Từng giữ chức Tổng Kiểm toán Nhà nước trước (KTNN) khi về làm “tư lệnh” ngành tài chính nên hơn ai hết, ông Dũng hiểu rất rõ về tình trạng trốn thuế, gian lận thuế, nợ thuế hiện nay đang ở mức độ nào.

Theo Báo cáo Kiểm toán năm 2012 về niên độ ngân sách năm 2011 do chính ông Đinh Tiến Dũng ký gửi các Đại biểu Quốc hội vừa được KTNN công bố, năm 2011, thu ngân sách được 721.804 tỷ đồng, vượt 126.804 tỷ đồng so dự toán.

Đáng lưu ý, ngân sách tăng thu, một phần là nhờ vào hoạt động sản xuất, kinh doanh, phần khác lại “nhờ” vào tăng thu phạt vi phạm hành chính tới 7.254 tỷ đồng và tăng do thu hồi các khoản chi năm trước (chi không đúng chế độ, chính sách bị phát hiện thông qua thanh tra, kiểm tra, kiểm toán) với số tiền 2.724 tỷ đồng.

	Họp báo công bố Báo cáo kiểm toán năm 2012

Tại cuộc họp báo công bố Kết quả kiểm toán năm 2012 vừa được tổ chức sáng nay (ngày 25.7), ông Đào Văn Dũng, Vụ trưởng Vụ Tổng hợp, KTNN công bố hàng loạt vi phạm trong công tá quản lý thuế.

Cụ thể, tình trạng gia hạn thuế thu nhập doanh nghiệp và hoàn thuế giá trị gia tăng không đúng đối tượng; thu hồi hoàn thuế không nộp vào tài khoản quỹ hoàn thuế theo quy định; xác định hàng nhập khẩu không phải nộp thuế, mã hàng hóa để tính thuế và áp dụng thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi chưa chính xác; chưa nộp kịp thời tiền thuế tạm thu vào ngân sách nhà nước… diễn ra ở hầu hết các đơn vị mà KTNN tiến hành kiểm toán.

“Việc kê khai sai thuế suất thuế giá trị gia tăng; hạch toán thiếu doanh thu, đưa vào chi phí một số khoản không hợp lý, hợp lệ, không đúng định mức; áp dụng sai đơn giá, tính sai diện tích khi xác định tiền sử dụng đất phải nộp ngân sách nhà nước vẫn xảy ra tại hầu hết doanh nghiệp được kiểm toán”, ông Dũng cho biết.

Cụ thể, thực hiện kiểm toán việc thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước tại 66 doanh nghiệp nhà nước và kiểm tra hồ sơ kê khai thuế tại 776 doanh nghiệp ngoài quốc doanh ở 28 địa phương, 18 doanh nghiệp trực thuộc 5 bộ, ngành, KTNN đã xác định thuế, phí, lệ phí và thu khác phải nộp tăng thêm gần 480 tỷ đồng.

Tình trạng thất thu thuế, phí, lệ phí và thu khác ngân sách nhà nước tại các đơn vị hành chính sự nghiệp công, tuy có giảm so với năm 2010, nhưng sau kiểm toán, KTNN vẫn kiến nghị tăng thu cho ngân sách thêm 140,6 tỷ đồng (do nhiều đơn vị sử dụng ngân sách hạch toán sai, thiếu doanh thu; hạch toán các khoản chi phí không đúng chế độ, định mức…).

Riêng tình trạng nợ đọng thuế, theo số liệu của Tổng cục Thuế, tổng số nợ đọng thuế nội địa đến thời điểm 31/12/2011 là 35.118 tỷ đồng, chiếm 8,2% tổng số thu nội địa, tăng 35% (9.124 tỷ đồng) so với cùng kỳ năm 2010.

	Bộ trưởng Bộ Tài chính, ông Đinh Tiến Dũng

“Một trong những nguyên nhân dẫn đến nợ đọng thuế là do công tác quản lý, theo dõi nợ thuế còn hạn chế, chưa chặt chẽ, các biện pháp cưỡng chế đã được thực hiện nhưng hiệu quả chưa cao, chưa tổng hợp đầy đủ nợ đọng thuế và tiền sử dụng đất… Vì vậy, KTNN xác định số nợ đọng thuế tăng thêm gần 958 tỷ đồng so với con số báo cáo của Tổng cục Thuế”, ông Dũng cho biết.

Điều đáng quan tâm, con số nợ thuế được KTNN xác nhận tăng thêm 958 tỷ đồng mới chỉ là số tiền xác định nợ thuế tăng thêm tại 18/63 địa phương. Vì vậy, nếu thực hiện kiểm toán toàn bộ 63/63 địa phương thì số nợ thuế chắc chắn còn tăng gấp nhiều lần. Bởi ngay cả những tỉnh có số thu nhỏ và tình trạng nợ thuế diễn ra không gay gắt, KTNN cũng xác định số nợ thuế tăng thêm cả trăm tỷ đồng như Quảng Nam, nợ thuế tăng thêm 145,7 tỷ đồng; Bạc Liêu tăng 134 tỷ đồng; Đắk Nông có số nợ thuế sau kiểm toán tăng thêm 96,6 tỷ đồng…

“Các cơ quan, tổ chức, đơn vị vi phạm phải thực hiện tăng thu, giảm chi phí không đúng, nộp ngân sách số tiền chi tiêu không đúng, tăng số tiền nợ đọng… theo kết luận của KTNN”, ông Lê Minh Khái, Phó tổng KTNN khẳng định.

Thông thường vào tháng 7 - tháng 8 hàng năm, các cơ quan, tổ chức, đơn vị chỉ thực hiện 67 - 69% kết luận tăng thu, giảm chi, nộp ngân sách của KTNN. “Năm nay, tình hình có khá hơn. Đến thời điểm này, đã có 71% số cơ quan, đơn vị, tổ chức thực hiện kết luận của KTNN”, ông Khái thông báo.

Việc nhiều cơ quan, đơn vị, tổ chức chưa chấp hành đúng kết luận của KTNN, theo ông Khái một phần là do nhiều doanh nghiệp hoạt động sản xuất, kinh doanh gặp khó khăn nên chưa có nguồn để nộp ngân sách khoản tiền nợ thuế, khoản gian lận thuế hoặc gian lận trong chi ngân sách bị phát hiện. Phần khác là do một số kết luận kiểm toán chưa thực sự chính xác.

“Số kết luận kiểm toán chưa chính xác rất ít. Tình trạng này là do cơ quan kiểm toán thiếu bằng chứng hoặc do chính sách mới thay đổi nên kiểm toán viên chưa nắm được”, ông Khái giải thích.

Đứng trước thực trạng thu ngân sách gặp rất nhiều khó khăn, Bộ trưởng Bộ Tài chính, ông Đinh Tiến Dũng đã “thúc quân” đi thu hồi thuế nợ đọng, quyết liệt trong việc chống gian lận thuế, trốn thuế, chống chuyển giá…

“Trước mắt, ngành thuế và hải quan phải cố gắng thu hồi ở mức cao nhất số thuế nợ đọng, số tiền giảm thu, số tiền thuế gian lận tại tất cả doanh nghiệp mà KTNN đã có kết luận”, ông Đinh Tiến Dũng yêu cầu.