Xuất huyết dạ dày vì dùng thuốc giảm đau kéo dài, cảnh báo nguy cơ ở người cao tuổi

Bệnh nhân, ông Hưng, có tiền sử tăng huyết áp, bệnh thận mạn và gout mạn tính. Hai tháng gần đây, ông sụt 3-4 kg, không sốt, không đau ngực, không đi ngoài phân đen, sinh hoạt gần như bình thường. Tuy nhiên, cảm giác choáng váng ngày càng rõ, đặc biệt khi thay đổi tư thế.

Ảnh minh họa.

Nghĩ chỉ là biểu hiện của tuổi già, ông không đi khám sớm. Chỉ đến khi tình trạng hụt hơi tăng dần, ảnh hưởng rõ đến sinh hoạt, ông mới quyết định đến bệnh viện kiểm tra.

Tại viện, kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh nhân bị thiếu máu nghiêm trọng với số lượng hồng cầu chỉ 2,9 triệu/mm³, huyết sắc tố 5,6 g/dL.

Các chỉ số cho thấy tình trạng thiếu máu nhược sắc, thiếu sắt rõ rệt. Ngay lập tức, bác sỹ chỉ định nội soi tiêu hóa cấp cứu và phát hiện nhiều ổ loét quanh lỗ môn vị và hành tá tràng. Đây là dấu hiệu của tình trạng loét dạ dày tá tràng tiến triển kéo dài, gây xuất huyết âm ỉ.

Thạc sỹ, bác sỹ Nguyễn Quang Huy, chuyên khoa thận cho biết, khai thác bệnh sử ghi nhận ông Hưng đã tự duy trì sử dụng thuốc chống viêm giảm đau nhóm NSAID liên tục hơn 10 năm để điều trị đau khớp. Đây là nhóm thuốc phổ biến, thường được người cao tuổi sử dụng trong các bệnh lý như gout, thoái hóa cột sống. Tuy nhiên, thuốc lại có tác dụng phụ đáng kể lên niêm mạc dạ dày.

Theo bác sỹ, NSAID hoạt động bằng cách ức chế men COX, làm giảm tổng hợp prostaglandin, chất có vai trò bảo vệ niêm mạc dạ dày. Khi lớp bảo vệ này bị suy yếu kéo dài, acid dạ dày dễ gây tổn thương, dẫn đến viêm loét và xuất huyết.

Điều đáng lo ngại là quá trình này diễn ra âm thầm. Người bệnh có thể không đau bụng, không buồn nôn, không có rối loạn tiêu hóa rõ ràng. Nhiều trường hợp chỉ phát hiện khi đã xuất hiện biến chứng nặng.

Trường hợp của ông Hưng là điển hình. Các ổ loét rỉ máu chậm, kéo dài trong nhiều tuần khiến cơ thể mất máu mạn tính. Lượng máu mất mỗi ngày không đủ để gây biểu hiện phân đen, nhưng tích tụ theo thời gian dẫn đến thiếu máu nghiêm trọng. Triệu chứng duy nhất chỉ là mệt mỏi, chóng mặt và xanh xao tăng dần.

Bệnh nhân được truyền 2 đơn vị khối hồng cầu để nâng huyết sắc tố, đồng thời điều trị bằng thuốc ức chế tiết acid dạ dày, bổ sung sắt, kiểm soát acid uric và điều chỉnh thuốc huyết áp. Đặc biệt, toàn bộ thuốc giảm đau NSAID được yêu cầu ngưng sử dụng.

Theo các chuyên gia, loét dạ dày tá tràng do NSAID là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất gây xuất huyết tiêu hóa và thiếu máu mạn tính ở người lớn tuổi.

Nguy cơ càng cao ở những người có nhiều bệnh nền, phải dùng thuốc kéo dài hoặc tự ý sử dụng thuốc giảm đau khi đau xương khớp. Không ít trường hợp còn dùng thuốc không rõ nguồn gốc, thuốc nam hoặc thực phẩm chức năng có pha trộn NSAID mà không hề hay biết.

Diễn tiến âm thầm khiến nhiều bệnh nhân nhập viện khi tình trạng đã nặng, với huyết sắc tố giảm sâu, choáng váng, thậm chí xuất huyết tiêu hóa ồ ạt hoặc thủng dạ dày phải mổ cấp cứu.

Sau điều trị, tình trạng của ông Hưng đã cải thiện rõ rệt. Tuy nhiên, bác sỹ nhấn mạnh biến chứng này hoàn toàn có thể phòng tránh nếu việc sử dụng thuốc được kiểm soát chặt chẽ ngay từ đầu.

