Theo PGS-TS.Nguyễn Thái Sơn, Giám đốc Hệ thống Xét nghiệm MEDLATEC, chỉ khi mỗi công đoạn đều được thực hiện đúng quy trình và kiểm soát chặt chẽ, kết quả xét nghiệm mới thực sự có giá trị trong phát hiện bệnh, hỗ trợ chẩn đoán và theo dõi hiệu quả điều trị.

Ba giai đoạn quyết định độ chính xác của kết quả xét nghiệm

Trong thực hành lâm sàng, kết quả xét nghiệm là cơ sở quan trọng để bác sỹ sàng lọc, chẩn đoán, tiên lượng và theo dõi điều trị nhiều bệnh lý. Một kết quả thiếu tin cậy có thể dẫn đến chẩn đoán sai, chỉ định điều trị chưa phù hợp, gây tốn kém thời gian, chi phí và ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh. Vì vậy, việc kiểm soát chất lượng xét nghiệm luôn được ngành Y tế đặc biệt coi trọng.

Kết quả xét nghiệm chính xác, tin cậy là cơ sở để bác sĩ quản lý chính xác tình trạng sức khỏe cho người dân

Theo Thông tư số 01/2013/TT-BYT và bổ sung gần đây là Thông tư 25/2026/TT-BYT của Bộ Y tế về hướng dẫn thực hiện quản lý chất lượng xét nghiệm tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, toàn bộ quá trình xét nghiệm phải được quản lý đồng bộ qua ba giai đoạn: trước xét nghiệm, trong xét nghiệm và sau xét nghiệm.

Trong đó, giai đoạn trước xét nghiệm gồm chuẩn bị người bệnh, chỉ định xét nghiệm, thu thập mẫu hoặc lấy mẫu xét nghiệm ban đầu, lưu trữ bảo quản và vận chuyển mẫu đến phòng xét nghiệm; Giai đoạn xét nghiệm là quá trình phân tích mẫu trên hệ thống thiết bị theo quy trình kỹ thuật chuẩn; Giai đoạn sau xét nghiệm bao gồm kiểm tra, xác nhận, trả kết quả và lưu trữ thông tin xét nghiệm.

PGS-TS.Nguyễn Thái Sơn cho biết, sai số có thể phát sinh ở bất kỳ giai đoạn nào nếu một mắt xích trong quy trình không được kiểm soát chặt chẽ.

"Nhiều người cho rằng chỉ cần phòng xét nghiệm có máy móc hiện đại thì kết quả sẽ chính xác. Tuy nhiên, chất lượng xét nghiệm là kết quả của cả một hệ thống quản lý chất lượng xuyên suốt. Chỉ khi cả ba giai đoạn đều được kiểm soát nghiêm ngặt mới có thể tạo ra kết quả đáng tin cậy", chuyên gia chia sẻ.

Đoàn chuyên gia thẩm định đánh giá toàn diện hệ thống quản lý chất lượng và năng lực kỹ thuật xét nghiệm trong việc duy trì tiêu chuẩn CAP.

Bên cạnh đó, Thông tư cũng hướng dẫn những yếu tố khác gây ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng xét nghiệm gồm hoạt động quản lý chất lượng xét nghiệm, chương trình đánh giá chất lượng xét nghiệm nội bộ, chương trình nội kiểm và ngoại kiểm.

Về phía người bệnh, chuyên gia cho biết thêm, việc sử dụng một số loại thuốc, uống rượu bia, hút thuốc lá, vận động cường độ cao hay không tuân thủ hướng dẫn nhịn ăn đều có thể làm thay đổi các chỉ số xét nghiệm.

Cụ thể, các xét nghiệm sinh hóa máu như đường máu, mỡ máu, chức năng gan, chức năng thận... người bệnh nên lấy máu vào buổi sáng sau khi đã nhịn ăn qua đêm từ 8-12 giờ. Nhưng nếu nhịn ăn quá lâu (khoảng 48 giờ), một số chỉ số như bilirubin có thể tăng, trong khi albumin, prealbumin và transferrin giảm. Ngược lại, nếu lấy máu quá sớm sau bữa ăn, đặc biệt trong vòng 9 giờ, nồng độ triglycerid có thể bị ảnh hưởng, làm sai lệch kết quả.

Ngoài ra, việc chuẩn bị người bệnh, kỹ thuật lấy mẫu, nhận diện đúng người bệnh, lựa chọn đúng loại ống lấy mẫu, bảo quản và vận chuyển đúng điều kiện cũng là những yếu tố quyết định chất lượng mẫu bệnh phẩm trước khi đưa vào phân tích.

Vì sao bảo quản và vận chuyển mẫu là yếu tố nền tảng cho kết quả xét nghiệm chính xác?

Theo các chuyên gia, sai số kết quả xét nghiệm có thể xuất phát từ khâu phân tích hoặc xảy ra ngay sau khi mẫu bệnh phẩm được lấy. Nếu mẫu không được bảo quản đúng nhiệt độ, vận chuyển không đúng thời gian hoặc không tuân thủ quy trình chuyên môn, các thành phần trong mẫu có thể bị biến đổi, ảnh hưởng trực tiếp đến độ chính xác của kết quả xét nghiệm.

