Việt Nam có thể thay Singapore hút các siêu trung tâm dữ liệu

TS. Trần Văn Khải, Phó chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội nhấn mạnh, trong kỷ nguyên mới, dữ liệu chính là “máu”, và hạ tầng số, đặc biệt là trung tâm xử lý dữ liệu - chính là “trái tim” bơm máu đi khắp nền kinh tế.

Cùng với cuộc bùng nổ AI, cấu trúc hạ tầng số toàn cầu đang tái định hình. Dòng vốn quốc tế ngày càng tập trung vào các siêu trung tâm dữ liệu (hyperscale data center) - mô hình có quy mô khổng lồ, hiệu suất cao và khả năng mở rộng vượt trội. Kỷ nguyên AI đang mở ra thời khắc quyết định: hoặc Việt Nam bứt phá, hoặc bị bỏ lại phía sau.

TS. Trần Văn Khải, Phó chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội chia sẻ tại sự kiện Innovation Day 2025.

Ông Trần Thanh Hải, Phó tổng giám đốc bộ phận năng lượng và cơ sở hạ tầng của VinaCapital phân tích, trong nhiều năm, Singapore từng là “thủ phủ” trung tâm dữ liệu Đông Nam Á. Nhưng khi quốc đảo này cạn đất, thiếu điện, các nhà đầu tư buộc phải tìm điểm đến mới. Malaysia từng được kỳ vọng, song nhanh chóng đối mặt dư nguồn cung, thiếu nguồn cầu và không đủ điện sạch, yếu tố bắt buộc với các eco-hyperscale đến từ Mỹ.

Việt Nam, vì thế, đang nổi lên như điểm nóng mới nhờ ba lợi thế rõ rệt: chi phí đất và nhân công cạnh tranh, trữ lượng điện sạch cao nhất khu vực, cùng nhu cầu thị trường bùng nổ.

Thực tế cho thấy, chỉ cần một hyperscale toàn cầu “đặt cược” vào quốc gia nào, ngay sau đó hàng loạt ông lớn khác sẽ nối gót. Kịch bản này đã diễn ra tại Thái Lan với cú nổ đầu tiên là màn đầu tư 1 tỷ USD từ Google.

Ông XingJian Pang, Tổng giám đốc Schneider Electric khu vực Đông Á tại buổi tọa đàm.

Đồng tình với dự báo này, ông XingJian Pang, Tổng giám đốc Schneider Electric khu vực Đông Á khẳng định, 5 năm tới, Việt Nam chắc chắn sẽ trở thành "ngôi nhà lớn" của trung tâm dữ liệu toàn cầu. Bằng chứng là ngay cả ông Jensen Huang, Chủ tịch Nvidia  cũng nhấn mạnh Việt Nam là điểm đến hàng đầu để xây dựng trung tâm dữ liệu AI.

Theo Deloitte, thị trường AI tại Việt Nam có thể đạt 65 tỷ USD vào năm 2035, trong đó riêng hạ tầng, bao gồm trung tâm dữ liệu chiếm tới 25 tỷ USD. Rõ ràng, việc đầu tư trung tâm dữ liệu không chỉ là xu thế tất yếu, mà còn là nền móng quyết định vị thế AI của Việt Nam trên bản đồ công nghệ thế giới.

Câu hỏi lớn đặt ra lúc này: Việt Nam cần làm gì để nắm bắt cơ hội bứt phá trong kỷ nguyên AI?

Schneider Electric đưa giải pháp, cùng Việt Nam đón đầu 

Đứng trước cơ hội vàng về AI, TS. Trần Văn Khải khẳng định: “Việt Nam đã sẵn sàng về mặt thể chế. Tính đến Kỳ họp thứ 9, đã có hàng chục bộ luật mới liên quan đến khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được thông qua. Ngay tại kỳ họp tháng 10 tới, Quốc hội sẽ xem xét hai bộ luật quan trọng, đó là Luật Trí tuệ nhân tạo và Luật An ninh dữ liệu. Từ đó, Việt Nam sẽ có đủ hành lang pháp lý để doanh nghiệp, nhà đầu tư và cơ quan quản lý “tự tin chạy nhanh mà không lo vượt rào”.

