Trong 8 tháng đầu năm 2020, số vụ tai nạn giao thông (TNGT), số người chết và bị thương do TNGT có giảm so với cùng kỳ năm 2019, song đây vẫn là vấn đề nhức nhối, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt hơn của các cơ quan chức năng.

Lực lượng chức năng tăng cường kiểm tra, kiểm soát trên mọi phương diện.

4.342 người chết vì tai nạn giao thông trong 8 tháng

Theo thống kê của Ủy ban An toàn giao thông quốc gia, trong những năm qua, công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đã đạt được những kết quả rõ rệt. TNGT liên tục giảm cả 3 tiêu chí về số vụ, số người chết và số người bị thương, trong khi ùn tắc giao thông ở các đô thị lớn cũng từng bước được khắc phục.

Báo cáo tổng hợp gần đây nhất cho thấy, trong dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9 vừa qua, toàn quốc xảy ra 29 vụ TNGT, làm chết 16 người, bị thương 23 người. So với dịp này năm 2019, số người chết vì TNGT đã giảm 9 người (giảm 36%).

Còn tính trong 8 tháng đầu năm 2020, toàn quốc xảy ra 9.170 vụ TNGT, làm chết 4.342 người, bị thương 6.727 người. So với cùng kỳ năm 2019, số vụ TNGT giảm 2.161 vụ (giảm 19,07%), số người chết giảm 754 người (giảm 14,8%), số người bị thương giảm 1.860 người (giảm 21,66%). Dù vậy, những con số trên vẫn còn ở mức cao, tình hình trật tự, an toàn giao thông vẫn diễn biến phức tạp khi toàn quốc liên tục xảy ra các vụ TNGT nghiêm trọng làm chết và bị thương nhiều người, gây lo lắng, bức xúc cho người dân.

Đặc biệt, số vụ tai nạn do xe vận tải tăng, liên tiếp xảy ra các vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng ở Đắk Nông, Kon Tum, Quảng Bình, Hà Nội... Tai nạn đường thủy cũng diễn biến phức tạp (Bến Tre, Quảng Nam), chủ yếu rơi vào những phương tiện thủy thô sơ do không đảm bảo quy định.

Theo Ủy ban An toàn giao thông quốc gia, có nhiều nguyên nhân dẫn đến các vụ tai nạn, như lái xe sử dụng ma túy, chất kích thích, vi phạm Luật Giao thông đường bộ, trong khi việc ứng dụng khoa học vào giám sát, xử phạt còn kém...

Nhìn tại một số vụ TNGT đặc biệt nghiêm trọng, diễn ra dồn dập trong thời gian ngắn (từ tháng 6 đến tháng 8), có thể thấy, nguyên nhân không bất thường. Chẳng hạn, vụ ở Quảng Bình: do uống rượu bia, giấy phép lái xe không phù hợp; vụ ở Bình Thuận: phụ xe lái thay lái chính…

Cần quyết liệt xử lý vi phạm

Theo ông Khuất Việt Hùng, Phó chủ tịch chuyên trách Ủy ban An toàn giao thông quốc gia, năm 2020 được lựa chọn là năm an toàn giao thông với chủ đề “Đã uống rượu bia, không lái xe”. Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Công an cùng các bộ, ngành trong thời gian ngắn xây dựng và ban hành Nghị định 100/2019/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ và đường sắt.

“Nghị định được ký ngày 30/12/2019, nhưng làm theo quy trình rút gọn và có hiệu lực ngay từ đầu năm 2020. Đây là quy định pháp luật được triển khai nhanh với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, trong đó chủ đạo là lực lượng cảnh sát giao thông. Kết quả đã thấy rõ, số vụ tai nạn giao thông giảm đáng kể, ý thức người tham gia giao thông tốt hơn..., song không vì thế chúng ta không thể chủ quan mất cảnh giác”, ông Khuất Việt Hùng nhấn mạnh.

Đại tá Nguyễn Quang Nhật, Trưởng phòng Hướng dẫn tuyên truyền, điều tra, giải quyết TNGT thuộc Cục Cảnh sát giao thông cho biết, triển khai Nghị định 100/NĐ-CP, lực lượng cảnh sát giao thông đã có sự chuẩn bị cả về lực lượng, phương tiện để thực hiện nhanh chóng và quyết liệt ngay khi Nghị định có hiệu lực. Tính sơ bộ trong 8 tháng qua, cơ quan chức năng đã xử lý hơn 110.000 trường hợp vi phạm nồng độ cồn. Trong đó, 3 tuần trở lại đây, tình trạng vi phạm nồng độ cồn tăng cao đột biến, trung bình mỗi ngày có 500 trường hợp vi phạm bị phát hiện, xử lý. Riêng ngày 2/9, lực lượng Cảnh sát giao thông đường bộ đã xử lý 406 trường hợp, cảnh sát giao thông đường thủy xử lý 102 trường hợp vi phạm.

"Đầu tháng 8/2020, Bộ Công an vừa ban hành kế hoạch xuyên suốt trong năm 2020 là tập trung kiểm soát cồn, ma túy. Trong vòng 3 tuần trở lại đây, trung bình mỗi ngày xử lý 500 trường hợp vi phạm về nồng độ cồn, gần 100 trường hợp vi phạm về ma túy đã bị lực lượng cảnh sát giao thông phát hiện. So với những năm trước, kết quả tăng không cao, nhưng ý thức người dân có sự chuyển biến do mức xử phạt tăng cao và diện mở rộng. Ví dụ, trước đây, điều khiển mô tô còn có thể có lượng cồn tối thiểu dưới 0,25 miligam/l khí thở, nhưng bây giờ, đã điều khiển phương tiện là không được sử dụng", ông Nhật cho hay.

Ông Khuất Việt Hùng cũng cho rằng, có rất nhiều giải pháp giúp đảm bảo an toàn giao thông. Trước tiên, chúng ta cần làm tốt các chính sách pháp luật và thực thi pháp luật. Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật có tính chất then chốt.

Đồng quan điểm, ông Bùi Sỹ Lợi, Phó chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội cho rằng, bên cạnh mức xử phạt nặng thì điều cốt yếu là cần tiếp tục tuyên truyền bằng nhiều hình thức, phù hợp tới từng đối tượng, vùng, miền, khu vực dân cư.

“Bên cạnh đó, cơ quan quản lý nhà nước chịu trách nhiệm về công tác tuyên truyền, song cần huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị và trách nhiệm của toàn xã hội; kiểm tra, thanh tra, giám sát xử lý các hành vi vi phạm, tăng cường xử phạt để hướng tới sự thay đổi hành vi của người dân”, ông Bùi Sỹ Lợi khẳng định.