Bệnh nhân P.C.A, 12 tuổi, tại Hà Nội được gia đình đưa đến khám trong tình trạng sốt cao kéo dài 4 ngày kèm sưng đau vùng hàm trái.

Ảnh minh họa.

Theo chia sẻ từ gia đình, trẻ sốt từng cơn, nhiệt độ cao nhất lên tới 39 độ C và có đáp ứng với thuốc hạ sốt. Ngoài ra, trẻ xuất hiện các triệu chứng đi kèm như đau đầu, chóng mặt, ho có đờm. Đáng chú ý, trẻ không có các dấu hiệu thường gặp của viêm họng do virus như đau họng, khó nuốt hay phát ban trên da.

Khi thăm khám, bác sỹ ghi nhận trẻ tỉnh táo, tiếp xúc tốt, dấu hiệu sinh tồn ổn định. Tuy nhiên, tại vùng cổ trái cạnh cơ ức đòn chũm xuất hiện khối hạch kích thước khoảng 3 x 4 cm, mềm và đau khi ấn. Siêu âm xác nhận tình trạng hạch viêm hai bên. Nội soi tai mũi họng cho thấy trẻ có viêm mũi dị ứng bội nhiễm.

Để làm rõ nguyên nhân, bác sỹ chỉ định thực hiện các xét nghiệm cần thiết. Kết quả cho thấy nhiều chỉ số bất thường như tiểu cầu giảm còn 97 G trên lít, cảnh báo nguy cơ xuất huyết; men gan tăng cao, AST và ALT tăng hơn 5 lần bình thường, cho thấy tổn thương gan cấp; chỉ số CRP tăng, phản ánh tình trạng viêm trong cơ thể.

Các xét nghiệm chuyên sâu xác định EBV VCA IgM dương tính, cho thấy nhiễm EBV cấp. Kết quả Real time PCR EBV là 4,78 x 10 mũ 2 IU trên ml, phát hiện trực tiếp DNA virus trong máu. Các xét nghiệm sàng lọc khác như cúm A, cúm B và Dengue đều âm tính.

Dựa trên kết quả lâm sàng và cận lâm sàng, bác sỹ chẩn đoán bệnh nhân nhiễm EBV có biến chứng viêm gan cấp và giảm tiểu cầu. Đây là trường hợp bệnh mức độ nặng, có tổn thương nội tạng và tiềm ẩn nguy cơ xuất huyết, cần theo dõi và điều trị chặt chẽ.

Ngay sau khi chẩn đoán, bệnh nhân được xây dựng phác đồ điều trị phù hợp gồm bảo vệ tế bào gan nhằm hạn chế tổn thương gan tiến triển, hạ sốt thận trọng bằng Paracetamol với liều lượng tính toán kỹ để tránh tăng độc tính cho gan, đồng thời bù dịch và điện giải để hỗ trợ cơ thể hồi phục. Bác sỹ cũng yêu cầu theo dõi sát các dấu hiệu xuất huyết như chảy máu cam hoặc bầm tím dưới da do tình trạng giảm tiểu cầu.

Trường hợp này cho thấy việc điều trị nhiễm EBV không chỉ dừng lại ở hạ sốt mà cần đánh giá toàn diện và cá thể hóa theo mức độ bệnh.

Theo các chuyên gia, nhiễm EBV là một bệnh lý phổ biến do virus Epstein Barr gây ra, có thể ví như một tảng băng chìm với nhiều mức độ nguy hiểm khác nhau. Ở mức độ nhẹ, người bệnh có thể chỉ sốt, viêm họng, nổi hạch và tự khỏi sau một thời gian ngắn.

Tuy nhiên, khi bệnh tiến triển, có thể xuất hiện tổn thương các cơ quan như viêm gan, giảm tiểu cầu, viêm não, viêm màng não hoặc lách to. Trong những trường hợp hiếm gặp nhưng nguy hiểm, bệnh có thể dẫn đến hội chứng thực bào máu, nhiễm EBV mạn tính hoạt động hoặc các bệnh ác tính như lymphoma.

Các bác sỹ cảnh báo có một số dấu hiệu gợi ý nguy cơ biến chứng nặng cần đặc biệt lưu ý như sốt kéo dài trên 10 ngày, chỉ số LDH tăng cao trên 1000 đơn vị trên lít, tiểu cầu giảm dưới 100 G trên lít, giảm bạch cầu hạt, gan hoặc lách to kèm giảm albumin.

Khi xuất hiện một hoặc nhiều dấu hiệu này, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế để làm xét nghiệm PCR đánh giá tải lượng virus và chuyển tuyến chuyên sâu khi cần thiết.

Việc điều trị nhiễm EBV phụ thuộc vào mức độ bệnh. Với thể nhẹ không có suy tạng, người bệnh cần nghỉ ngơi và điều trị triệu chứng, không cần dùng thuốc kháng virus. Với thể có biến chứng như viêm gan hoặc rối loạn huyết học, cần theo dõi sát và điều trị hỗ trợ. Với thể nặng hoặc đe dọa tính mạng, có thể phải can thiệp chuyên sâu như ức chế miễn dịch hoặc hồi sức tích cực.

Từ ca bệnh thực tế, các chuyên gia nhấn mạnh EBV có phổ bệnh rất rộng, từ không triệu chứng đến nặng có biến chứng toàn thân. Việc tầm soát tổn thương gan, lách và hệ huyết học là cần thiết để phát hiện sớm biến chứng. Chẩn đoán cần kết hợp xét nghiệm miễn dịch và PCR để xác định chính xác, trong khi điều trị phải được cá thể hóa theo từng bệnh nhân.

Nhiều trường hợp nhiễm EBV chỉ biểu hiện như cảm cúm thông thường với các triệu chứng sốt, mệt mỏi, nổi hạch nhưng vẫn có nguy cơ diễn tiến nặng. Vì vậy, phụ huynh không nên chủ quan khi trẻ có các biểu hiện kéo dài hoặc bất thường, cần đưa trẻ đi khám sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm.