Kiến nghị bổ sung phương tiện cứu nạn vào dự trữ quốc gia

Ngày 26/11, tiếp tục chương trình làm việc của Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XV, đại biểu Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Dự trữ Quốc gia (sửa đổi). Diễn ra trong bối cảnh các tỉnh miền Trung đang chịu thiệt hại lớn về người và tài sản do mưa lũ, các đại biểu đề nghị bổ sung nhiều mặt hàng và phương tiện vào dự trữ quốc gia.

Đại biểu Hà Sỹ Đồng (Quảng Trị).

Cụ thể, đại biểu Hà Sỹ Đồng (Quảng Trị) đề nghị bổ sung một điều luật riêng về dự trữ quốc gia đối với các phương tiện đặc chủng phục vụ công tác cứu hộ, cứu nạn. Theo đại biểu, trong các đợt thiên tai, bão lũ vừa qua, Việt Nam đang thiếu nghiêm trọng nhiều loại phương tiện chuyên dụng như tàu, xuồng cứu nạn, xe lội nước, xe gầm cao vượt lũ, ca nô, phương tiện vận chuyển y tế và xe chữa cháy.

Theo đại biểu, đã có những thời điểm lực lượng chức năng không thể tiếp cận các khu vực bị cô lập do nước ngập sâu và địa hình chia cắt. Trong khi đó, các đoàn thiện nguyện tự phát và lực lượng tại chỗ buộc phải đi trước bằng phương tiện thô sơ, tiềm ẩn nhiều rủi ro và thực tế đã xảy ra những tai nạn rất thương tâm.

“Không thể để người dân đi trước, còn Nhà nước chạy theo. Vì vậy, cần bổ sung thành một điều riêng trong luật, quy định cụ thể về việc dự trữ các phương tiện đặc chủng phục vụ cứu hộ, cứu nạn, kèm theo danh mục tiêu chuẩn kỹ thuật, cơ chế bảo dưỡng, luân chuyển và điều động nhanh. Đồng thời, cần cho phép địa phương được chủ động điều động phương tiện trong tình huống tối khẩn cấp và báo cáo lại sau”, đại biểu Hà Sỹ Đồng nhấn mạnh.

Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Văn Cảnh (đoàn Gia Lai) lại đề nghị bổ sung cụm từ "gói hàng hoá" vào Khoản 1, Điều 3 của dự thảo luật. Theo đại biểu Cảnh, khi xảy ra sự cố, tình huống khẩn cấp, người dân cần được hỗ trợ "gói hàng hoá", không riêng một loại hàng hóa nào. Do đó, việc bổ sung "gói hàng hoá" sẽ giúp Chính phủ có căn cứ triển khai gói hàng hóa cứu trợ cá nhân.

"Như đợt mưa lũ vừa qua, gói cứu trợ cá nhân có thể gồm đồ ăn, nước uống, thuốc sơ cứu, phao cứu sinh, đồ vệ sinh cá nhân. Từng gói hàng hóa sẽ được sắp xếp phù hợp cho từng nhóm phụ nữ, trẻ em, người già. Khi đó, thời gian chuyển hàng cứu trợ đến người dân sẽ nhanh chóng hơn, nâng cao hiệu quả công tác cứu trợ"- đại biểu Nguyễn Văn Cảnh đề nghị.

Ngoài ra, để giúp các địa phương ứng phó nhanh hơn với thiên tai khi xảy ra tình huống khẩn cấp, các đại biểu cũng đề nghị đẩy mạnh hơn phân cấp, phân quyền cho các địa phương.

Đại biểu Hà Sỹ Đồng cho rằng, cần cho phép chủ tịch UBND tỉnh quyết định tạm xuất hàng dự trữ trong hạn mức nhất định, báo cáo Bộ Tài chính trong 24 giờ; đồng thời ban hành ngưỡng định lượng lương thực, vật tư cứu hộ mà địa phương được tự quyết khi có bão lũ, sạt lở, dịch bệnh quy mô lớn.

Tương tự, đại biểu Phạm Văn Hoà (đoàn Đồng Tháp) nhấn mạnh cần phân cấp, phân quyền mạnh mẽ hơn nhằm tăng tính chủ động và tính trách nhiệm quyết định.

Cắt giảm tối đa thủ tục trong cấp phát hàng dự trữ quốc gia và phương tiện cứu hạn  

Giải trình về các vấn đề đại biểu quan tâm, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng khẳng định, với hoạt động dự trữ quốc gia truyền thống hiện nay, Bộ Tài chính tăng cường phân cấp phân quyền, cắt giảm mạnh mẽ các thủ tục hành chính không cần thiết. 

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng.

Theo Bộ trưởng, qua tình trạng thiên tai lũ lụt diễn ra tại rất nhiều tỉnh, đặc biệt khu vực miền Trung, công tác dự trữ hàng, công tác phân bổ các kho dự trữ và công tác phân cấp phân quyền trong việc cấp phát được triển khai rất tốt. 

“Vừa rồi chúng ta lũ lụt trên diện rộng như thế nhưng công tác cấp phát, nhất là những thiết bị thiết yếu, lương thực thực phẩm đều được đưa rất nhanh chóng khi địa phương có nhu cầu. Tất cả phương tiện đặc biệt, phương tiện chuyên dùng đều được Cục trưởng Cục Dự trữ trực tiếp chỉ đạo các kho xuất cấp luôn khi địa phương có nhu cầu mà không phải xin ý kiến bất cứ ai", Bộ trưởng khẳng định.

Theo Bộ trưởng, dù luật đã được ban hành nhưng thực tế diễn biến rất phức tạp và không có điều khoản nào có thể bao quát được. "Thực tế chúng tôi đã thực hiện việc xuất cấp và phối hợp với địa phương triển khai ngay khi địa phương có nhu cầu. Còn tất cả quy trình thủ tục đều làm sau. Quá trình hậu kiểm rất tốt. Hầu hết từ đấu thầu, thu mua cho đến việc cấp phát không có ở nơi nào xảy ra điều tiếng gì”, Bộ trưởng khẳng định.