Con số này không chỉ là thống kê mà là lời cảnh báo bệnh viêm màng não mô cầu có thể diễn tiến cực nhanh, dễ nhầm với cảm cúm, nhưng tỷ lệ tử vong cao và di chứng nặng nề khiến mỗi phút chậm trễ đều có thể trở thành thảm họa.

Trong bối cảnh ấy, tiêm chủng chủ động chính là giải pháp cứu sống, bảo vệ mạng sống và tương lai cho trẻ em, thanh thiếu niên và cả người lớn.

Bệnh nhân mắc não mô cầu đang điều trị tại cơ sở y tế.

Viêm não mô cầu là một căn bệnh nghiêm trọng, xảy ra khi màng não và mô não bị vi khuẩn như Neisseria meningitidis, Streptococcus pneumoniae hoặc Haemophilus influenzae type b tấn công, đôi khi cũng do virus gây ra.

Khi cơ thể nhiễm bệnh, hệ miễn dịch phản ứng mạnh, tạo ra tình trạng viêm làm tổn thương các mô não. Những chức năng quan trọng từ học tập, giao tiếp đến vận động cơ thể đều có thể bị ảnh hưởng. Diễn tiến của bệnh đặc biệt nguy hiểm ở trẻ em, có thể tử vong trong vòng 24 giờ nếu không được điều trị kịp thời.

Bất kỳ ai cũng có nguy cơ mắc bệnh, nhưng nhóm dễ tổn thương nhất là trẻ em dưới 5 tuổi, thanh thiếu niên 14-20 tuổi, người suy giảm miễn dịch và người cao tuổi.

Thực tế đáng lo là một số trẻ và người lớn có thể chỉ sốt nhẹ, mệt mỏi, thậm chí không có biểu hiện rõ ràng, khiến cha mẹ và người dân dễ chủ quan. Nhưng những dấu hiệu tưởng nhỏ ấy có thể là “tín hiệu đỏ” báo trước thảm họa.

Viêm màng não mô cầu tiến triển nhanh và nghiêm trọng, thường xuất hiện đột ngột với sốt cao, đau đầu dữ dội, buồn nôn, nôn mửa, co giật, cổ cứng, thay đổi tâm trạng, thậm chí sưng não. Nếu không phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể gây các biến chứng nặng nề như viêm não, viêm não tủy và liệt nửa người.

Khoảng 50-70% trẻ nhập viện do viêm não mô cầu có nguy cơ tử vong. Những trẻ may mắn sống sót vẫn có tới 20% bị di chứng nặng như bại não, chậm phát triển tâm thần vận động, suy thận cấp, tổn thương gan hoặc đoạn chi.

Theo thống kê của Bộ Y tế, tích lũy từ 14/12/2024 đến cuối năm 2025, Việt Nam đã ghi nhận 95 ca mắc não mô cầu, tăng 74 ca so với cùng kỳ năm 2024 và ghi nhận 3 ca tử vong.

Trường hợp tử vong mới nhất là một bệnh nhân nữ (33 tuổi) tại Thanh Hóa. Bệnh nhân sốt cao, đau đầu, được xác định mắc viêm màng não mô cầu và tử vong sau 4 ngày điều trị tích cực trong đầu tháng 12 vừa rồi do bệnh chuyển nặng, suy đa tạng.

Đặc biệt, các chuyên gia y tế cảnh báo, thời tiết trong giai đoạn giao mùa Đông - Xuân như hiện nay chính là điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển. Vì vậy, nguy cơ lây lan bệnh rất cao.

Theo PGS-TS.Phạm Quang Thái, Phó trưởng khoa Kiểm soát bệnh truyền nhiễm, Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, thông tin từ Tổ chức Y tế thế giới cho biết, mỗi năm toàn cầu ghi nhận hơn 1,2 triệu ca mắc bệnh do não mô cầu và khoảng 135.000 ca tử vong.

Trước nguy cơ đó, tiêm vắc-xin phòng não mô cầu trở thành cứu cánh sống còn. Vắc-xin viêm não mô cầu BC tạo miễn dịch chống lại các chủng B và C, bảo vệ lên đến 90%, với phản ứng phụ nhẹ như sốt hoặc đau nhức tại vị trí tiêm.

Vắc-xin ACYW Menactra phòng ngừa các chủng A, C, Y, W-135, hiệu quả cũng lên đến 90%, được sản xuất theo công nghệ tiên tiến. Các chuyên gia nhấn mạnh, viêm não mô cầu AC và BC do các chủng khác nhau gây ra, vì vậy tiêm đồng thời cả hai loại vắc-xin là cách bảo vệ toàn diện, giảm nguy cơ tử vong và di chứng nặng.

Tiêm chủng không chỉ bảo vệ bản thân mà còn là hành động nhân văn, bảo vệ cộng đồng trước nguy cơ bệnh tấn công nhanh và tàn khốc.

Ngay cả những người khỏe mạnh cũng không được chủ quan. Khi xuất hiện các dấu hiệu mơ hồ như sốt cao, đau đầu dữ dội, mệt mỏi, buồn nôn hay nôn mửa không rõ nguyên nhân, việc thăm khám sớm tại cơ sở y tế uy tín có thể cứu sống một mạng người. Phát hiện sớm và điều trị kịp thời chính là yếu tố sống còn, bởi não mô cầu tiến triển nhanh, nguy cơ tử vong sau 24h mắc bệnh.

Hiện nay, các loại vắc-xin phòng ngừa não mô cầu ACYW, BC, B chính hãng đã có sẵn tại các hệ thống tiêm chủng, trong đó có Long Châu. Việc chủ động đưa con em và bản thân đến tiêm chủng không chỉ giúp giảm nguy cơ tử vong, ngăn chặn di chứng lâu dài mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Tiêm chủng chủ động là cách hiệu quả nhất để giảm thiểu gánh nặng bệnh tật, tạo ra lá chắn bảo vệ trước mối đe dọa từ bệnh viêm não mô cầu.

Đây không chỉ là biện pháp y tế mà còn là lời cam kết yêu thương dành cho những người thân yêu mà là một hành động thiết thực để giữ gìn mạng sống, sức khỏe và tương lai.