Ông Trần Ngọc Tâm - Tổng giám đốc Nam A Bank và bà Maud Savary Mornet - Giám đốc GCPF khu vực châu Á - Thái Bình Dương ký kết hợp tác triển khai chương trình Tín dụng xanh.

Xu hướng tài chính tất yếu

5 năm về trước, tín dụng xanh có lẽ là khái niệm còn mới mẻ với nền kinh tế Việt Nam. Khi xã hội phát triển, đời sống người dân và hoạt động sản xuất của doanh nghiệp ngày càng tác động tiêu cực đến môi trường, thì khái niệm “tín dụng xanh” mới thực sự được quan tâm đúng mức. Đây là bước đi cần thiết trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn ra trên toàn cầu, nhất là khi Việt Nam được đánh giá một trong những quốc gia có mức độ ô nhiễm hàng đầu hiện nay. Tín dụng xanh được hiểu là việc các tổ chức tín dụng cho vay đối với các nhu cầu tiêu dùng, đầu tư, sản xuất - kinh doanh mà không tác động tiêu cực đến môi trường, góp phần bảo vệ hệ sinh thái chung.

Xu hướng tăng trưởng tín dụng xanh đã phát triển từ lâu trên thế giới với các dự án tiết kiệm năng lượng, năng lượng tái tạo và công nghệ sạch.

Với người dân và các tổ chức, doanh nghiệp, tín dụng xanh là giải pháp quan trọng, giúp giảm thiểu ảnh hưởng tiêu cực từ đời sống và sản xuất đến môi trường và xã hội, góp phần vào quá trình phát triển bền vững của nền kinh tế.

Trong khi đó, về phía ngân hàng, việc triển khai chương trình tín dụng xanh giúp họ giảm thiểu các khoản nợ khó đòi, tăng cường mức độ ổn định tài chính và bảo vệ hình ảnh thương hiệu trên thị trường. Đó cũng là lý do các nhà băng đang bắt tay đẩy mạnh tín dụng xanh trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng mặt trời, phương án sản xuất thân thiện với môi trường.

Trên thực tế, xu hướng tăng trưởng tín dụng xanh đã phát triển từ lâu trên thế giới với các dự án tiết kiệm năng lượng, năng lượng tái tạo và công nghệ sạch, nhằm hướng đến mục tiêu “kép” là tăng trưởng kinh tế gắn liền với bảo về môi trường.

Tín dụng xanh không chỉ là cơ hội, mà còn là thách thức với cả doanh nghiệp lẫn phía ngân hàng. Cụ thể, với doanh nghiệp, tín dụng xanh đưa ra những điều kiện khắt khe với việc cấp vốn. Trong khi đó, ngân hàng coi đây là cơ hội để mở rộng kinh doanh và góp phần giúp nền kinh tế tăng trưởng bền vững hơn. Thực tế cho thấy, ngày càng nhiều khách hàng tiếp cận được dòng vốn giá rẻ từ nhà băng, với đặc điểm chung của hồ sơ vay vốn là đóng dấu màu xanh.

Tín dụng xanh là hướng đi tất yếu của ngành tài chính toàn cầu và ngành này có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển bền vững và hiện thực hóa chiến lược tăng trưởng xanh của Việt Nam. Ông Nguyễn Quốc Hùng, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (Ngân hàng Nhà nước - NHNN) cho biết, lĩnh vực xanh, sạch… đã có chủ trương đẩy mạnh từ lâu.

Vai trò quan trọng của ngân hàng

Trong kế hoạch hành động của Chính phủ, các tổ chức tín dụng được xem là những mắt xích quan trọng. Theo Chỉ thị số 03/CT-NHNN ngày 24/3/2015, NHNN yêu cầu các ngân hàng thương mại thúc đẩy cấp tín dụng xanh cho những dự án có mục tiêu rõ ràng về việc bảo vệ một trường, khuyến khích hoạt động kinh doanh thân thiện với môi trường. Đầu năm 2017, NHNN ban hành Chỉ thị 01/2017 tiếp tục nhấn mạnh việc triển khai kế hoạch hành động của ngành ngân hàng thực hiện Chiến lược Quốc gia về tăng trưởng xanh đến năm 2020.

Nhưng theo thống kê của NHNN, hiện mới có 24% dự án xanh được các ngân hàng xây dựng quy trình thẩm định tín dụng, trong đó chủ yếu được thực hiện tại một số hội sở chính và chi nhánh của các ngân hàng như Sacombank, BIDV, VietinBank, Vietcombank, Agribank, SHB, ACB, Viet A Bank, OCB, Nam A Bank… Trong đó, nhiều ngân hàng đã và đang có những chính sách ưu đãi trong việc cấp tín dụng xanh.

Là một trong những ngân hàng tiên phong thực hiện chương trình tín dụng xanh nhằm góp phần bảo vệ môi trường, Nam A Bank đã ký kết với Qũy Hợp tác khí hậu toàn cầu (GCPF) về việc triển khai Chương trình Tín dụng xanh tại Việt Nam. Theo đó, Nam A Bank sẽ cấp tín dụng xanh cho các mục đích vay giảm khí thải CO2 và tiết kiệm 20% năng lượng.

Ông Trần Ngọc Tâm, Tổng giám đốc Nam A Bank và bà Maud Savary Mornet, Giám đốc GCPF khu vực châu Á - Thái Bình Dương đã ký kết hợp tác triển khai Chương trình Tín dụng xanh.

Theo đó, đối với khách hàng doanh nghiệp, Nam A Bank cấp tín dụng xanh cho các mục đích đầu tư máy móc, thiết bị; bổ sung vốn lưu động phục vụ hoạt động sản xuất - kinh doanh các sản phẩm, thiết bị thân thiện với môi trường hoặc cung cấp vốn đầu tư đối với các dự án năng lượng mặt trời.

Trong khi đó, với khách hàng cá nhân, Nam A Bank cho vay mua xe ô tô, vay tiêu dùng, vay đầu tư, vay xây dựng - sửa chữa nhà…, miễn là các nhu cầu này không gây tác động đến môi trường.

Đồng thời, với chương trình tín dụng xanh, các ngân hàng hướng đến việc cho vay mua những sản phẩm tiêu dùng như các dòng xe Sedan hay máy lạnh sử dụng công nghệ Inverter thân thiện với môi trường.

Trên thực tế, cơ quan quản lý, NHNN đã phê duyệt Đề án Phát triển ngân hàng xanh tại Việt Nam. Theo đó, đến năm 2025, sẽ có 60% ngân hàng tiếp cận được nguồn vốn tín dụng xanh.

Bản thân các ngân hàng đã chú trọng hơn yếu tố “xanh” trong hoạt động cấp tín dụng. Thống kê của NHNN cho thấy, hiện có khoảng 24% dự án xanh được các ngân hàng xây dựng quy trình thẩm định tín dụng, 17 tổ chức tín dụng đã xây dựng quy trình thẩm định rủi ro môi trường và xã hội trong các quy định nội bộ. Thậm chí, một số ngân hàng gắn tính “xanh” vào các chiến lược marketing và định hướng phát triển của mình.