Cục Thống kê (Bộ Tài chính) sẽ chủ trì tổ chức tổng điều tra nông thôn, nông nghiệp trên phạm vi cả nước. Cuộc điều tra có quy mô lớn, nội dung sâu rộng, nhằm thu thập thông tin cơ bản về hiện trạng phát triển nông thôn, cũng như hoạt động sản xuất trong các lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản.

Theo Ban Chỉ đạo Tổng điều tra Trung ương, hoạt động này thực hiện theo Quyết định số 484/QĐ-TTg ngày 7/6/2024 của Thủ tướng Chính phủ và Phương án điều tra tại Quyết định số 2235/QĐ-BCĐTW ngày 16/9/2024.

Đây là cuộc điều tra có phạm vi trải dài trên toàn quốc, với khối lượng công việc lớn, nhiều đối tượng và đơn vị tham gia, cùng thời gian thực hiện kéo dài, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống thống kê từ Trung ương tới địa phương.

Ảnh minh hoạ.

Bên cạnh đó, kết quả điều tra còn giúp nhận diện quy mô và cơ cấu lao động nông thôn, lao động trong lĩnh vực nông, lâm, thủy sản; đánh giá mức độ hoàn thiện kết cấu hạ tầng nông thôn và hiệu quả triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia liên quan đến phát triển nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới.

Thông qua cuộc điều tra này, ngành thống kê cũng sẽ xây dựng cơ sở dữ liệu nền về khu vực nông thôn và nông, lâm, thủy sản, phục vụ cho nghiên cứu chuyên sâu, so sánh quốc tế và làm nền tảng chọn mẫu cho các cuộc điều tra định kỳ hàng năm về nông, lâm, thủy sản trong thời gian tới.

Đối tượng của cuộc tổng điều tra bao gồm hộ dân cư, cá nhân, doanh nghiệp, hợp tác xã, trang trại và UBND xã đang hoạt động trong các lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản trên toàn quốc. Các đơn vị điều tra cụ thể gồm: Hộ dân cư tham gia sản xuất nông, lâm, thủy sản; các mô hình kinh tế tập thể như hợp tác xã, trang trại; doanh nghiệp sản xuất, chế biến; và chính quyền cấp xã.

Cuộc điều tra được thực hiện kết hợp hai hình thức là điều tra toàn bộ và điều tra chọn mẫu. Theo đó, một số nội dung sẽ được điều tra đại trà nhằm nắm bức tranh tổng thể, trong khi các nội dung chuyên sâu, cần phân tích sâu sẽ được chọn mẫu theo phương pháp khoa học để đảm bảo hiệu quả và chính xác.

Đáng chú ý, Tổng điều tra năm 2025 sẽ áp dụng đồng thời hai phương pháp thu thập thông tin: phỏng vấn trực tiếp tại địa bàn và thu thập gián tiếp qua hệ thống điện tử. Với hình thức điều tra gián tiếp, điều tra viên sẽ cung cấp tài khoản, hướng dẫn các đơn vị điều tra đăng nhập vào hệ thống điện tử (Webform) để tự khai báo thông tin theo mẫu phiếu điều tra đã thiết kế sẵn.

Để đảm bảo công tác tổng điều tra, ngành thống kê sẽ huy động hàng nghìn điều tra viên, tổ trưởng, giám sát viên và hệ thống Ban chỉ đạo các cấp. Trước khi điều tra chính thức diễn ra, các địa phương đã được yêu cầu tổ chức tập huấn, hướng dẫn kỹ năng thu thập, nhập liệu và kiểm tra thông tin nhằm đảm bảo chất lượng, tiến độ và độ tin cậy của dữ liệu.

Đây là cuộc tổng điều tra định kỳ 10 năm một lần, có ý nghĩa lớn đối với việc định hình các chính sách phát triển nông nghiệp, nông thôn trong bối cảnh mới, nhất là khi Việt Nam đang tái cơ cấu ngành nông nghiệp, chuyển hướng sang phát triển xanh, bền vững và ứng dụng công nghệ cao.

Từ đó, các cơ quan quản lý trung ương và địa phương sẽ có dữ liệu đầy đủ, chính xác để xây dựng các chính sách sát thực tiễn, đặc biệt trong việc định hướng phát triển vùng nguyên liệu, cải thiện sinh kế cho nông dân, thúc đẩy nông nghiệp số, nông nghiệp xanh và liên kết chuỗi giá trị bền vững.