Ngành đậu tương điêu đứng

Ngày 6/7 vừa qua, ngay sau khi Mỹ tuyên bố chính thức đánh thuế trị giá 34 tỷ USD đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, thì Trung Quốc cũng tuyên bố đánh thuế trị giá tương tự (34 tỷ USD) đối với hàng nhập khẩu từ Mỹ.

Đặc biệt, thuế quan trả đũa của Trung Quốc nhắm trực tiếp vào các khu vực nông thôn của Mỹ - những nơi đã ủng hộ mạnh mẽ Tổng thống Donald Trump. Đây được xem là hành động thương mại mạnh mẽ nhất từ trước đến nay của Trung Quốc đối với Mỹ, có thể sẽ làm giảm mạnh thu nhập của nông dân, những người chăn nuôi và doanh nghiệp kinh doanh hàng nông sản của Mỹ.

Cụ thể, Bắc Kinh sẽ đánh thuế nhập khẩu 25% đối với 545 sản phẩm của Mỹ, trong đó hầu hết là nông sản, như đậu tương, bông, gạo, thịt bò, thịt lợn, sữa, lúa miến…

Trong đó, những người trồng đậu tương tại Mỹ bị ảnh hưởng rất nặng nề, bởi có tới 1/3 sản lượng đậu tương của Mỹ (trị giá khoảng 14 tỷ USD) được xuất khẩu sang Trung Quốc mỗi năm, chủ yếu để làm thức ăn cho ngành nuôi lợn khổng lồ của Trung Quốc.

Giá đậu tương tại Mỹ trong tháng 6/2018 đã giảm 13% do lo ngại Trung Quốc ngừng nhập khẩu sản phẩm này của họ. Mối lo ngại này là có cơ sở bởi Trung Quốc tuyên bố đánh thuế trả đũa Mỹ với sản phẩm này.

Ông Brent Gloy, nhà kinh tế nông nghiệp thuộc Trường đại học Purdue (Mỹ) cho báo Tạp chí Politico (Mỹ) biết, tổn thất đối với nông sản Mỹ là rất lớn và điều rất đáng lo ngại là các vòng đánh thuế trả đũa có thể còn tiếp diễn. Hiện tại, Trung Quốc đã tìm kiếm xây dựng mối quan hệ lâu dài với các bạn hàng Brazil để thay thế nguồn cung nông sản từ Mỹ.

“Thị trường đã sụt giảm. Chúng tôi không biết điều gì sẽ xảy ra trong vài tháng tới, thậm chí trong những năm tới. Đó là một vấn đề lớn”, ông Brent Gloy nói.

Ông Brent Gloy ước tính, lợi nhuận của ngành sản xuất đậu tương Mỹ đã giảm hơn 200 USD/ha trong vài tháng qua liên quan đến việc leo thang căng thẳng quan hệ thương mại Mỹ - Trung.

Thịt lợn Mỹ trước nguy cơ phải đóng cửa thị trường xuất khẩu Trung Quốc

Trong khi đó, các nông sản khác của Mỹ như thịt lợn và hoa quả đối mặt với làn sóng thuế trả đũa thứ hai từ Trung Quốc. Theo Rabobank, để sang được thị trường Trung Quốc, thịt lợn của Mỹ phải cõng tới 71% thuế các loại, nên sản phẩm này có nguy cơ phải đóng cửa thị trường khổng lồ Trung Quốc - thị trường xuất khẩu thịt lợn lớn thứ 2 của Mỹ, với kim ngạch tới 1,1 tỷ USD trong năm 2017.

Với hoa quả, có lẽ cherry là sản phẩm bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Trung Quốc hiện là khách hàng lớn nhất đối với sản phẩm này của của vùng Tây Bắc Thái Bình Dương. Ông Mark Powers, Chủ tịch Hội Làm vườn vùng Tây Bắc (Mỹ) cho biết, Trung Quốc đã nhập khẩu cherry của vùng này trị giá 130 triệu USD trong năm 2017.

Trước đây, Trung Quốc đánh thuế 10% đối với cherry nhập khẩu từ Mỹ. Tuy nhiên, khi Tổng thống Donald Trump đánh thuế đối với thép và nhôm nhập khẩu từ Trung Quốc, Trung Quốc đã nâng thuế đối với cherry Mỹ lên 25% và từ ngày 6/7, nâng tiếp lên 50% để trả đũa việc Mỹ đánh thuế trị giá 34 tỷ USD đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc.

Bên cạnh đó, có tới hơn 50% sản lượng táo xuất khẩu của các vùng Oregon, Washington và Idaho là đối tượng chịu thuế trả đũa.

Các tổ chức, hiệp hội nông nghiệp Mỹ, như Liên đoàn Văn phòng nông nghiệp Mỹ, Hiệp hội Đậu tương Mỹ, Hiệp hội Những người trồng ngô quốc gia, Hội đồng Các nhà chăn nuôi lợn quốc gia… đã thỉnh cầu chính quyền của Tổng thống Donald Trump thay đổi chiến lược để duy trì các bạn hàng thương mại.

Các tổ chức này cho biết, những người trồng trọt và chăn nuôi Mỹ đã phải đối mặt với tình trạng nông sản giảm giá trong 4 năm qua và cú sốc tăng thuế nhập khẩu từ Trung Quốc sẽ là thách thức quá lớn đối với họ.