Đổi vận vì nhận ưu đãi

Giai đoạn năm 2012-2013, thị trường bất động sản gặp khó khăn, không bán được sản phẩm và thiếu vốn triển khai dự án, nhiều chủ đầu tư đã xin cơ cấu lại diện tích căn hộ, số khác xin chuyển đổi dự án nhà thương mại sang nhà xã hội để hưởng ưu đãi, đặc biệt là ưu đãi về vay vốn lãi suất thấp từ gói tín dụng 30.000 tỷ đồng.

Tính đến năm 2015, Hà Nội có đến hơn 20 dự án nhà ở thương mại chuyển sang nhà xã hội. Một số dự án sau khi chuyển đổi đã đổi vận nhờ gói tín dụng 30.000 tỷ đồng, như Dự án 143 Trần Phú (quận Hà Đông) của CTCP Đầu tư xây dựng và phát triển đô thị Sông Đà, hay dự án số 30 Phạm Văn Đồng, quận Cầu Giấy của CTCP Đầu tư xây dựng và Thương mại Bắc Hà…

Tại dự án 143 Trần Phú, trước khi một phần dự án được chủ đầu tư xin chuyển đổi sang nhà ở xã hội, đây là dự án tổ hợp nhà ở cao tầng, có 3 tầng hầm. Dự án được giao cho chủ đầu tư từ năm 2008 và chủ đầu tư cũng từng huy động vốn của nhiều khách hàng, nhưng không triển khai. Đến năm 2013, sau khi một phần dự án được chấp thuận chuyển đổi sang nhà ở xã hội, dự án mới được triển khai. Đến cuối năm 2015, dự án đã hoàn thiện, bàn giao cho khách.

Tương tự, tại dự án số 30 Phạm Văn Đồng, vốn là dự án tổ hợp văn phòng cho thuê, thương mại và căn hộ để ở, nhưng lại bị “đắp chiếu” trong thời gian dài vì chủ đầu tư không đủ năng lực triển khai. Sau khi được chuyển đổi sang nhà ở xã hội, dự án đã được tái khởi động và có rất nhiều khách hàng quan tâm nộp hồ sơ đăng ký mua.

Tại Hà Nội, hiện tượng khách hàng phải đăng ký quyền mốc thăm mua căn hộ không chỉ diễn ra dự án 30 Phạm Văn Đồng, mà còn diễn ra ở các nhà xã hội khác như Dự án Đại Kim của Handico5, Dự án Tây Nam Linh Đàm của Công ty BIC Việt Nam… 

Mắc kẹt khi gói 30.000 tỷ đồng hết hạn

Trong giai đoạn khó khăn, việc chuyển đổi dự án nhà ở thương mại sang nhà ở xã hội để hưởng các chính sách ưu đãi được coi là phao cứu sinh cho nhiều doanh nghiệp. Tuy nhiên, thành công chỉ đến với các dự án mà chủ đầu tư tận dụng được chính sách hỗ trợ ưu đãi để đẩy nhanh triển khai dự án khi chính sách hỗ trợ còn hiệu lực, còn với các dự án mà chủ đầu tư triển khai ỳ ạch, đến khi gói 30.000 tỷ đồng không tiếp khách mới và giải ngân sắp hết, cả chủ đầu tư và khách hàng đều bị mắc kẹt.

Chẳng hạn, tại Dự án nhà xã hội Bright City, huyện Hoài Đức của AZ Land. Dự án này nằm trong nhóm dự án đầu tiên được chuyển đổi, nhưng doanh nghiệp lại bị khách hàng khiếu nại và quá chậm trong khâu triển khai, khiến kế hoạch bán hàng bị trì hoãn.

Việc triển khai chậm chễ khiến Dự án nhà xã hội Bright City bị mắc kẹt khi gói tín dụng 30.000 tỷ đồng hết hạn. Ảnh: Phương Anh

Sau khi thông tin gói 30.000 tỷ đồng sắp hết hạn lan rộng, Dự án Bright City đã không thể tiếp tục bán căn hộ. Việc không bán được sản phẩm khiến tiến độ Dự án Bright City hiện nay có chững lại, khiến những khách hàng đã mua trước đó lo lắng.

Khách hàng và chủ đầu tư các dự án nhà ở xã hội như Dự án nhà xã hội Bright City sau đó bớt lo lắng hơn khi Thủ tướng chính phủ ký quyết định về lãi suất cho vay mua nhà ở xã hội chỉ 4,8%/năm. Thế nhưng, phía đại diện các doanh nghiệp làm nhà ở xã hội cho biết, hiện vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể về gói lãi suất 4,8%/năm, nên việc bán nhà ở xã hội hiện nay vẫn bị “đóng băng”.

Trong khi các dự án nhà thương mại chuyển đổi sang nhà xã hội đang triển khai dở dang đang khốn đốn vì gói hỗ trợ 30.000 tỷ đồng kết thúc, thì các dự đã được phép chuyển đổi, nhưng chưa triển khai (đang chiếm đa số), tương lai còn mờ mịt hơn.