PGS.Sơn cho biết, mỗi loại bệnh phẩm đều có những yêu cầu riêng về điều kiện bảo quản, thời gian vận chuyển và nhiệt độ lưu giữ. Do đó, việc kiểm soát chặt chẽ quá trình này là mắt xích đặc biệt quan trọng trong hệ thống quản lý chất lượng xét nghiệm.

"Độ chính xác của xét nghiệm không nằm ở địa điểm lấy mẫu mà phụ thuộc vào việc mẫu bệnh phẩm có được lấy đúng kỹ thuật, bảo quản đúng điều kiện và chuyển đến phòng xét nghiệm trong thời gian tiêu chuẩn hay không", chuyên gia nhấn mạnh.

Đây cũng là lý do nhiều người băn khoăn liệu mẫu lấy tại nhà có bảo đảm chất lượng như lấy trực tiếp tại bệnh viện.

MEDLATEC bảo đảm kết quả chính xác, tin cậy với tất cả mẫu phẩm được lấy ngay tại nhà

Lý giải vấn đề này, chuyên gia cho hay, về bản chất, mẫu bệnh phẩm được lấy tại nhà hay tại cơ sở y tế đều được phân tích trên cùng hệ thống máy móc và cùng quy trình kiểm soát chất lượng. Toàn bộ quy trình lấy mẫu, bảo quản và vận chuyển phải được chuẩn hóa.

Tại Hệ thống Y tế MEDLATEC ngay sau khi mẫu tại nhà được lấy xong, bệnh phẩm được bảo quản trong hộp chuyên dụng đáp ứng các yêu cầu về nhiệt độ và an toàn sinh học theo quy định của Bộ Y tế. Mẫu sau đó được bảo quản và vận chuyển đến Trung tâm Xét nghiệm trong thời gian tối ưu nhằm duy trì tính ổn định trước khi phân tích.

Đặc biệt, đơn vị có mạng lưới hơn 100 văn phòng lấy mẫu trên toàn quốc giúp rút ngắn thời gian vận chuyển bệnh phẩm. Đội ngũ nhân viên lấy mẫu được đào tạo bài bản, tuân thủ nghiêm ngặt quy trình chuyên môn, quy trình nhận diện người bệnh và kiểm soát nhiễm khuẩn, góp phần bảo đảm chất lượng mẫu bệnh phẩm ngay từ khâu đầu tiên. Nhờ quy trình đồng bộ, người dân có thể lựa chọn dịch vụ lấy mẫu xét nghiệm tận nơi tiện lợi như một giải pháp chăm sóc sức khỏe chủ động, tiện lợi mà vẫn an tâm kết quả.

Năng lực phòng xét nghiệm - Chìa khóa bảo đảm kết quả chuẩn xác tin cậy

Độ chính xác của kết quả xét nghiệm không được quyết định bởi một thiết bị hiện đại hay một thao tác kỹ thuật đơn lẻ, mà là thành quả của cả hệ thống quản lý chất lượng được kiểm soát nghiêm ngặt từ khâu chuẩn bị người bệnh, lấy mẫu, bảo quản, vận chuyển đến phân tích và trả kết quả. Mỗi khâu là một mắt xích quan trọng trong quy trình, nên cần được thực hiện đúng quy trình và đồng bộ.

"Mỗi kết quả xét nghiệm là cơ sở để bác sĩ đưa ra quyết định điều trị. Vì vậy, chúng tôi luôn đặt mục tiêu cao nhất là bảo đảm mỗi kết quả trả đến người bệnh phải chuẩn xác, tin cậy và có giá trị lâm sàng", PGS.Sơn khẳng định.

Trung tâm Xét nghiệm MEDLATEC đi đầu cả nước quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế ISO 15189:2022 và CAP

Với 30 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực y tế, Hệ thống Y tế MEDLATEC đặc biệt chú trọng phát triển năng lực chuyên môn, công nghệ và hệ thống quản lý chất lượng nhằm mang đến cho người dân dịch vụ khám chữa bệnh, xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh tin cậy.

Riêng lĩnh vực xét nghiệm, MEDLATEC thực hiện quy trình quản lý chất lượng đồng bộ, toàn diện từ trước, trong và sau xét nghiệm cùng các chương trình nội, ngoại kiểm nghiêm ngặt cả trong nước và quốc tế.

Trung tâm Xét nghiệm MEDLATEC tự hào là một trong số ít đơn vị tại Việt Nam đạt đồng thời hai chứng nhận chất lượng quốc tế CAP (Hoa Kỳ) và ISO 15189:2022 với kết quả được thừa nhận tại hơn 50 quốc gia trên toàn cầu và liên thông trong nước.

Song song phục vụ hoạt động khám chữa bệnh đa chuyên khoa, đơn vị còn tiên phong triển khai dịch vụ lấy mẫu xét nghiệm tận nơi với quy trình chuẩn hóa, giúp hàng triệu người dân Việt tiếp cận dịch vụ xét nghiệm tại nhà đạt tiêu chuẩn quốc tế một cách thuận tiện, nhanh chóng và chi phí hợp lý.

Thông tin về dịch vụ khám chữa bệnh hoặc đặt lịch lấy mẫu tận nơi tại MEDLATEC, người dân liên hệ Tổng đài 1900 56 56 56.