Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính.

Đã xử lý được những việc "tồn đọng nhiều năm"

Khái quát bối cảnh đất nước trong 5 năm qua, Thủ tướng nhận định khó khăn, thách thức nhiều hơn thời cơ, thuận lợi. Nhưng dù vậy, nền kinh tế trong nước đã đủ sức chống chọi với các cú sốc lớn từ bên ngoài. Kinh tế vĩ mô vì thế ổn định, lạm phát được kiểm soát đi kèm với thúc đẩy tăng trưởng và đảm bảo các cân đối lớn của nền kinh tế.

Cũng theo Thủ tướng, nợ công, nợ nước ngoài, nợ Chính phủ đều giảm, đời sống nhân dân nâng lên, chỉ số hạnh phúc của Việt Nam tăng 39 bậc so với đầu nhiệm kỳ. Tiềm lực quốc phòng, an ninh cũng được tăng cường mà minh chứng rõ nét nhất là cuộc diễu binh lịch sử dịp 2/9 với rất nhiều loại vũ khí mang thương hiệu Việt Nam.

Người đứng đầu Chính phủ cũng chia sẻ thành tựu đáng tự hào về an sinh xã hội với 68 triệu người được hưởng chính sách, ngân sách chi 1,1 triệu tỷ đồng cho các chính sách an sinh. Những thành quả ấy, theo lãnh đạo Chính phủ, là rất đáng trân trọng trong bối cảnh nhiều khó khăn.

Ông khẳng định Việt Nam đã tự chủ, tự lực, tự cường, tự tin để tạo đà, tạo lực, tạo niềm tin bước vào kỷ nguyên mới. Đặc biệt, theo Thủ tướng, nhiệm kỳ này phải giải quyết rất nhiều tồn đọng. Quan trọng nhất là 12 dự án thua lỗ kéo dài mấy chục năm nhưng nay đã cơ bản giải quyết xong, nhiều dự án bắt đầu có lãi. Cùng với đó là những kết quả tích cực trong xử lý 4 ngân hàng yếu kém và ngân hàng SCB.

Với gần 3.000 dự án còn tồn đọng cần giải quyết, Thủ tướng cho biết Chính phủ đã phân loại, với hơn 2.000 dự án thuộc thẩm quyền giải quyết của Chính phủ và bộ ngành, địa phương; còn 500 - 600 dự án phải báo cáo cấp có thẩm quyền.

Riêng về giải ngân vốn đầu tư công - băn khoăn của tất cả mọi người trong hệ thống chính trị - Thủ tướng chỉ ra nhiều nguyên nhân.  Trước hết, ông cho biết nhiệm kỳ này chi 3,4 triệu tỷ đồng cho đầu tư công, tăng 55% so với nhiệm kỳ trước.

Nhiệm kỳ trước trình trên 10.000 dự án, song theo yêu cầu của Chính phủ, các dự án được cắt giảm và đến nay chỉ còn hơn 4.700 dự án. Việc giảm số lượng dự án sẽ giúp tập trung dồn vốn cho những dự án trọng điểm.

Nhấn mạnh một trong những động lực thúc đẩy tăng trưởng là đầu tư công, Thủ tướng cho biết Chính phủ phải tháo gỡ nhiều khó khăn và tới đây sẽ tiếp tục có giải pháp cho câu chuyện này.  

Sẽ đề xuất tăng lương sớm

Theo người đứng đầu Chính phủ, dự toán chi phù hợp cho nhiệm kỳ này tập trung vào 3 nội dung: Một là, chi cho con người và tổ chức bộ máy. Hai là, chi để đảm bảo quốc phòng an ninh và trật tự an toàn xã hội. Ba là, đảm bảo an sinh xã hội với định hướng “không hy sinh tiến bộ, công bằng xã hội để chạy theo tăng trưởng đơn thuần”.

Với hàng loạt vấn đề phát sinh như bão lũ, thiên tai, dịch bệnh, Thủ tướng khẳng định, phải tính toán sao cho thu đủ chi, không để xảy ra tình trạng bội chi tăng cao.

Về các ý kiến đại biểu Quốc hội phản ánh tình trạng dự toán chi chưa sát, Thủ tướng cho rằng tất cả các khoản tăng thu, giảm chi đều đã xin ý kiến Quốc hội và thời gian qua, việc này đã “đi đúng hướng”, tập trung chi cho con người. Có tới 70% phần tăng thu ngân sách nhiệm kỳ này đã dành cho cải cách tiền lương theo Nghị quyết 27. 

“Đại biểu Quốc hội đề xuất tăng lương ngay vào đầu năm 2026. Theo kế hoạch việc tăng lương thực hiện vào tháng 7/2026. Chúng tôi sẽ xem xét, cân đối, xin ý kiến cấp có thẩm quyền, trong đó có Quốc hội để tính toán tăng lương sớm hơn”, Thủ tướng nói.

Phát biểu trước Quốc hội trong hai ngày thảo luận về kinh tế - xã hội và ngân sách Nhà nước vừa qua, nhiều đại biểu kiến nghị Quốc hội và Chính phủ xem xét tăng lương cơ sở ngay từ 1/1/2026. Đại biểu Trần Quốc Tuấn (Vĩnh Long) nhấn mạnh, đây không chỉ là câu chuyện về tiền lương mà là sự gửi gắm của lòng dân, là nhịp đập chung của bộ máy đang rất cần được tiếp thêm sinh lực. Cán bộ có đủ sống thì mới yên tâm phục vụ. Công chức không bị nặng gánh cơm áo gạo tiền thì mới nhẹ lòng cống hiến.