Chủ tịch Fed, ông Jerome Powell. Ảnh: AFP

Trong một tuyên bố không lấy làm ngạc nhiên sau cuộc họp chính sách kết thúc vào ngày 26/1, các nhà hoạch định chính sách của Fed cho biết rằng việc tăng 1/4 điểm phần trăm lãi suất cho vay ngắn hạn sẽ sớm diễn ra. Đây sẽ là lần tăng lãi suất đầu tiên của Fed kể từ tháng 12/2018, trong bối cảnh thị trường tài chính rơi vào hỗn loạn và lạm phát hoành hành. Động thái này cũng sẽ đánh dấu nỗ lực của Fed nhằm siết chặt lại chính sách tiền tệ siêu nới lỏng trong thời Covid-19.

Chủ tịch Fed, ông Jerome Powell cho biết cơ quan này có thể đi theo lộ trình mạnh tay thắt chặt chính sách. "Tôi nghĩ rằng có khá nhiều dư địa để tăng lãi suất mà không đe dọa đến thị trường lao động", ông Powell nêu tại buổi họp báo sau cuộc họp ngày 26/1. Ngay sau tuyên bố của Chủ tịch Fed, các chỉ số chứng khoán lớn của Mỹ đã lập tức rơi vào vùng tiêu cực, dù trước đó có thời gian tăng điểm mạnh mẽ.

Tuyên bố của Fed được đưa ra nhằm ứng phó với lạm phát Mỹ đang ở mức "nóng" nhất trong gần 40 năm. Theo số liệu của Bộ Lao động Mỹ, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 11 của Mỹ tăng 0,8% so với tháng trước và tăng 6,8% so với cùng kỳ năm ngoái, và đây là tốc độ tăng nhanh nhất kể từ tháng 6/1982. Nếu không tính giá thực phẩm và năng lượng, chỉ số CPI lõi tháng 11 nhích 0,5% so với tháng trước và chỉ tăng 4,9% so với cùng kỳ năm trước, nhưng vẫn là mức tăng cao nhất kể từ giữa năm 1991.

Mặc dù Fed đã tỏ rõ quan điểm về việc nhanh chóng thu hẹp lại các gói hỗ trợ tài khóa trong vài tuần qua, nhưng thị trường tài chính Mỹ trong những ngày gần đây vẫn rung lắc mạnh do các nhà đầu tư lo ngại rằng cơ quan này sẽ siết chính sách tiền tệ mạnh tay hơn dự báo.

Tuyên bố sau cuộc họp của Ủy ban thị trường mở liên bang (FOMC) thuộc Fed đã không đưa ra mốc thời gian cụ thể khi nào sẽ tiến hành tăng lãi suất, nhưng các dấu hiệu cho thấy cơ quan này có thể tăng lãi suất ngay sau cuộc họp chính sách vào tháng 3. Theo kế hoạch, Fed sẽ không họp chính sách vào tháng 2.

"Với lạm phát trên 2% và thị trường lao động phục hồi mạnh mẽ, Ủy ban (FOMC - BTV) hy vọng sẽ sớm có thời điểm thích hợp để nâng mục tiêu lãi suất liên bang", tuyên bố của Fed nêu. Ngoài ra, ủy ban này cũng lưu ý, mức mua vào trái phiếu hàng tháng của Fed sẽ giảm còn 30 tỷ USD vào tháng 2. Điều này hé lộ khả năng cao rằng Fed sẽ chấm dứt chương trình mua vào trái phiếu trong tháng 3, cùng thời điểm tăng lãi suất.

Đối với bảng cân đối kế toán đã phình to lên gần 9.000 tỷ USD, Ủy ban FOMC cho rằng bảng cân đối kế toán sẽ bị thu hẹp sau khi Fed bắt đầu tăng lãi suất và điều này sẽ diễn ra "theo cách có thể dự đoán được" thông qua điều chỉnh lượng tiền thu về từ trái phiếu được tái đầu tư và số tiền được tung ra thị trường.

Cách đây vài ngày, Goldman Sachs dự đoán Fed sẽ bắt đầu thu hẹp bảng cân đối kế toán vào tháng 6 với tốc độ 100 tỷ USD/tháng, gấp đôi tốc độ bơm ra thị trường trong vài năm trước.

Ông Michael Pearce, chuyên gia cấp cao về kinh tế Mỹ tại Công ty tư vấn kinh tế Capital Economics đánh giá rằng: "Việc Fed tuyên bố rằng sẽ sớm tăng lãi suất là một dấu hiệu rõ ràng cho thấy sẽ một đợt tăng lãi suất vào tháng 3 tới". Chuyên gia này cho biết thêm: "Fed dự kiến bắt đầu thu hẹp bảng cân đối kế toán khi lãi suất bắt đầu tăng lên và quyết định này có thể được đưa ra ngay sau cuộc họp tiếp theo; điều này sẽ phản ánh quan điểm 'diều hâu' hơn chúng tôi dự đoán".