Các chuyên gia khuyến cáo, người bệnh cần quản lý tốt các bệnh lý nền để hạn chế nhu cầu dùng thuốc giảm đau kéo dài. Nếu buộc phải sử dụng NSAID, chỉ nên dùng trong thời gian ngắn theo chỉ định của bác sỹ, tuyệt đối không tự ý duy trì lâu dài. Người cao tuổi hoặc có tiền sử bệnh dạ dày cần được kê thêm thuốc bảo vệ niêm mạc khi dùng nhóm thuốc này.

Đồng thời, khi xuất hiện các dấu hiệu như mệt mỏi kéo dài, chóng mặt, đau bụng âm ỉ, đại tiện phân sậm màu hoặc hụt hơi, người dân cần đi khám sớm để phát hiện và xử trí kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng.

Bỏ tinh bột để “giữ dáng”, người phụ nữ 31 tuổi đối mặt nguy cơ vô sinh

Tin theo những thông tin lan truyền trên mạng, chị Châu (31 tuổi, An Giang) đã duy trì chế độ ăn kiêng khắc nghiệt, gần như loại bỏ hoàn toàn tinh bột trong suốt nhiều năm. Hệ quả là chị phải đối mặt với tình trạng suy buồng trứng sớm, nguy cơ mất khả năng làm mẹ.

Chị đến khám tại viện, sau hai năm không có kinh nguyệt và không thể mang thai. Trước đó, chu kỳ kinh của chị rối loạn kéo dài, từ vài tháng đến nửa năm mới xuất hiện một lần, rồi mất hẳn. Cùng với đó là các biểu hiện như bốc hỏa, da khô, giảm ham muốn, tâm trạng thay đổi.

Kết quả thăm khám cho thấy nồng độ estrogen của chị giảm xuống dưới 10 pmol/L, thấp hơn rất nhiều so với mức bình thường ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Chỉ số dự trữ buồng trứng AMH chỉ còn 0,9 ng/ml, thấp hơn 2-3 lần so với mức trung bình. Số lượng nang noãn suy giảm rõ rệt, buồng trứng có dấu hiệu lão hóa sớm, gần như tương đương giai đoạn mãn kinh.

Ths.Nguyễn Thị Kim Tuyền, Khoa Nội tiết - Đái tháo đường cho biết, với tình trạng này, khả năng thụ thai tự nhiên của người bệnh rất thấp. “Người bệnh có nguy cơ vô sinh cao do chức năng buồng trứng suy giảm nghiêm trọng”, bác sỹ nói.

Khai thác tiền sử, chị Châu cho biết trong gần 3 năm qua, chị gần như không ăn cơm hay các thực phẩm chứa tinh bột, chủ yếu ăn rau củ và một lượng nhỏ thịt cá. Nguyên nhân xuất phát từ việc chị tin rằng tinh bột làm tăng insulin và gây hại cho buồng trứng.

Theo bác sỹ Tuyền, đây là quan niệm sai lầm. Insulin là hormone thiết yếu giúp cơ thể sử dụng glucose làm năng lượng nuôi dưỡng các cơ quan, trong đó có buồng trứng. Việc tăng insulin sau ăn là phản ứng sinh lý bình thường. Chỉ khi tình trạng kháng insulin kéo dài mới gây ảnh hưởng tiêu cực đến nội tiết sinh sản.

Việc loại bỏ hoàn toàn tinh bột, cùng chế độ ăn thiếu cân đối, đã khiến cơ thể chị Châu thiếu hụt dinh dưỡng nghiêm trọng, đặc biệt là các chất cần thiết cho quá trình sản xuất hormone. Khi buồng trứng không được cung cấp đủ năng lượng và dưỡng chất, quá trình thoái hóa diễn ra nhanh hơn, dẫn đến suy giảm chức năng.

Ngoài ra, tình trạng thiếu hụt insulin kéo dài còn ảnh hưởng đến vùng hạ đồi, trung tâm điều hòa nội tiết, từ đó gây rối loạn phóng noãn và dẫn đến mất kinh. Điều này đặc biệt nguy hiểm với những phụ nữ đang trong độ tuổi sinh sản hoặc có mong muốn mang thai.

Sau khi được chẩn đoán, chị Châu được tư vấn điều chỉnh lại chế độ ăn, bổ sung đầy đủ các nhóm chất và điều trị bằng liệu pháp hormone để cải thiện tình trạng nội tiết. Tuy nhiên, theo các bác sỹ, hiện chưa có phương pháp điều trị hiệu quả để phục hồi hoàn toàn chức năng buồng trứng khi đã suy sớm. Trong trường hợp này, nếu muốn có con, người bệnh có thể phải nhờ đến các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản như thụ tinh trong ống nghiệm.

