Khi du lịch núi bước vào chu kỳ phát triển mới

Sau nhiều năm tăng trưởng dựa trên các điểm đến ven biển, thị trường bất động sản du lịch Việt Nam đang chứng kiến sự dịch chuyển đáng chú ý về không gian phát triển. Cùng với sự phục hồi của ngành du lịch, những địa phương miền núi sở hữu cảnh quan tự nhiên đặc sắc, khí hậu khác biệt và bản sắc văn hóa phong phú đang thu hút ngày càng nhiều sự quan tâm của nhà đầu tư.

Tại Hội thảo “Thị trường Bất động sản du lịch 2026: Kênh lưu trú dòng tiền” do Báo Tài chính - Đầu tư tổ chức ngày 23/6 tại Hà Nội, ông Vũ Đình Luân, Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Virex, đơn vị thành viên Tập đoàn Alphanam cho rằng thị trường nghỉ dưỡng núi đang đứng trước nhiều cơ hội phát triển mới khi nhu cầu trải nghiệm của du khách ngày càng thay đổi.

Ông Vũ Đình Luân, Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Virex, đơn vị thành viên Tập đoàn Alphanam chia sẻ tại Hội thảo. Ảnh: Chí Cường.

Theo ông Vũ Đình Luân, nếu trước đây du khách chủ yếu lựa chọn các điểm đến nghỉ dưỡng ven biển thì hiện nay xu hướng tìm kiếm những trải nghiệm gần gũi với thiên nhiên, văn hóa và đời sống bản địa ngày càng rõ nét. “Du lịch núi hiện nay có rất nhiều lợi thế riêng. Đặc biệt là những địa phương như Sa Pa, nơi gần như quanh năm đều có những mùa du lịch đặc sắc”, ông Vũ Đình Luân chia sẻ.

Từ mùa hoa xuân, mùa nước đổ, mùa lúa chín đến mùa đông với những đợt băng giá hiếm hoi, mỗi thời điểm trong năm đều mang tới cho du khách những trải nghiệm khác biệt. Đây là lợi thế quan trọng giúp nhiều điểm đến miền núi duy trì lượng khách ổn định thay vì phụ thuộc quá lớn vào tính mùa vụ.

Trong bối cảnh ngành du lịch đang hướng tới chất lượng thay vì số lượng, những điểm đến có khả năng mang lại trải nghiệm độc đáo và khác biệt ngày càng có giá trị. Theo ông Vũ Đình Luân, đó cũng chính là lý do nhiều nhà đầu tư lớn đang quan tâm hơn tới bất động sản nghỉ dưỡng vùng núi.

Giữ được thiên nhiên mới giữ được sức hút của điểm đến

Dù sở hữu nhiều lợi thế, phát triển bất động sản du lịch tại khu vực miền núi lại là bài toán khó hơn rất nhiều so với các địa bàn đồng bằng hoặc ven biển.

Theo ông Vũ Đình Luân, thách thức lớn nhất đến từ chính đặc điểm địa hình. “Địa hình núi rất đặc thù. Việc quy hoạch, phát triển dự án hay tổ chức xây dựng đều khó khăn hơn rất nhiều. Có những vị trí gần như chỉ phù hợp với một hoặc hai phương án phát triển”, ông nói.

Khác với các khu vực bằng phẳng, mỗi quả đồi, mỗi thung lũng hay mỗi triền núi đều có những đặc điểm riêng về địa chất, cảnh quan, khả năng kết nối và điều kiện xây dựng. Điều đó buộc doanh nghiệp phải có cách tiếp cận thận trọng hơn.

Các diễn giả tham gia thảo luận tại Hội thảo. Ảnh: Chí Cường.

Theo ông Vũ Đình Luân, trong phát triển bất động sản nghỉ dưỡng núi, doanh nghiệp không thể áp dụng tư duy san gạt địa hình hay can thiệp quá sâu vào tự nhiên. Bởi lẽ, tài sản lớn nhất của các dự án vùng núi chính là thiên nhiên. Nếu cảnh quan bị phá vỡ, nếu những giá trị nguyên bản bị mất đi thì dự án cũng đánh mất sức hấp dẫn cốt lõi của mình. “Chúng tôi luôn xác định phải phát triển hài hòa với thiên nhiên. Thiên nhiên chính là tài sản lớn nhất của dự án và cũng là điều mà du khách tìm đến”, ông Vũ Đình Luân chia sẻ.

