Từ 2/12, Sở giao dịch Chứng khoán Hà Nội chính thức đưa HNX-FF-Index vào vận hành song song với HNX-Index và dự kiến “khai tử” chỉ số này trong vòng một năm tới.

Theo đó, những mã có tỷ lệ tự do chuyển nhượng dưới 5% sẽ không được xếp vào danh sách tính chỉ số HNX-FF-Index. Trao đổi với PV, ông Nguyễn Anh Phong – Phó tổng giám đốc Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội cho rằng, việc loại bỏ HNX-Index hiện nay là hợp lý, phù hợp với thông lệ quốc tế.

Ông Nguyễn Anh Phong - Phó tổng giám đốc Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội.

HNX-Index đã vận hành 8 năm, vì sao Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội muốn thay đổi chỉ số này?

HNX-Index chính thức vận hành kể từ ngày khai trương thị trường thứ cấp, tháng 7/2005. Từ đó đến nay, với nhiệm vụ của một chỉ số tổng hợp thị trường, HNX-Index đã thể hiện xu hướng biến động tổng hợp của tất cả các mã chứng khoán giao dịch trên sàn Hà Nội.

Tuy nhiên, khối lượng cổ phiếu trong rổ tính HNX-Index là niêm yết nên một sự biến động giá sẽ được tính cho toàn bộ mã khác đang ở trên sàn, kể cả mã bị hạn chế chuyển nhượng. Điều này dẫn đến trường hợp cổ phiếu không có giao dịch hoặc tỷ lệ mua bán rất thấp nhưng có giá trị vốn hóa lớn vẫn có tác động đến HNX-Index khiến chỉ số này không phản ánh đúng xu hướng thực sự trên thị trường.

Vì vậy, để hạn chế tối đa ảnh hưởng đó, khi tính toán chỉ số, rất nhiều sở giao dịch và các tổ chức tài chính trên thế giới đã sử dụng phương pháp tính theo giá trị vốn hóa có điều chỉnh tỷ lệ tự do chuyển nhượng. Trên cơ sở đó, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội đã nghiên cứu và cho ra đời chỉ số tổng hợp mới với tên gọi HNX-FF-Index.

Điểm khác biệt giữa HNX-Index và HNX-FF-Index là gì, thưa ông?

HNX-Index và HNX-FF-Index đều là các chỉ số tổng hợp, tính toán mức biến động giá của các cổ phiếu niêm yết đang giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội. Phương pháp tính của hai chỉ số cơ bản là giống nhau ở việc so sánh tổng giá trị thị trường tại thời điểm tính toán với thời điểm gốc.

Sự khác biệt nằm ở chỗ HNX-Index được tính toán dựa trên số lượng cổ phiếu niêm yết trong khi HNX-FF-Index dựa trên tỷ lệ tự do chuyển nhượng của các cổ phiếu. Điểm khác biệt nữa là tất cả các cổ phiếu niêm yết và giao dịch trên sàn Hà Nội đều được tính vào HNX-Index, nhưng rổ tính HNX-FF-Index chỉ bao gồm các cổ phiếu tỷ lệ tự do chuyển nhượng tối thiểu bằng 5%.

Phương pháp tính toán giá trị vốn hóa thị trường có điều chỉnh tỷ lệ tự do chuyển nhượng theo thông lệ quốc tế giúp cho chỉ số HNX-FF-Index phản ánh chính xác hơn diễn biến giao dịch, loại bỏ ảnh hưởng của những cổ phiếu có khối lượng niêm yết lớn nhưng tỷ lệ tự do chuyển nhượng thấp.

Vậy cổ phiếu của doanh nghiệp có vốn hóa lớn nhưng tỷ lệ tự do chuyển nhượng dưới 5% sẽ phải xử lý như thế nào?

Cổ phiếu của các doanh nghiệp có vốn hóa lớn nhưng tỷ lệ tự do chuyển nhượng dưới 5% vẫn được niêm yết và giao dịch bình thường trên sàn Hà Nội. Thị giá là do cung cầu quyết định, tuy nhiên những mã này sẽ không được nằm trong rổ tính chỉ số. Điều này là nguyên tắc và không có ngoại lệ.

Có ý kiến cho rằng nếu loại bỏ HNX-Index, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội xóa bỏ toàn bộ những tích lũy suốt 8 năm qua trên thị trường về điểm số cũng như lịch sử giao dịch. Ông có bình luận thế nào về quan điểm này?

HNX-FF-Index là một bước cải tiến theo thông lệ quốc tế và sẽ thay thế HNX-Index. Tuy nhiên, để bảo toàn tính lịch sử và liên tục của chỉ số thị trường, HNX-FF-Index sẽ có điểm ban đầu bằng với mức đóng cửa HNX-Index tại phiên giao dịch trước thời điểm 2/12. Đây cũng là ngày chỉ số HNX-FF-Index chính thức vận hành trên thị trường.

Và để nhà đầu tư dễ dàng so sánh đối chiếu, chúng tôi sẽ vẫn tiếp tục tính toán và công bố HNX-Index song song với HNX-FF-Index trong vòng một năm. Sau thời gian này, HNX-Index sẽ bị loại bỏ khỏi bộ chỉ số của HNX. Như vậy, việc HNX-Index bị loại bỏ nhưng những tích lũy trong suốt 8 năm qua của thị trường sẽ vẫn được giữ lại và được tiếp nối bởi HNX-FF-Index.

Các doanh nghiệp và nhà đầu tư được hỗ trợ những gì khi HNX-FF-Index đi vào hoạt động?

Với phương pháp tính có điều chỉnh tỷ lệ tự do chuyển nhượng, HNX-FF-Index sẽ hạn chế việc chỉ số bị bóp méo bởi các cổ phiếu có giá trị vốn hóa lớn nhưng kém thanh khoản, phản ánh chính xác hơn xu hướng giá các mã giao dịch trên sàn.

Ngoài ra, trong năm nay, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội cũng công bố hai sản phẩm khác là Bộ chỉ số Quy mô và Bộ chỉ số Ngành. Đây là những chỉ số cơ bản cho một thị trường chứng khoán. Theo đó, HNX đang từng bước hoàn thiện hệ thống chỉ báo cũng như chỉ số đầu tư nhằm đáp ứng nhu cầu của thị trường.

Tường Vi (Vnexpress)