngày Luật Đầu tư có hiệu lực thi hành được quy định tại Điều 102 Nghị định số 96/2026/NĐ-CP ngày 31/3/2026 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đầu tư.

Cụ thể, khoản 3 Điều 102 Nghị định số 96/2026/NĐ-CP quy định, trường hợp điều chỉnh dự án đầu tư thuộc điểm a khoản 2 Điều 52 Luật Đầu tư và nội dung điều chỉnh thuộc một trong những trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 33 Luật Đầu tư, nhà đầu tư phải thực hiện thủ tục chấp thuận điều chỉnh chủ trương đầu tư.

Trong đó, điểm a khoản 3 Điều 33 Luật Đầu tư quy định nhà đầu tư có dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư phải thực hiện thủ tục chấp thuận điều chỉnh nếu thay đổi, bổ sung nội dung, mục tiêu thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư đã được quy định tại văn bản chấp thuận chủ trương đầu tư.

Bộ Tài chính cũng dẫn khoản 16 và khoản 17 Điều 24 Luật Đầu tư về các dự án thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư, bao gồm dự án đầu tư xây dựng mới cảng hàng không, sân bay và một số công trình hạ tầng hàng không; dự án đầu tư mới kinh doanh vận chuyển hành khách bằng đường hàng không.

Trên cơ sở các quy định này, Bộ Tài chính cho rằng, trường hợp điều chỉnh quy mô, tăng tổng mức đầu tư dự án tại văn bản chấp thuận chủ trương đầu tư nhưng không điều chỉnh các nội dung khác thuộc khoản 3 Điều 33 Luật Đầu tư năm 2025 thì không thuộc trường hợp phải thực hiện thủ tục chấp thuận điều chỉnh chủ trương đầu tư.

Những nội dung khác được Bộ Tài chính đề cập gồm thay đổi quy mô diện tích đất sử dụng, thay đổi điều kiện đối với nhà đầu tư hoặc kéo dài tiến độ thực hiện dự án quá 24 tháng so với thời hạn đã được ghi tại văn bản chấp thuận chủ trương đầu tư.

Trước đó, tại trong công văn tham vấn ý kiến của Bộ Tài chính về việc điều chỉnh chấp thuận chủ trương đầu tư với dự án vận tải hàng không thay đổi số lượng tàu bay, Bộ Xây dựng cho biết, theo Luật Đầu tư số 67/2014/QH13, các dự án vận tải hàng không thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Thủ tướng Chính phủ.

Trên cơ sở quy định này, ba hãng hàng không gồm Bamboo Airways, Vietravel Airlines và Sun PhuQuoc Airways đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, chấp thuận chủ trương đầu tư với quy mô đội tàu bay được xác định cụ thể trong từng quyết định.

Đối với Bamboo Airways, quy mô đầu tư được phê duyệt đến năm 2023 là 30 tàu bay. Vietravel Airlines được xác định số lượng tàu bay khai thác trong năm đầu tiên là 3 chiếc, tăng dần lên 8 chiếc vào năm thứ năm khai thác.

Dự án Hãng hàng không Sun PhuQuoc Airways được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư tại Quyết định số 979/QĐ-TTg ngày 20/5/2025, với quy mô đội tàu bay đến năm 2030 đạt 31 chiếc.

Tuy nhiên, theo kế hoạch phát triển đội tàu bay, đến cuối năm 2026, Vietravel Airlines dự kiến có 12 tàu bay, còn Sun PhuQuoc Airways dự kiến có 32 tàu bay.

Như vậy, quy mô đội tàu bay theo kế hoạch phát triển của hai hãng đều vượt số lượng đã được xác định tại các quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư của Thủ tướng Chính phủ.

Bộ Xây dựng cho biết, theo quy định của Luật Hàng không dân dụng Việt Nam và Nghị định số 208/2026/NĐ-CP ngày 15/6/2026 của Chính phủ về vận tải hàng không, quy mô đội tàu bay phụ thuộc vào vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp.

Theo đó, doanh nghiệp khai thác từ 11 đến 30 tàu bay phải có vốn chủ sở hữu tối thiểu 600 tỷ đồng, trong khi doanh nghiệp khai thác trên 30 tàu bay phải có vốn chủ sở hữu tối thiểu 700 tỷ đồng.

Tại thời điểm Bộ Xây dựng có văn bản gửi Bộ Tài chính, vốn chủ sở hữu của Vietravel Airlines là 2.250 tỷ đồng, còn Sun PhuQuoc Airways là 13.300 tỷ đồng, đều cao hơn mức vốn tối thiểu tương ứng với quy mô đội tàu bay dự kiến.

Bên cạnh điều kiện về vốn, việc đưa tàu bay vào Việt Nam khai thác còn được xem xét trên cơ sở năng lực bảo đảm khai thác của hãng hàng không, điều kiện hạ tầng cảng hàng không và khả năng giám sát an toàn khai thác tàu bay của Nhà chức trách hàng không.

Từ những căn cứ này, Bộ Xây dựng đánh giá kế hoạch nâng quy mô lên 12 tàu bay của Vietravel Airlines và 32 tàu bay của Sun PhuQuoc Airways đến cuối năm 2026 phù hợp với các quy định của pháp luật về hàng không, cũng như điều kiện hạ tầng và khả năng giám sát an toàn khai thác.

Tuy nhiên, vướng mắc đặt ra là việc tăng số lượng tàu bay vượt quy mô đã được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận có được xem là thay đổi nội dung thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư theo điểm a khoản 3 Điều 33 Luật Đầu tư hay không.

Theo Bộ Xây dựng, hiện có những cách hiểu khác nhau về vấn đề này. Một cách hiểu cho rằng, do số lượng tàu bay đã được xác định cụ thể trong quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư nên khi tăng vượt quy mô đó, doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục chấp thuận điều chỉnh.

Cách hiểu khác cho rằng, việc tăng số lượng tàu bay chỉ là điều chỉnh quy mô công suất hoạt động của dự án, không thuộc trường hợp bắt buộc phải thực hiện thủ tục chấp thuận điều chỉnh chủ trương đầu tư.

Việc chưa thống nhất cách áp dụng pháp luật ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình xem xét, chấp thuận đưa các tàu bay tăng thêm vào khai thác tại Việt Nam, nhất là khi quy mô đội tàu bay thực tế vượt số lượng đã được xác định trong quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư.