Quốc hội nhấn mạnh việc thống nhất tư duy, nhận thức, khát vọng và hành động; đổi mới quản trị thực thi để thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số

Gắn trách nhiệm người đứng đầu với hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính

Cuối tuần qua, trong phiên bế mạc Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết về Kế hoạch Phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2026 - 2030 với 100% đại biểu có mặt tán thành.

Mục tiêu tổng quát của Kế hoạch nêu rõ yêu cầu phát triển nhanh, bền vững đất nước, phấn đấu tăng trưởng GDP bình quân đạt từ 10%/năm trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, cải thiện và nâng cao toàn diện đời sống nhân dân. Cùng với đó, thực hiện thắng lợi mục tiêu đến năm 2030, trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao, thuộc nhóm 30 nền kinh tế có quy mô GDP hàng đầu thế giới.

Thống nhất tư duy, nhận thức, khát vọng và hành động; đổi mới quản trị thực thi để thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số - Quốc hội nhấn mạnh yêu cầu cho giai đoạn tới.

Chính phủ được vay khoảng 6,497 triệu tỷ đồng trong 5 năm

Theo Nghị quyết về Kế hoạch tài chính quốc gia và vay, trả nợ công 5 năm giai đoạn 2026 - 2030 được Quốc hội thông qua, thì tổng mức vay của Chính phủ giai đoạn này khoảng 6,497 triệu tỷ đồng. Trong đó, tổng mức vay của ngân sách trung ương khoảng 6,327 triệu tỷ đồng. Nghĩa vụ trả nợ trực tiếp của Chính phủ giai đoạn 2026 - 2030 khoảng 3,2 triệu tỷ đồng. Quốc hội cũng cho phép, trường hợp tăng trưởng kinh tế, lạm phát, tỷ giá, lãi suất biến động mạnh, Chính phủ trình Quốc hội xem xét, quyết định phương án điều chỉnh nghĩa vụ trả nợ trực tiếp của Chính phủ.

Nghị quyết của Quốc hội cũng nêu rõ, cần xác định mục tiêu tăng trưởng 2 con số gắn với ổn định vĩ mô, nâng cao chất lượng đời sống nhân dân là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, phải cụ thể hóa trong các chương trình, kế hoạch công tác hằng năm, có nhiệm vụ, kết quả, sản phẩm cụ thể cho từng ngành, cơ quan, đơn vị, địa phương gắn với trách nhiệm người đứng đầu; kiểm tra, giám sát, đánh giá dựa trên tiêu chí kết quả thực hiện.

Trong các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể, Quốc hội yêu cầu chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng mới lấy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính, phát triển thị trường trong nước trở thành điểm tựa quan trọng cho tăng trưởng.

Các kế hoạch 5 năm tới về đầu tư công, tài chính quốc gia, vay trả nợ công cũng được Quốc hội bấm nút với tỷ lệ tán thành cao. Theo đó, Quốc hội đồng ý tỷ lệ bội chi ngân sách nhà nước bình quân giai đoạn 2026 - 2030 khoảng 5% GDP, bao gồm bội chi ngân sách trung ương khoảng 4,4% GDP, bội chi ngân sách địa phương bình quân khoảng 0,6% GDP, yêu cầu xây dựng mức bội chi ngân sách nhà nước hằng năm theo nhu cầu, tiến độ giải ngân các nhiệm vụ đầu tư phát triển.

Quốc hội cũng “chốt” trần nợ công hằng năm không quá 60% GDP; ngưỡng cảnh báo là 50% GDP; trần nợ Chính phủ hằng năm không quá 50% GDP; ngưỡng cảnh báo là 45% GDP, còn trần nợ nước ngoài của quốc gia hằng năm không quá 50% GDP; ngưỡng cảnh báo là 45% GDP.

“Vay bù đắp bội chi ngân sách nhà nước chỉ sử dụng cho đầu tư phát triển. Chỉ chi ngân sách nhà nước trong khả năng của nền kinh tế và chỉ vay trong khả năng trả nợ”, Nghị quyết của Quốc hội nêu rõ.

Đáng chú ý, Quốc hội yêu cầu, lấy kết quả, hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính, ngân sách nhà nước làm thước đo, đánh giá hằng năm và gắn với trách nhiệm của người đứng đầu các ngành, cơ quan, đơn vị, địa phương.

Trao quyền cho Chính phủ điều chỉnh ngưỡng miễn thuế

Để tăng trưởng 2 con số, Quốc hội tiếp tục đồng ý trao quyền cho Chính phủ điều chỉnh linh hoạt một số chính sách thuế.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt được Quốc hội thông qua với 466/488 đại biểu tán thành.

Như vậy, Quốc hội đã đồng ý giao thẩm quyền cho Chính phủ để điều chỉnh mức doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ, cá nhân kinh doanh và mức doanh thu được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp của doanh nghiệp.

Đây là đạo luật chỉ có 5 điều, dung lượng chỉ có 2 trang, song được cả đại biểu Quốc hội và cử tri đặc biệt quan tâm, nhất là nội dung về ngưỡng miễn thuế cho hộ kinh doanh.

Báo cáo trước khi Quốc hội bấm nút, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã bổ sung tiêu chí, nguyên tắc để đảm bảo tính hợp lý, khả thi. Cụ thể là căn cứ các chỉ số kinh tế vĩ mô, khả năng cân đối ngân sách, Chính phủ quy định mức doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, mức doanh thu để xác định đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng và mức doanh thu để xác định doanh nghiệp được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp.

Về việc dự kiến nâng mức doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ, cá nhân kinh doanh và mức doanh thu được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp của doanh nghiệp lên 1 tỷ đồng, Bộ trưởng Bộ Tài chính khẳng định, “đề xuất này đã được Chính phủ cân nhắc nhiều mặt, tính toán kỹ tác động đến thu ngân sách, người nộp thuế”.

Theo Chính phủ, ngưỡng 1 tỷ đồng là phù hợp ở thời điểm hiện nay trên nguyên tắc lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ. Bên cạnh đó, khi xây dựng mức doanh thu này, Chính phủ cũng đã tính đến yêu cầu chi phí hành thu và chi phí tuân thủ của người nộp thuế ở mức thấp để đảm bảo tính hiệu quả của chính sách. Mức này cũng thống nhất với mức doanh thu phải sử dụng hóa đơn điện tử của hộ, cá nhân kinh doanh.

Đồng thời, giải pháp chính sách này sẽ hỗ trợ hiệu quả cho hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, nhưng vẫn đảm bảo khuyến khích hộ, cá nhân kinh doanh chuyển lên thành doanh nghiệp, theo đánh giá của Chính phủ.

Hồi âm mối quan tâm của báo chí về vấn đề này tại cuộc họp báo ngay sau khi bế mạc Kỳ họp thứ nhất, bà Phạm Thị Hồng Yến, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội khẳng định, Dự án Luật sửa đổi một số điều của 4 luật thuế giúp cho các chủ thể trong nền kinh tế, với gần 5 triệu hộ kinh doanh, cũng như các doanh nghiệp, hợp tác xã giảm bớt gánh nặng thuế, tạo điều kiện tích lũy, mở rộng sản xuất, kinh doanh.

“Đây là chính sách đảm bảo sinh kế của người dân, an sinh xã hội, công bằng trong áp dụng chính sách và tạo thêm động lực giúp người nộp thuế lựa chọn mô hình kinh doanh phù hợp”, bà Yến nhấn mạnh.