Mặt bằng giải tỏa bàn giao bị da beo, phân khúc không liên tục đã ảnh hưởng đến tiến độ thi công công trình Vành đai 2. Ảnh: Lê Toàn.

Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 5 và 5 tháng đầu năm 2026 của Thống kê TP.HCM cho biết, tính đến ngày 21/5, tổng số vốn đầu tư từ ngân sách Nhà nước đã giải ngân là 23.620 tỷ đồng và đạt 18,3% kế hoạch vốn được UBND Thành phố phân bổ năm 2026 và đạt 16% so với kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao.

Năm 2026, TP.HCM được Thủ tướng Chính phủ giao 147.599 tỷ đồng, tăng 22,6% so với năm 2025 (120.353 tỷ đồng). Thành phố đặt chỉ tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao.

Thời gian qua, TP.HCM đã tập trung rà soát, hoàn thiện thủ tục đầu tư, đẩy nhanh công tác bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng nhằm bảo đảm tiến độ các công trình trọng điểm. Tuy nhiên, tiến độ giải ngân vẫn chậm so với yêu cầu đề ra, thấp hơn nhiều so với mục tiêu đề ra trong quý I (30%).

Thông tin về tình hình thực hiện một số dự án đầu tư trọng điểm, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông (Ban Giao thông) cho biết công tác giải phóng mặt bằng và bàn giao mặt bằng của dự án Vành đai 2 (đoạn 1 và đoạn 2) còn chậm, tổng số trường hợp bản giao mặt bằng đạt khoảng 61%.

Theo Ban Giao thông, mặt bằng giải tỏa bàn giao bị da beo, phân khúc không liên tục, nên ảnh hưởng đến tiến độ thi công công trình. Theo kế hoạch, đến năm 2028 sẽ khép kín Vành đai 2 khu vực phía Đông Thành phố (khu vực thành phố Thủ Đức cũ).

Với dự án Vành đai 3 TP.HCM đoạn qua Bình Dương (cũ), tổng giá trị sản lượng thi công hiện đạt khoảng 66%. Đây là dự án thành phần 5, dài 11,3 km, gồm bốn gói thầu xây lắp chính với các hạng mục quan trọng như nút giao Tân Vạn và đoạn tuyến từ Bình Chuẩn đến cầu Bình Gửi.

Theo Ban Giao thông, khó khăn lớn nhất hiện nay của dự án đến từ biến động giá vật liệu xây dựng do ảnh hưởng của căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông từ cuối tháng 2/2026. Giá nhiên liệu tăng mạnh kéo theo chi phí khai thác, sản xuất đá xây dựng, vận chuyển vật liệu, vận hành thiết bị và nhân công tăng cao, gây áp lực lớn cho các nhà thầu.

Bên cạnh đó, tình trạng khan hiếm nguồn cung nhựa đường nhập khẩu và bê tông nhựa cũng tác động trực tiếp đến tiến độ thi công. Dù vậy, cơ quan quản lý dự báo từ tháng 6/2026, khi giá nhiên liệu dần ổn định, nguồn cung vật liệu sẽ được cải thiện, tạo điều kiện bù đắp phần sản lượng bị chậm trong thời gian qua.

Ban Giao thông cùng các nhà thầu đang tập trung tối đa nguồn lực để hoàn thành toàn bộ dự án vào cuối năm 2026 theo mục tiêu đã được Quốc hội phê duyệt. Một số hạng mục quan trọng như tuyến chính cầu cạn trong nút giao Tân Vạn và cầu Bình Gửi dự kiến hoàn thành vào ngày 30/9.

Để đảm bảo đến hết quý II/2026 đạt tỷ lệ giải ngân tối thiểu 40%, quý III đạt 70% kế hoạch vốn được giao nhằm bù đắp tiến độ chậm của quý I và tạo nền tảng hoàn thành mục tiêu giải ngân cả năm, Chủ tịch UBND TP.HCM mới đây đã có yêu cầu cơ quan liên quan tập trung tối đa, ưu tiên nguồn lực, nhân sự và công tác chỉ đạo, điều hành đối với các dự án trọng điểm, dự án có kế hoạch vốn lớn, đặc biệt là các dự án có quy mô trên 1.000 tỷ đồng.

UBND Thành phố cũng yêu cầu Sở Tài chính chủ động tham mưu, đề xuất UBND Thành phố phương án điều chuyển vốn từ các dự án chậm triển khai, giải ngân thấp sang các dự án có khả năng giải ngân tốt, có nhu cầu bổ sung vốn (kiên quyết điều chuyển vốn của các dự án có tiến độ giải ngân 6 tháng đầu năm 2026 đạt 0% kế hoạch), bảo đảm nguyên tắc không để vốn chờ dự án, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công.

Sở Nội vụ được giao nghiên cứu áp dụng cơ chế cảnh báo theo hình thức “thẻ vàng”, “thẻ đỏ” đối với lãnh đạo các cơ quan, đơn vị có tỷ lệ giải ngân thấp hơn mức chỉ tiêu được giao; trường hợp 2 quý liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ giải ngân thì xem xét điều chuyển, thay thế cán bộ lãnh đạo, quản lý theo quy định.