Thách thức lớn nhất hiện nay là năng lượng, đặc biệt là điện sạch. Việt Nam đã có cơ chế mở đường với Nghị định 57/2025/NĐ-CP cho phép giao dịch trực tiếp giữa các nhà phát điện tái tạo và khách hàng lớn, cùng Quy hoạch Điện VIII đặt mục tiêu nâng tỷ trọng điện sạch lên tới 74-75% năm 2050. Tuy vậy, AI phát triển sẽ kéo theo nhu cầu điện khổng lồ: một truy vấn AI tiêu thụ gấp 10 lần điện năng so với một lượt tìm kiếm Google. Trong khi đó, tỷ trọng điện năng dành cho AI tại các trung tâm dữ liệu dự kiến tăng gấp đôi vào năm 2028.

Ngoài điện, Việt Nam còn đối diện thách thức về quỹ đất và quy mô. Các trung tâm dữ liệu hiện nay chủ yếu nhỏ lẻ, tập trung ở thành phố lớn, chưa có Hyperscale nào. Theo ông Phạm Nguyễn, Tổng giám đốc của Công ty cổ phần Trung tâm dữ liệu xanh (ECODC), tương lai sẽ cần sự chuyển dịch sang mô hình phân tán, đa điểm (multi-site cloud, điện toán biên), đồng thời nâng cấp hạ tầng truyền thống lên chuẩn Hyperscale để đáp ứng AI và điện toán đám mây.

Đây chính là “sân chơi lớn” mà Schneider Electric có sẵn nhiều pháp toàn diện: từ nền tảng EcoStruxure™ Data Center quản trị năng lượng thông minh theo thời gian thực, dòng UPS Galaxy VXL thế hệ mới bảo đảm tính liên tục và tiết kiệm diện tích, đến MCSeT Active với máy cắt EvoPacT - Giải pháp đóng ngắt trung áp dạng mô-đun linh hoạt, tối ưu hiệu quả vận hành, nâng tầm an toàn.

Galaxy VXL - Dòng sản phẩm UPS thế hệ mới được Schneider Electric giới thiệu trong sự kiện Innovation Day 2025.

Đại diện Schneider Electric giới thiệu sản phẩm MCSeT tích hợp EvoPacT - Giải pháp đóng ngắt trung thế mô-đun, thông minh và bền bỉ

Schneider Electric cũng đi đầu trong công nghệ làm mát bằng chất lỏng hoặc hybrid, đáp ứng nhu cầu tản nhiệt khổng lồ của chip AI, an toàn và thân thiện môi trường. Đặc biệt, mô hình trung tâm dữ liệu dạng mô-đun cho phép rút ngắn thời gian triển khai từ hàng năm xuống chỉ vài tháng, giúp Việt Nam bắt kịp làn sóng AI toàn cầu.

Ở quy mô rộng hơn, Schneider Electric còn phát triển lưới điện thông minh tích hợp AI, có khả năng dự báo cung - cầu, tối ưu phân phối và giảm lãng phí năng lượng. Đây là nền tảng để Việt Nam vừa bảo đảm an ninh năng lượng, vừa đạt mục tiêu phát triển bền vững trong kỷ nguyên AI.

Từ pháp lý, chính sách đến công nghệ và năng lượng, những nền móng lớn đã được đặt ra. Với sự đồng hành của Schneider Electric, Việt Nam hoàn toàn có thể đi tắt đón đầu, nhanh chóng trở thành “ngôi nhà lớn” của các trung tâm dữ liệu toàn cầu, hiện thực hóa mục tiêu quốc gia số vào năm 2030.