Các cuộc gọi rác đang gây nhiều phiền toái với người dùng Việt Nam. (Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+)

Ngày 6/10, Cục An toàn thông tin, Bộ Thông tin và Truyền thông cho biết người dân có thể trực tiếp gọi điện hoặc nhắn tin đến tổng đài điện thoại số 5656 (miễn phí) để phản ảnh về tin nhắn rác, cuộc gọi rác.

Nội dung phản ánh của người dân sẽ được gửi đến nhà mạng và các cơ quan chức năng để tiến hành xử lý những thuê bao, doanh nghiệp làm phiền người dân.

Từ ngày 1/10/2020, Nghị định 91/NĐ-CP của Chính phủ về chống tin nhắn rác, thư điện tử rác, cuộc gọi rác chính thức có hiệu lực. Trong Nghị định 91 xác định, tin nhắn rác, cuộc gọi rác là hoạt động quảng cáo không được sự đồng ý trước của người sử dụng hoặc tin nhắn, cuộc gọi quảng cáo có nội dung  vi phạm các quy định hiện hành của pháp luật.

Các doanh nghiệp viễn thông và cơ quan quản lý viễn thông sẽ sử dụng các phần mềm ứng dụng công nghệ phân tích dữ liệu lớn (big data) và máy học (machine learning) để nhận diện thuê bao nghi ngờ phát tán cuộc gọi rác, tin nhắn rác.

Kết quả phân tích của phần mềm là một trong số những căn cứ để nhà mạng, cơ quan quản lý nhà mạng, cơ quan quản lý  căn cứ để xử lý các đơn vị phát tán thông tin rác làm phiền mọi người.

Cục Viễn thông, Bộ Thông tin và Viễn thông đưa ra cách thức để nhà mạng ngăn chặn cuộc gọi rác theo các bước.

Cụ thể, sau khi nghi ngờ thuê bao phát tán cuộc gọi rác, nhà mạng thu thập ý kiến phản hồi của khách hàng. Thu thập qua tin nhắn và khách hàng có thể trả lời bằng cách nhấn nút có hoặc không.

Việc ngăn chặn thuê bao thực hiện cuộc gọi rác được tiến hành dựa trên số lượng phản hồi. Theo quy định, số lượng nhiều phản hồi của khách hàng xác nhận tin nhắn rác sẽ là căn cứ được nhà mạng chặn chiều gọi đi của thuê bao phát tán cuộc gọi rác...

Trong trường hợp doanh nghiệp viễn thông không thực hiện biện pháp ngăn chặn cuộc gọi rác thì bản thân doanh nghiệp viễn thông có thể bị xử phạt vi phạm hành chính.

Ông Nguyễn Khắc Lịch, Phó Cục trưởng Cục An toàn thông tin, Bộ Thông tin và Truyền thông cho biết: Hiện hệ thống tổng đài 5656 đã chính thức vận hành miễn phí để giúp người dân từ chối và phản ánh tin nhắn rác, cuộc gọi rác.

Người dân cũng có thể trực tiếp gọi tới tổng đài chăm sóc khách hàng của từng nhà mạng đang sử dụng để phản ánh các nội dung liên quan khi bị làm phiền.

Ngoài ra, để đăng ký từ chối cuộc gọi rác và tin nhắn rác người dân soạn tin nhắn theo cấu trúc “DK DNC.” Để phản ánh cuộc gọi rác, người dùng soạn tin theo cú pháp “V (dấu cách) số điện thoại phát tán quảng cáo (dấu cách) nội dung quảng cáo.”

Phản ánh tin nhắn rác soạn tin nhắn với nội dung: “S (dấu cách) số điện thoại phát tán quảng cáo (dấu cách) nội dung quảng cáo”. Các tin nhắn soạn theo cú pháp mẫu trên được gửi về số điện thoại 5656 (miễn phí cước).

Tại Việt Nam, hành vi của những cá nhân, đơn vị gửi thông tin rác (tiếng Anh gọi là spammer) được đánh giá là vô cùng tinh vi. Các đối tượng gửi thông tin rác thường xuyên thay đổi nội dung, số điện thoại hoặc tần suất gửi thư rác để qua mặt các hệ thống ngăn chặn.

Đại diện nhà mạng viễn thông Viettel cho biết, hiện nhà mạng Viettel đang sử dụng phần mềm có tên gọi Antispam để ngăn chặn hiệu quả các cuộc gọi và tin nhắn rác dù đối tượng gửi thông tin rác (spammer) biến đổi liên tục và tinh vi.

Phần mềm Antispam của Tập đoàn Công nghệ Viễn thông Quân đội (Tập đoàn Viettel) có kết hợp nền tảng công nghệ dữ liệu lớn (big data) và học máy (machine learning) được chính thức đi vào hoạt động từ năm 2017. Đây là sản phẩm vừa đoạt giải bạc Giải thưởng Công nghệ Thông tin Thế giới (IT World Awards) 2020.

Cơ chế lọc hiệu quả và liên tục được cập nhật cho phép phần mềm Antispam phát hiện tin nhắn, cuộc gọi rác và bảo vệ khách hàng khỏi những phiền nhiễu và nguy cơ lừa đảo.

Tháng 2/2020, Tập đoàn Viettel thực hiện khảo sát tại Việt Nam. Kết quả là với hơn 14 triệu người dùng điện thoại di động mạng Viettel đã bị làm phiền bởi hơn 39,5 triệu cuộc gọi rác. Trong tháng 3/2020, nhà mạng Viettel chặn là 15,4 triệu tin nhắn rác.

Đại diện nhà mạng MobiFone cho biết, việc thực hiện chặn cuộc gọi rác của MobiFone được thực hiện nghiêm túc và linh hoạt trên nguyên tắc đảm bảo tối đa quyền lợi khách hàng, bảo vệ khách hàng khỏi các cuộc gọi rác không mong muốn.

Tuy nhiên, nhà mạng MobiFone cũng tránh việc làm tổn thất đến lợi ích của khách hàng, đảm bảo đúng các quy định của Luật Khiếu nại, tố cáo. Đến nay, MobiFone đã thực hiện tạm ngừng một chiều dịch vụ đối với  hơn 1.000 thuê bao vì các hành vi phát tán thông tin rác.

Nhà mạng MobiFone đang xây dựng bổ sung tính năng chặn cuộc gọi rác cho các thiết bị đầu cuối có cài đặt app MyMobiFone. Theo đó, khách hàng của MobiFone dễ dàng báo cáo số thuê bao thực hiện cuộc gọi rác cũng như chủ động chặn thuê bao không mong muốn nhận thông tin quảng cáo ngay trên ứng dụng được cài đặt trên điện thoại thông minh./.