Sau một năm vượt bão Covid-19, bước sang “năm Covid-19 thứ hai”, doanh nghiệp đã phần nào sẵn sàng hơn để ứng phó với các diễn biến bất ngờ có thể xảy ra. Với người đi làm tại Việt Nam, bức tranh có nhiều gam màu tương phản.

Theo dữ liệu của chuỗi khảo sát xu hướng nguồn nhân lực và môi trường làm việc do Anphabe thực hiện từ quý II đến hết quý III/2020, có hơn 50% người đi làm tin tưởng vào tầm nhìn và chiến lược của công ty; đồng thời không có ý định đổi việc mà sẵn sàng đồng hành cùng công ty vượt khó.

Tuy nhiên, cũng không ít người đi làm đang mơ về “ngọn đồi xanh” khác. Người đi làm tại Việt Nam càng ngày càng giảm gắn kết với công ty và đà giảm gắn kết này diễn ra liên tục trong vòng năm năm qua, từ 71% năm 2016 xuống còn 53% năm 2020.

Đáng quan ngại hơn, có 35,1% người đi làm có ý định nhảy việc trong vòng một năm tới, trong khi năm 2018 tỷ lệ này là 24%. Trong nhóm này, có đến 7,1% là những nhân viên có nỗ lực nhưng vẫn muốn ra đi, đây là nguồn thất thoát đáng tiếc và 28% còn lại thuộc nhóm nhân viên không nỗ lực và “ấp ủ” ý định đổi việc.

Trong tình hình tuyển dụng không mấy sôi động so với những năm trước, cơ hội việc làm không quá dồi dào, thì nhóm 35,1% này có thể trở thành “Zombie công sở” thế hệ mới, gia nhập cùng nhóm Zombie nguy cơ. Việc này tạo ra nhiều thách thức về năng suất và văn hóa tại các doanh nghiệp. Bởi nhóm này là những nhân viên không gắn kết, không làm việc hết sức mình, nhưng cũng không ra đi mà làm việc kiểu cầm chừng, dưới khả năng.

Hiện tượng nhóm Zombie công sở có xu hướng tăng dần ở độ tuổi trẻ hơn, 28% với nhóm 23-27 tuổi và khoảng 30% với nhóm 19-23 tuổi

Vậy làm thế nào để doanh nghiệp và người đi làm tiếp tục bắt tay nhau “vượt khó”?

Kết hợp dữ liệu từ các khảo sát diện rộng và nghiên cứu chuyên sâu với lãnh đạo và quản lý cấp cao tại doanh nghiệp, Anphabe đúc kết một vài kinh nghiệm thực tiễn đã được áp dụng hiệu quả trong thời gian qua.

Trong đó, những việc cần làm ngay, làm thường xuyên và làm nhất quán là doanh nghiệp cần chủ động tăng cường truyền thông và gắn kết nội bộ. Thực tế cho thấy, khi mọi thứ xung quanh ngày càng khó khăn và bất định, người đi làm dễ rơi vào tâm lý chông chênh và lo lắng. Vì thế, họ càng kỳ vọng lãnh đạo doanh nghiệp phải có khả năng quan tâm, cam kết và dẫn dắt nhân viên.

Hơn lúc nào hết, người lãnh đạo, quản lý trong tổ chức cần biết cách trở thành người lãnh đạo thấu cảm. Đây là khả năng thấu hiểu được cảm xúc của nhân viên và đồng nghiệp để hành động, chia sẻ và có những quyết định phù hợp. Đồng thời, lãnh đạo và quản lý trong tổ chức cũng cần chú trọng truyền thông thấu cảm để kết nối cảm xúc, hun đúc niềm tin cho nhân viên, dẫn dắt tập thể cùng vượt khó.

Về lâu dài, doanh nghiệp cần linh hoạt và ứng biến nhanh, chủ động thúc đẩy các bước chuyển đổi quan trọng, như chuyển đổi số, tái cấu trúc theo hướng phẳng và gọn hơn, trao quyền và tăng sự chủ động cho nhân viên các cấp.

Kết quả từ Khảo sát xu hướng 2020 của Anphabe cũng cho thấy có 60% người đi làm cho rằng họ sẽ nỗ lực làm việc, gắn bó hơn nếu công ty ưu tiên đầu tư và cải thiện quy trình vận hành theo hướng đơn giản và nhanh gọn hơn và phân quyền hiệu quả cùng với trách nhiệm rõ ràng.

Người đi làm cũng nhìn nhận họ cần bắt tay cùng doanh nghiệp vượt khó, thể hiện ở các yếu tố nhân viên nỗ lực chung tay cùng công ty hướng về kết quả cuối cùng và nhân viên có tinh thần đổi mới, sáng tạo và liên tục học hỏi.

Bên cạnh đó, có hơn 50% người đi làm tại Việt Nam cho biết họ thích làm việc từ xa và mong muốn được tiếp tục hình thức làm việc này. Từ góc độ cá nhân, người đi làm cho rằng làm việc từ xa giúp họ tiết kiệm thời gian, công sức đi lại; cho phép họ chủ động sắp xếp thời gian làm việc linh hoạt đồng thời họ cũng tăng tính độc lập và tự quản lý công việc.