Từ trường hợp trên, các chuyên gia cảnh báo, việc áp dụng các chế độ ăn kiêng cực đoan, thiếu khoa học có thể gây hậu quả nghiêm trọng đối với sức khỏe sinh sản. Phụ nữ cần tiếp cận thông tin y khoa chính thống, xây dựng chế độ dinh dưỡng cân bằng và thăm khám sớm khi có dấu hiệu bất thường để tránh những hệ lụy khó khắc phục.

Phẫu thuật robot điều trị són tiểu, cải thiện chất lượng sống cho phụ nữ trung niên

Rối loạn bài tiết, đặc biệt là tình trạng són tiểu, không chỉ gây bất tiện trong sinh hoạt mà còn ảnh hưởng nặng nề đến tâm lý của người bệnh. Trường hợp của chị Vũ (52 tuổi) là một điển hình, khi chỉ trong thời gian ngắn, tình trạng són tiểu đã tiến triển nhanh, buộc phải can thiệp bằng phẫu thuật robot để điều trị.

Trước đó, chị Vũ có lối sống năng động, duy trì tập yoga thường xuyên để giữ sức khỏe và độ dẻo dai của cơ sàn chậu. Tuy nhiên, khoảng 3 tháng gần đây, chị bất ngờ xuất hiện tình trạng rò rỉ nước tiểu liên tục, ngay cả khi chỉ thay đổi tư thế. Mỗi ngày, chị phải sử dụng băng vệ sinh và thay từ 3-4 lần, khiến sinh hoạt đảo lộn, tâm lý căng thẳng, mất tự tin trong giao tiếp.

Thăm khám tại viện, các bác sỹ xác định bệnh nhân bị són tiểu mức độ nặng. Theo TS.Lê Phúc Liên, người trực tiếp thăm khám cho bệnh nhân cho hay, nguyên nhân xuất phát từ sự thay đổi nội tiết ở giai đoạn tiền mãn kinh, khiến nồng độ estrogen suy giảm.

Điều này làm các mô liên kết quanh cổ bàng quang và niệu đạo mất độ đàn hồi. Cùng với đó, tiền sử sinh nở nhiều lần khiến cấu trúc vùng chậu bị ảnh hưởng, cổ bàng quang lệch vị trí, làm suy giảm khả năng kiểm soát dòng tiểu.

Trước tình trạng này, người bệnh được chỉ định phẫu thuật nhằm tái lập lại cấu trúc nâng đỡ cổ bàng quang. Tuy nhiên, các phương pháp truyền thống như sử dụng lưới nhân tạo tiềm ẩn nguy cơ biến chứng, trong khi mô ghép tự thân không còn phù hợp ở phụ nữ lớn tuổi do chất lượng mô suy giảm. Do đó, êkíp đã lựa chọn phương pháp phẫu thuật treo cổ bàng quang theo kỹ thuật Burch bằng robot Da Vinci Xi.

Trong ca mổ, hệ thống robot hỗ trợ bác sỹ tiếp cận vùng phẫu thuật một cách chính xác và an toàn hơn. Nhờ camera phóng đại cao, các cấu trúc giải phẫu được quan sát rõ ràng, giúp bác sỹ thực hiện các thao tác khâu treo thành trước âm đạo vào dây chằng Cooper, tạo nên một “giá đỡ” vững chắc cho cổ bàng quang. Phương pháp này giúp tái tạo lại cơ chế đóng mở niệu đạo, từ đó kiểm soát hiệu quả tình trạng rò rỉ nước tiểu.

Sau phẫu thuật, bệnh nhân hồi phục nhanh, không gặp tình trạng bí tiểu hay khó tiểu, các triệu chứng són tiểu được cải thiện rõ rệt. Chị Vũ xuất viện chỉ sau 2 ngày và sớm trở lại sinh hoạt bình thường.

Theo TS.Lê Phúc Liên, són tiểu không phải là bệnh lý nguy hiểm đến tính mạng, nhưng lại ảnh hưởng sâu sắc đến chất lượng sống, đặc biệt ở phụ nữ trung niên. Việc áp dụng phẫu thuật robot không chỉ giúp điều trị hiệu quả mà còn hạn chế xâm lấn, bảo tồn tối đa chức năng sinh lý.

Các chuyên gia khuyến cáo, khi xuất hiện các dấu hiệu như rò rỉ nước tiểu khi ho, hắt hơi, vận động hoặc thay đổi tư thế, người bệnh nên đi khám sớm tại các cơ sở chuyên khoa để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh kéo dài dẫn đến biến chứng phức tạp.