Vẫn còn nhiều bất cập tồn tại trong điều hành giá xăng dầu

Theo báo cáo chuyên đề năm 2014 vừa được công bố, Kiểm toán Nhà nước cho biết, thông qua việc điều hành giá xăng dầu bằng các công cụ tài chính (chính sách thuế, Quỹ bình ổn giá, chi phí và lợi nhuận định mức), giá xăng dầu trong nước giai đoạn 2011-2013 tương đối ổn định, hài hòa lợi ích nhà nước, doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu và người dân. 

Tuy nhiên, tại báo cáo này, cơ quan kiểm toán cũng chỉ ra rằng, đầu năm 2011, chính sách điều hành giá bán xăng dầu và các quyết định trích, sử dụng Quỹ bình ổn giá chưa phù hợp: ghìm giữ giá xăng dầu quá thấp so với giá xăng dầu thế giới trong một thời gian dài, sử dụng quá Quỹ bình ổn giá, không còn nguồn bù đắp phải điều chỉnh tăng giá xăng dầu cao. 

Điều này đã tác động khiến không đảm bảo được mục tiêu bình ổn giá, làm chỉ số giá tiêu dùng tăng cao, ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống an sinh xã hội. Bên cạnh đó, việc công khai và tuyên truyền thông tin về giá xăng dầu chưa tốt, gây hiểu lầm cho người tiêu dùng. 

Kiểm toán Nhà nước cũng thẳng thắn “phê” rằng, hầu hết các đầu mối nhập khẩu xăng dầu chưa tuân thủ đầy đủ quy định tại Nghị định số 84 của Chính phủ về kinh doanh xăng dầu (sản lượng nhập khẩu thấp hơn so với hạn mức; tại một số thời điểm không đảm bảo dự trữ lưu thông 30 ngày; mua xăng dầu của các đơn vị không phải là doanh nghiệp đầu mối nhập khẩu xăng dầu).

Cơ quan Kiểm toán dẫn chứng: Tổng công ty Xăng dầu Quân đội từ năm 2011 đến năm 2013 mua 143.997.297 lít, kg (tương đương 2.906,37 tỷ đồng); Công ty TNHH Vận tải Thủy bộ Hải Hà năm 2012 và 2013 mua 29.404.973 lít, kg (tương đương 542 tỷ đồng).

Bên cạnh đó còn tồn tại tình trạng một số doanh nghiệp quy định giá bán lẻ vùng 2 cao hơn giá bán lẻ vùng 1 và cao hơn mức giá bán lẻ được quy định tại các văn bản điều hành của Liên bộ Công Thương, Tài chính. 

Thông qua báo cáo này, Kiểm toán Nhà nước kiến nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Công Thương kiểm tra và xử lý đối với các doanh nghiệp đầu mối nhập khẩu xăng dầu trong việc: Chấp hành không đầy đủ quy định về hạn mức nhập khẩu xăng dầu và dự trữ lưu thông theo quy định; mua xăng dầu của các đơn vị không phải là doanh nghiệp đầu mối nhập khẩu xăng dầu để kinh doanh.