Kính nổi không màu có xuất xứ từ Indonesia và Malaysia đang gây khó khăn cho sản xuất nội địa (Ảnh: Đức Thanh)

Gọi tên kính xây dựng trong danh sách điều tra chống bán phá giá

Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công thương) vừa tiếp nhận hồ sơ đầy đủ, hợp lệ, yêu cầu điều tra áp dụng biện pháp chống bán phá giá đối với kính nổi không màu có xuất xứ từ Indonesia và Malaysia. Bên yêu cầu là đại diện các nhà sản xuất trong nước.

Sự đổ bộ của kính nổi không màu nhập khẩu bán phá giá trong suốt một thời gian dài đã và đang gây khó khăn cho lĩnh vực sản xuất, tiêu thụ kính nổi. Doanh nghiệp khó tiêu thụ hàng hóa, phải dừng hoặc sản xuất cầm chừng.

Cơ quan điều tra cho biết, trong thời hạn 45 ngày tính từ ngày xác nhận hồ sơ đầy đủ, hợp lệ (6/6/2025), sẽ tiến hành thẩm định hồ sơ để trình Bộ trưởng Bộ Công thương xem xét tiến hành điều tra hoặc không điều tra vụ việc liên quan đến kính nổi nhập khẩu.

Cùng lúc, Việt Nam đang trong giai đoạn điều tra áp dụng biện pháp chống bán phá giá đối với một số sản phẩm thép mạ có xuất xứ từ Trung Quốc và Hàn Quốc. Vụ việc được khởi xướng vào tháng 6/2024.

Quyết định điều tra dựa trên hồ sơ của 5 doanh nghiệp, gồm: Công ty CP Tập đoàn Hoa Sen, Công ty CP Thép Nam Kim, Công ty Tôn Phương Nam, Công ty CP Tôn Đông Á và Công ty CP China Steel & Nippon Steel Việt Nam.

Năm doanh nghiệp này đã cung cấp các cơ sở hợp lý để chứng minh hành vi bán phá giá của hàng hóa bị đề nghị điều tra, đồng thời cung cấp dữ liệu để xác định biên độ bán phá giá từ Trung Quốc là 69,23%, từ Hàn Quốc là 3,41%.

Sản phẩm thép mạ từ Trung Quốc và Hàn Quốc bị cáo buộc đã và đang bán phá giá vào thị trường Việt Nam, gây thiệt hại đáng kể cho sản xuất nội địa.

Theo số liệu hải quan, tính đến hết tháng 3/2024, lượng hàng hóa nhập khẩu bị điều tra trong vòng 12 tháng đạt 454.000 tấn, tăng 91% so với cùng kỳ năm trước (tháng 3/2023). Kể cả sau khi Bộ Công thương ra quyết định khởi xướng vụ việc, lượng nhập khẩu thép mạ từ Trung Quốc và Hàn Quốc vẫn tiếp tục tăng mạnh.

Việc khởi kiện, điều tra, áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại đang được cơ quan chức năng đẩy mạnh, nhằm lập lại môi trường cạnh tranh bình đẳng cho các ngành sản xuất, trong bối cảnh nhiều hàng hóa nhập khẩu có dấu hiệu bán phá giá hoặc được trợ cấp, gây thiệt hại nghiêm trọng cho một số ngành sản xuất trong nước.

Tháng 3/2025, Việt Nam tiến hành áp thuế chống bán phá giá tạm thời trong 120 ngày đối với thép HRC từ Trung Quốc, với mức thuế 19,38 - 27,83%. Đây được xem là động thái gỡ khó cho ngành sản xuất nội địa. Theo dữ liệu của cơ quan hải quan, năm 2024, thép HRC nhập khẩu tăng hơn 33% so với năm 2023, đạt 12,6 triệu tấn, là mức nhập khẩu cao nhất từ trước đến nay.

Trong khi đó, nhu cầu thép HRC tại Việt Nam hiện vào khoảng 11-12 triệu tấn/năm, năng lực sản xuất của doanh nghiệp trong nước khoảng 8,5 triệu tấn. Song, đang diễn ra nghịch lý là lượng nhập khẩu thép HRC trong giai đoạn 2023-2024 lớn hơn rất nhiều so với sản lượng của ngành thép nội địa.

Tới đây, cơ quan điều tra sẽ tiếp tục xem xét việc áp dụng thuế chống bán phá giá chính thức đối với thép HRC.

Ngân sách thu 1.500 tỷ đồng từ áp thuế

Trước bối cảnh nhiều hàng hóa nhập khẩu có dấu hiệu bán phá giá hoặc được trợ cấp, gây thiệt hại nghiêm trọng cho một số ngành sản xuất trong nước, công tác khởi kiện, điều tra, áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại tiếp tục được tăng cường nhằm tạo lập môi trường cạnh tranh bình đẳng cho các ngành sản xuất nội địa.

Với nền kinh tế có độ mở lớn và hướng tới xuất khẩu, đi kèm là hoạt động nhập khẩu hàng hóa không ngừng gia tăng để phục vụ tiêu dùng trong nước, Việt Nam đã chi hơn 380 tỷ USD nhập khẩu hàng hóa trong năm 2024 (tăng 17,6% so với năm 2023). Riêng 5 tháng đầu năm 2025 là trên 175 tỷ USD, tăng 17,5% so với cùng kỳ.

Hiện nay, Việt Nam đã tiến hành điều tra 30 vụ việc phòng vệ thương mại với hàng hóa nhập khẩu (gồm 21 vụ việc chống bán phá giá, 1 vụ việc chống trợ cấp, 6 vụ việc tự vệ và 2 vụ việc chống lẩn tránh). Trong đó, 17 biện pháp phòng vệ thương mại có hiệu lực.

Các biện pháp phòng vệ thương mại đang được áp dụng với hàng hóa nhập khẩu đã góp phần bảo đảm môi trường thương mại công bằng, ngăn chặn tác động tiêu cực của hàng nhập khẩu đối với sản xuất trong nước và việc làm của hàng triệu lao động, góp phần bảo đảm an ninh kinh tế và an sinh xã hội.

Cụ thể, tổng doanh thu hàng năm của các doanh nghiệp sản xuất trong nước tham gia các vụ việc phòng vệ thương mại ước đạt 475.000 tỷ đồng (năm 2023), với số lao động trực tiếp khoảng trên 36.000 người. Thu ngân sách hàng năm từ thuế phòng vệ thương mại đạt từ 1.200 đến 1.500 tỷ đồng.

Đối với tiêu dùng, các biện pháp phòng vệ thương mại trong dài hạn giúp nền kinh tế không bị phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu, từ đó tăng tính ổn định và khả năng chống chịu trước các cú sốc từ bên ngoài.

Ông Chu Thắng Trung, Phó cục trưởng Cục Phòng vệ thương mại cho biết, cơ quan này sẽ tiếp tục giám sát chặt chẽ tình hình, bảo đảm các biện pháp phòng vệ thương mại được thực hiện minh bạch, công bằng, tạo điều kiện cho ngành sản xuất nội địa phát triển bền vững.