Từ thực tiễn triển khai các dự án tại khu vực Tây Bắc, doanh nghiệp lựa chọn giải pháp thiết kế công trình bám theo địa hình tự nhiên thay vì thay đổi địa hình để phục vụ công trình. Cách làm này giúp giảm thiểu tác động tới môi trường, bảo tồn cảnh quan nguyên bản và tạo nên những trải nghiệm khác biệt cho du khách.

Trong bối cảnh phát triển du lịch xanh đang trở thành xu hướng toàn cầu, những dự án biết tôn trọng tự nhiên ngày càng có nhiều lợi thế cạnh tranh hơn trên thị trường. Theo Phó Tổng giám đốc Virex, đây cũng là hướng đi phù hợp để bảo đảm sự phát triển bền vững của du lịch miền núi trong dài hạn.

Bản sắc địa phương là tài sản quý giá nhất

Nếu thiên nhiên là nền tảng thì văn hóa bản địa được xem là yếu tố tạo nên linh hồn của bất động sản nghỉ dưỡng vùng núi. Theo ông Vũ Đình Luân, trong nhiều năm qua, một số dự án du lịch từng mắc sai lầm khi cố gắng sao chép các mô hình thành công từ nơi khác mà chưa thực sự chú trọng tới câu chuyện văn hóa địa phương.

Kết quả là sản phẩm thiếu bản sắc, khó tạo dấu ấn và không đủ sức giữ chân du khách lâu dài. Ngược lại, những điểm đến biết khai thác giá trị văn hóa bản địa thường có sức sống bền vững hơn. “Điều quan trọng nhất là phải giữ được bản sắc địa phương. Đó là tài sản mà không nơi nào có thể sao chép được”, ông Vũ Đình Luân nhấn mạnh.

Ông Vũ Đình Luân, Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Virex, đơn vị thành viên Tập đoàn Alphanam. Ảnh: Chí Cường.

Tại khu vực Sa Pa, nơi doanh nghiệp đang đầu tư phát triển dự án, các yếu tố văn hóa của đồng bào dân tộc được nghiên cứu kỹ lưỡng để đưa vào thiết kế kiến trúc, không gian trải nghiệm, cảnh quan và các hoạt động du lịch.

Từ nếp nhà truyền thống, nghề thủ công, trang phục, lễ hội, ẩm thực đến những câu chuyện đời sống thường nhật của người dân địa phương đều có thể trở thành chất liệu để tạo nên sản phẩm du lịch khác biệt.

Theo ông Vũ Đình Luân, khách du lịch ngày nay không còn tìm kiếm đơn thuần một nơi để lưu trú. Họ muốn được trải nghiệm, khám phá và hiểu sâu hơn về vùng đất mình đặt chân tới. Một khu nghỉ dưỡng đẹp có thể tạo ấn tượng ban đầu. Nhưng chính những giá trị văn hóa, những câu chuyện bản địa mới là yếu tố khiến du khách nhớ tới điểm đến và mong muốn quay trở lại. Đó cũng là lý do ngày càng nhiều doanh nghiệp lựa chọn cách phát triển dự án gắn với cộng đồng địa phương, tạo sinh kế cho người dân và bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống.

Theo ông Vũ Đình Luân, đây không chỉ là trách nhiệm của doanh nghiệp mà còn là chiến lược phát triển lâu dài. Khi cộng đồng địa phương được hưởng lợi từ du lịch, khi văn hóa được bảo tồn và thiên nhiên được gìn giữ, dự án sẽ có nền tảng phát triển bền vững hơn.

Nhìn từ xu hướng thị trường hiện nay, bất động sản nghỉ dưỡng vùng núi đang đứng trước cơ hội lớn để trở thành một trong những động lực tăng trưởng mới của ngành du lịch. Tuy nhiên, lợi thế ấy sẽ không đến từ những công trình đồ sộ hay những cuộc đua đầu tư ngắn hạn. Giá trị lớn nhất của phân khúc này nằm ở khả năng gìn giữ thiên nhiên, bảo tồn văn hóa và tạo ra những trải nghiệm mang dấu ấn riêng của từng vùng đất.

Trong cuộc cạnh tranh ngày càng khốc liệt của ngành du lịch, bản sắc địa phương đang trở thành nguồn tài nguyên đặc biệt mà không một dự án nào có thể mua được bằng tiền. Đó cũng chính là nền tảng để bất động sản nghỉ dưỡng núi tạo dựng giá trị lâu dài và tìm thấy dư địa tăng trưởng trong chu kỳ phát triển mới.