Phối cảnh Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội.

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 350/TB-VPCP kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại cuộc họp về nguồn vốn cho Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội, diễn ra ngày 4/7/2026.

Làm rõ khả năng cân đối vốn

Theo kết luận, Phó thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc khẳng định, đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Vùng Thủ đô nói chung và Thủ đô Hà Nội nói riêng. Đây cũng là một trong những dự án, công trình quan trọng thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2030 theo Chương trình hành động triển khai Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

Phó thủ tướng đánh giá cao Bộ Xây dựng đã chủ động phối hợp với các địa phương nghiên cứu, chuẩn bị đầu tư Dự án; đồng thời yêu cầu Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính và các bộ, ngành, địa phương liên quan tiếp thu, giải trình đầy đủ các ý kiến tại cuộc họp và kết luận của Hội đồng thẩm định nhà nước để hoàn thiện hồ sơ.

Trong đó, Bộ Xây dựng được giao khẩn trương rà soát lại sơ bộ tổng mức đầu tư, nhu cầu vốn giai đoạn 2026 - 2030, bảo đảm tính đúng, tính đủ và phù hợp với mức hỗ trợ từ ngân sách Trung ương đối với các dự án cao tốc đang triển khai; đồng thời đánh giá toàn diện ưu, nhược điểm của các phương án đầu tư để lựa chọn hình thức đầu tư tối ưu, hiệu quả nhất.

Phó thủ tướng cũng giao Bộ Tài chính khẩn trương có ý kiến về nguồn vốn, khả năng cân đối vốn và phương án bố trí vốn cho Dự án, gửi Bộ Xây dựng trong ngày 5/7/2026. Đồng thời, Bộ Tài chính phải làm rõ cơ chế, chính sách đặc thù liên quan đến việc thẩm định nguồn vốn và khả năng cân đối vốn trong trường hợp ngân sách Trung ương chưa đáp ứng đủ nhu cầu vốn của Dự án.

Đối với các địa phương có tuyến đi qua, Phó thủ tướng yêu cầu tiếp tục quyết tâm triển khai Dự án theo chủ trương đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, đồng thời chủ động bố trí phần vốn ngân sách địa phương theo quy định.

Trên cơ sở ý kiến của các bộ, ngành và địa phương, Phó thủ tướng Phạm Gia Túc giao Bộ Xây dựng khẩn trương hoàn thiện Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi Dự án, trình Chính phủ trong ngày 6/7/2026.

Đề xuất đầu tư công toàn tuyến

Trước đó, Bộ Xây dựng đã có Tờ trình số 54/TTr-BXD trình Thủ tướng Chính phủ Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội.

Theo đề xuất, tuyến Vành đai 5 có điểm đầu và điểm cuối tại Km367+100 đường Hồ Chí Minh, thuộc xã Yên Bài, TP. Hà Nội; tổng chiều dài khoảng 321 km, đi qua 7 địa phương gồm TP. Hà Nội, Ninh Bình, Hưng Yên, TP. Hải Phòng, Bắc Ninh, Thái Nguyên và Phú Thọ. Tuyến được đầu tư quy mô 6 làn xe, riêng đoạn qua Thái Nguyên quy mô 4 làn xe.

Theo phương án thiết kế sơ bộ, khoảng 99% chiều dài tuyến được đầu tư đi thấp, chỉ khoảng 3,1 km là cầu cạn, bố trí trên địa bàn Ninh Bình, đoạn từ nút giao Quốc lộ 1 đến nút giao cao tốc Cầu Giẽ - Ninh Bình.

Theo hồ sơ tiền khả thi, Dự án có sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 235.741 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách Trung ương dự kiến bố trí khoảng 178.969 tỷ đồng để đầu tư phần chính tuyến và thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong phạm vi phần chính tuyến; ngân sách địa phương khoảng 56.772 tỷ đồng để đầu tư hệ thống đường song hành và thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với phần còn lại.

Do quy mô rất lớn và đi qua nhiều địa phương, Dự án được đề xuất chia thành 15 dự án thành phần, gồm 7 dự án thành phần thực hiện giải phóng mặt bằng và đầu tư đường song hành tại các địa phương, cùng 8 dự án thành phần đầu tư tuyến chính Vành đai 5, trong đó có 1 dự án riêng đối với các cầu lớn đi qua từ hai địa phương trở lên.

Mặc dù quy mô đầu tư rất lớn, Bộ Xây dựng vẫn đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành Dự án trong năm 2030 và đưa vào khai thác từ năm 2031.

Một nội dung đáng chú ý trong Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi là Bộ Xây dựng đã nghiên cứu phương án đầu tư nhằm bảo đảm tính khả thi và huy động hiệu quả các nguồn lực.

Theo đó, các hạng mục giải phóng mặt bằng, đường song hành, dải cây xanh và vỉa hè được đề xuất đầu tư bằng vốn ngân sách nhà nước do khó thu hút nguồn lực ngoài ngân sách, tương tự mô hình đã áp dụng tại Dự án đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô Hà Nội và các dự án Vành đai 3, Vành đai 4 TP.HCM.

Đối với tuyến chính cao tốc, Bộ Xây dựng nghiên cứu hai phương án gồm đầu tư theo phương thức PPP hoặc đầu tư công kết hợp thu phí sau khi hoàn thành. Sau khi phân tích các ưu, nhược điểm của từng phương án và đặt trong mục tiêu giảm chi phí logistics, thu hút đầu tư, tạo động lực tăng trưởng giai đoạn 2026 - 2030, Bộ Xây dựng đề xuất lựa chọn phương án đầu tư công.

Theo phương án này, Nhà nước sẽ bố trí vốn ngân sách để đầu tư toàn tuyến Vành đai 5. Sau khi hoàn thành, tuyến đường sẽ được tổ chức thu phí sử dụng với mức dự kiến khoảng 1.300 đồng/xe con/km. Nguồn thu sẽ được sử dụng để bù đắp một phần chi phí đầu tư, đồng thời phục vụ công tác quản lý, vận hành, bảo trì và sửa chữa công trình.

Bộ Xây dựng cho biết, mô hình này cũng đã được Quốc hội chấp thuận áp dụng đối với một số đoạn tuyến của Dự án đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông.