Ngày 21/1 tại Brussels (Bỉ), Ủy ban Thương mại quốc tế (INTA) của Nghị viện châu Âu (EP) đã thông qua khuyến nghị phê chuẩn Hiệp định thương mại tự do (EVFTA) và Hiệp định Bảo hộ đầu tư (IPA) Việt Nam- Liên minh châu Âu (EU). 

Theo Reuters, INTA của Nghị viện châu Âu đã bỏ phiếu khuyến nghị phê chuẩn hai Hiệp định với Việt Nam là EVFTA và IPA. EVFTA được thông qua với  29 phiếu thuận, 6 phiếu chống và 5 phiếu trắng, INTA đã nhất trí thông qua khuyến nghị phê chuẩn Hiệp định thương mại tự do EU-Việt Nam (EVFTA).

Trong khi đó, INTA cũng thông qua Hiệp định Bảo hộ đầu tư EU-Việt Nam (EVIPA) với 26 phiếu thuận trên 39 đại biểu. Dưới sự chủ trì của Chủ tịch Bernd Lange, buổi bỏ phiếu có sự tham dự của 40 thành viên Ủy ban INTA. 

Sự ủng hộ của INTA đối với các Hiệp định thương mại với Việt Nam được xem là dấu hiệu tích cực, mở đường cho sự phê chuẩn chính thức hai Hiệp định.

Dự kiến, phiên họp toàn thể của Nghị viện châu Âu sẽ bỏ phiếu về 2 hiệp định vào giữa tháng 2 tới. Nếu được EP phê chuẩn, EVFTA sẽ đi vào hiệu lực một tháng sau khi hai bên thông báo cho nhau việc quá trình thủ tục về pháp lý đã kết thúc.

Trong khi đó, EVIPA sẽ vẫn còn cần phải được nghị viện của từng nước thành viên EU thông qua. Quá trình này có thể kéo dài tới vài năm. 

Ngày 30/6/2019, Hiệp định thương mại giữa Việt Nam và EU gồm Hiệp định Thương mại Tự do EU – Việt Nam (EVFTA) và Hiệp định Bảo hộ Đầu tư (IPA) đã được ký kết sau 9 năm đàm phán. Sau khi ký kết, về phía Việt Nam, Hiệp định EVFTA và IPA sẽ được trình Quốc hội Việt Nam xem xét phê chuẩn còn về phía EU thì sẽ trình Nghị viện Châu Âu thông qua. Riêng Hiệp định IPA cần có thêm sự phê chuẩn của Nghị viện các nước thành viên EU.

EVFTA với 17 Chương, 2 Nghị định thư và một số biên bản ghi nhớ kèm theo với các nội dung chính gồm thương mại hàng hóa, thương mại dịch vụ, đầu tư, phòng vệ thương mại, cạnh tranh, doanh nghiệp nhà nước, mua sắm của Chính phủ, sở hữu trí tuệ, thương mại và phát triển bền vững, các vấn đề pháp lý-thể chế. 

Hiệp định EVFTA được coi là một Hiệp định toàn diện, chất lượng cao và đảm bảo cân bằng về lợi ích cho cả Việt Nam và EU, đồng thời phù hợp với các quy định của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO). 

Ngay khi Hiệp định có hiệu lực, EU sẽ xóa bỏ thuế nhập khẩu đối với khoảng 85,6% số dòng thuế, tương đương 70,3% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang EU. Sau 7 năm kể từ khi Hiệp định có hiệu lực, EU sẽ xóa bỏ thuế nhập khẩu đối với 99,2% số dòng thuế, tương đương 99,7% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam. Đối với khoảng 0,3% kim ngạch xuất khẩu còn lại, EU cam kết dành cho Việt Nam hạn ngạch thuế quan với thuế nhập khẩu trong hạn ngạch là 0%.

Như vậy, có thể nói gần 100% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang EU sẽ được xóa bỏ thuế nhập khẩu sau một lộ trình ngắn. Cho đến nay, đây là mức cam kết cao nhất mà một đối tác dành cho ta trong các hiệp định FTA đã được ký kết. Lợi ích này đặc biệt có ý nghĩa khi EU liên tục là một trong hai thị trường xuất khẩu lớn nhất của ta hiện nay.

Đối với hàng xuất khẩu của EU, Việt Nam cam kết sẽ xóa bỏ thuế quan ngay khi Hiệp định có hiệu lực với 48,5% số dòng thuế (chiếm 64,5% kim ngạch nhập khẩu). Tiếp đó, sau 7 năm, 91,8% số dòng thuế tương đương 97,1% kim ngạch xuất khẩu từ EU được Việt Nam xóa bỏ thuế nhập khẩu.

Còn EVIPA gồm các quy định hiện đại về bảo hộ đầu tư cho phép việc thực thi và triển khai thông qua hệ thống mới tòa án về đầu tư, đồng thời vẫn đảm bảo các chính phủ cả hai phía có quyền điều tiết các lợi ích của công dân.