Để phục vụ mục tiêu tăng trưởng 8,3-8,5% trong năm nay, nhưng vẫn phải đảm bảo kiểm soát lạm phát, ổn định vĩ mô và các cân đối lớn của nền kinh tế, chính sách tiền tệ đóng vai trò hết sức quan trọng.

Để hỗ trợ tăng trưởng, ngành ngân hàng phải tăng cung ứng vốn cho nền kinh tế. Điều này cũng bắt buộc nhà điều hành phải đối mặt với bài toán là làm thế nào kiểm soát dòng vốn chảy vào các lĩnh vực ưu tiên và làm sao để các ngân hàng không “đua” lãi suất đầu vào khi cầu tín dụng tăng mạnh.

Từ đầu năm đến nay, mặt bằng lãi suất huy động cơ bản ổn định, lãi vay thậm chí giảm thêm 0,4%/năm so với cuối năm ngoái, lạm phát vẫn đang trong tầm kiểm soát.      

Mặc dù vậy, áp lực lạm phát đang tăng, nên việc tăng cung tiền sẽ càng làm tăng áp lực này. Đó là chưa kể, tỷ giá cũng đang chịu sức ép do tác động kép từ yếu tố kinh tế và tâm lý thị trường.

Tại cuộc họp trực tuyến Chính phủ tuần qua, Thống đốc NHNN thừa nhận, nếu áp lực với tỷ giá tiếp tục tăng mạnh, thì cơ quan này sẽ cân nhắc không tiếp tục giảm lãi suất để tránh ảnh hưởng đến ổn định tỷ giá, từ đó tránh những bất ổn về vĩ mô.

Ngoài câu chuyện lãi suất, vấn đề nắn dòng vốn tín dụng vào lĩnh vực ưu tiên cũng là thách thức không nhỏ. Trong 7 tháng đầu năm nay, tín dụng tăng gần 10%, gần gấp đôi so với mức tăng 6% cùng kỳ năm trước. Mức tăng này chưa phải là nóng, song điều đáng lo là nếu dựa trên báo cáo tài chính quý II/2025 của các ngân hàng thương mại, thì cho vay kinh doanh bất động sản tăng gần 46% so với cùng kỳ năm trước. NHNN cho rằng, tăng trưởng tín dụng với bất động sản tăng cao hơn bình quân chung là dễ hiểu bởi thời gian qua, Chính phủ có nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn cho thị trường này. Khi nhiều dự án bất động sản được gỡ vướng về pháp lý, thì nhu cầu vốn đầu tư tăng cao là điều tất yếu.

NHNN cũng khẳng định, tín dụng bất động sản hiện vẫn đảm bảo an toàn. Dù vậy, nếu tình trạng này kéo dài thì rất dễ dẫn tới nguy cơ dòng chảy tín dụng bị lệch pha.

Bất động sản nói riêng và hạ tầng nói chung đang thu hút nhiều nhất vốn đầu tư vào nền kinh tế và đều đòi hỏi nguồn vốn vay trung, dài hạn. Điều này sẽ dẫn đến rủi ro mất cân đối kỳ hạn trong hệ thống ngân hàng. Cũng vì vậy, việc thí điểm gỡ bỏ room tín dụng từ năm 2026, nếu chưa có giải pháp hữu hiệu để kiểm soát dòng vốn chảy vào lĩnh vực rủi ro, đặc biệt các công ty sâu sau, sẽ khiến tình trạng lệch pha tín dụng thêm khó đoán.

Rõ ràng, việc gỡ bỏ room tín dụng là cần thiết, được thị trường mong đợi, song làm sao để bỏ “room” mà vẫn nắn được dòng vốn chảy vào các lĩnh vực ưu tiên lại là thách thức lớn.

Để làm được điều này, có lẽ, trước mắt NHNN chỉ nên thí điểm bỏ room với nhóm ngân hàng đáp ứng đầy đủ các tiêu chí về hiệu quả hoạt động, có năng lực quản trị, điều hành tốt, tuân thủ các tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng và chỉ số chất lượng tín dụng an toàn cao… Về dài hạn, cần có giải pháp để phát triển cân bằng các trụ cột chính của thị trường vốn gồm tín dụng, cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp, giúp giảm áp lực lên tín dụng ngân hàng. Theo đó, các lĩnh vực cần vốn trung, dài hạn như bất động sản, hạ tầng… phải khai thông được kênh huy động vốn qua trái phiếu doanh nghiệp, trái phiếu địa phương cùng các khoản vay quốc tế… Ngoài ra, cần mở rộng các chương trình bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Điều này vừa giúp ngân hàng yên tâm cấp tín dụng, vừa giúp doanh nghiệp được tiếp cận vốn rẻ có thêm động lực mạnh dạn đầu tư cho sản xuất, kinh doanh, góp phần thúc đẩy kinh tế tăng trưởng.