Lý do là, việc cho Công ty TNHH một thành viên Innovgreen Quảng Nam thuê đất để trồng rừng nguyên liệu từ năm 2008 - 2009 xuất phát từ mong muốn phủ xanh đất trống, đồi trọc với quy mô lớn trên địa bàn tỉnh, song việc trồng rừng của Innovgreen Quảng Nam - doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài (Hồng Kông) trên địa bàn tỉnh, nhất là các huyện biên giới lại mang tính nhạy cảm, có khả năng ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh. Sau thu hồi đất, Quảng Nam sẽ thực hiện việc bồi thường cho đơn vị theo quy định của pháp luật.

Thông tin từ UBND tỉnh Quảng Nam cho biết, tháng 7/2008, Quảng Nam đã cấp giấy chứng nhận đầu tư cho Innovgreen để thực hiện dự án trồng rừng nguyên liệu tại 9 huyện của tỉnh Quảng Nam, với diện tích đất dự kiến sử dụng là 30.000 ha, trong đó, 20.000 ha do Công ty tự trồng và 10.000 ha hợp tác với người dân để trồng. Tổng vốn đầu tư của Dự án là 40 triệu USD.

Hiện Innovgreen là doanh nghiệp thuê đất trồng rừng nhiều nhất ở Việt Nam (ảnh minh họa từ internet)

Tuy nhiên, trên thực tế, tổng diện tích Innovgreen được thuê chính thức là 1.002,68 ha. Ngoài ra, diện tích được tạm giao để trồng rừng là 329,05 ha. Toàn bộ diện tích này đều nằm trên địa bàn huyện Tây Giang.

Ngoài diện tích được tạm giao và cho thuê nói trên, Công ty còn được UBND các huyện Tây Giang, Đông Giang, Nam Giang, Quế Sơn, Hiệp Đức, Bắc Trà My, Tiên Phước thỏa thuận theo quy hoạch 3 loại rừng, đất rừng được duyệt và cấp giấy chứng nhận đầu tư nhưng chưa cho thuê đất là 19.308,5 ha.

Sau khi được cấp giấy phép đầu tư, tạm giao đất và cho thuê đất, Công ty đã tiến hành trồng khoảng 70 ha cây bạch đàn ở huyện Nam Trà My và trồng 16,81 ha ở huyện Tây Giang. Nghĩa là, trên thực tế, diện tích rừng trồng của Innovgreen so với tổng diện tích đất được tạm giao và cho thuê là rất nhỏ.

Sau đó, mọi việc đã bị dừng lại bởi cảnh báo của các cơ quan chức năng về những ảnh hưởng đến an toàn, cũng như những lo ngại, bức xúc của dư luận về tính nhạy cảm của các dự án cho thuê đất để người nước ngoài trồng rừng. Chính phủ và UBND tỉnh Quảng Nam cũng đã có văn bản yêu cầu dừng cấp giấy chứng nhận đầu tư mới và ký hợp đồng cho thuê đất đối với các dự án đầu tư nước ngoài đầu tư trong lĩnh vực lâm nghiệp và nuôi trồng thủy sản trên địa bàn tỉnh.

Tháng 3/2013, UBND tỉnh đã thu hồi giấy chứng nhận đầu tư của Innovgreen Quảng Nam. Tuy nhiên, sau thanh tra việc quản lý, sử dụng đất trồng rừng của Innovgreen vào tháng 7/2013, Sở Tài nguyên và Môi trường cho rằng, do không đảm bảo cơ sở pháp lý để thực hiện thu hồi đất của Innovgreen Quảng Nam, nên kiến nghị cho phép Công ty tiếp tục triển khai thực hiện việc đầu tư trồng rừng nguyên liệu trên phần diện tích đã được cho thuê nhưng chưa sử dụng là 993,81 ha.

Hiện tại, căn cứ theo Luật Đất đai năm 2013 thì chưa đủ cơ sở pháp lý để thu hồi đất của Innovgreen, song sau khi cân nhắc, UBND tỉnh Quảng Nam vẫn đề xuất thu hồi.

Cũng cần phải nhắc lại rằng, dù quá trình chuẩn bị và cấp giấy chứng nhận đầu tư cho các dự án đầu tư nước ngoài trong lĩnh vực trồng rừng không có sai phạm, nhưng dư luận vẫn không khỏi băn khoăn về tính nhạy cảm của các dự án này.

Tháng 3/2015, Bộ Quốc phòng đã một lần nữa có văn bản yêu cầu 8 địa phương là Bình Phước, Lạng Sơn, Quảng Ninh, Nghệ An, Quảng Nam, Bình Định, Phú Yên, Kon Tum và các bộ, ngành liên quan có biện pháp giám sát chặt chẽ các dự án trồng rừng của các doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam.

Bộ Quốc phòng cũng lưu ý, nếu dự án nào làm sai, ảnh hưởng tới môi trường và quốc phòng, an ninh thì phải thu hồi giấy phép. Các dự án được tiếp tục thực hiện phải đảm bảo lợi ích và cuộc sống người dân trên địa bàn và không sử dụng lao động phổ thông là người nước ngoài.

Hiện Innovgreen là đơn vị thực hiện nhiều dự án thuê đất trồng rừng nhất tại Việt Nam.