Vận đen vẫn đang bao trùm ngành sợi khi chịu sự sụt giảm về xuất khẩu và gia tăng các vụ kiện phòng vệ thương mại từ các thị trường nhập khẩu lớn.

Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công thương) vừa phát đi thông báo về việc mặt hàng sợi hỗn hợp và nhân tạo bị Ủy ban tự vệ Indonesia  khởi xướng điều tra, đồng thời khuyến cáo các doanh nghiệp có liên quan cần cẩn trọng và phối hợp hợp tác với việc điều tra để giảm thiểu tối đa thiệt hại trong vụ việc này.

Cụ thể, Ủy ban tự vệ Indonesia (KPPI) thông báo xướng điều tra tự vệ với sản phẩm sợi hỗn hợp và sợi nhân tạo thuộc các mã HS 5509.22.00, 5509.32.00, 5509.51.00, 5509.53.00, 5510.12.00, 5510.90.00.

Căn cứ thông tin trên, Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị các doanh nghiệp sản xuất/xuất khẩu có liên quan của Việt Nam tham gia hợp tác đầy đủ với cơ quan điều tra để đạt được kết quả khả quan trong vụ việc, đồng thời thường xuyên liên lạc, trao đổi với Cục trong suốt quá trình điều tra để phối hợp xử lý vụ việc.

Trong 10 năm qua, sợi xuất khẩu là mặt hàng bị kiện nhiều thứ 2, chỉ sau mặt hàng thép, với hơn chục vụ kiện, bao gồm các vụ kiện chống bán phá giá, kiện chống trợ cấp, kiện áp dụng biện pháp tự vệ, và kiện chống lẩn tránh thuế từ Thổ Nhĩ Kỳ, EU, Ấn Độ, Hoa Kỳ, Brazil, Indonesia….

Từ cuối năm 2018 đến nay, xuất khẩu sợi đã bị ảnh hưởng nặng nề từ thương chiến Mỹ - Trung, khiến giá sợi xuất khẩu sang nhiều thị trường lớn, đặc biệt là Trung Quốc giảm rất mạnh.

Sản lượng sợi xuất khẩu không giảm, nhưng do giá sụt “thê thảm”, khiến các nhà sản xuất sợi phải chấp nhận bán tháo với mức giá thua thiệt, nên hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp ngành sợi trong năm 2019 không thể bằng năm trước. Các doanh nghiệp có sản lượng sợi xuất khẩu lớn trong ngành như Sợi Thế Kỷ, Damsan, Sợi Vinatex Nam Định... đều cho biết kinh doanh sợi đang gặp nhiều bất lợi vì giá xuống thấp.

Hiệp hội Bông Sợi Việt Nam (VCOSA) cho biết, thời gian gần đây, doanh nghiệp sợi gặp khó khăn khi ký thêm hợp đồng xuất khẩu mới, khi không có đơn hàng mới từ thị trường Trung Quốc hoặc khách trả giá rất thấp. Các thị trường khác như Hàn Quốc, Nhật Bản, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ, Philippines, Đài Loan tuy vẫn có đơn hàng nhưng số lượng rất nhỏ, đồng thời giá bán vẫn theo xu hướng giảm và chưa có dấu hiệu phục hồi.

8 tháng 2019, xuất khẩu xơ sợi dệt mang về 2,7 tỷ USD, tăng 10,6% về lượng nhưng chỉ tăng 1,2% về trị giá so với cùng kỳ 2018. Giá sợi xuất khẩu 8 tháng qua trung bình đạt 2.509 USD/tấn, giảm gần 9% so với cùng kỳ năm 2018.

Trung Quốc hiện là thị trường chính của ngành sợi Việt Nam. Đối với Trung Quốc, Việt Nam cũng là đối tác cung cấp sợi chính với thị phần tăng trưởng liên tục.

Nếu như năm 2014, Việt Nam chỉ đứng thứ 3 trong các quốc gia xuất khẩu sợi sang Trung Quốc, đến năm 2018 đã vươn lên đứng thứ nhất với 30% thị phần. Do đó, bất kỳ biến động nào đối với ngành dệt may Trung Quốc cũng sẽ gây ảnh hưởng lớn đến ngành sợi Việt Nam.