Vướng mặt bằng là một trong những nguyên nhân chính khiến các dự án chậm tiến độ, ảnh hưởng đến công tác giải ngân vốn đầu tư công ở Quảng Ngãi.

Lãnh đạo Sở Kế hoạch và Đầu tư Quảng Ngãi cho biết, tính đến ngày 31/10/2024, tỉnh mới giải ngân được 1.940 tỷ đồng, bằng 28,1% kế hoạch vốn giao.

Theo đó, vốn ngân sách địa phương giải ngân 1.496 tỷ đồng, bằng 29,7% kế hoạch vốn được giao; vốn ngân sách Trung ương giải ngân 444 tỷ đồng, bằng 23,9% kế hoạch vốn giao. Riêng 8 dự án trọng điểm của tỉnh, tỷ lệ giải ngân đến 31/10 mới chỉ đạt hơn 21%.

Chủ đầu tư có số vốn chưa giải ngân nhiều nhất là Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng các công trình giao thông tỉnh (còn 1.617 tỷ đồng chưa giải ngân).

Đáng chú ý là năm 2024, Quảng Ngãi có 49 dự án chuyển tiếp từ năm 2023 sang, trong đó có 33 dự án phải hoàn thành trong năm 2024, nhưng hiện nay, tỷ lệ giải ngân nhiều dự án rất thấp.

Hiện nay, toàn tỉnh chỉ có 7 chủ đầu tư giải ngân cao hơn bình quân chung của cả nước (Tư Nghĩa, thị xã Đức Phổ, Nghĩa Hành, Ba Tơ...); có 9 chủ đầu tư giải ngân ở mức bình quân chung (Ban Quản lý Khu kinh tế Dung Quất và các khu công nghiệp tỉnh; Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng các công trình dân dụng và công nghiệp; huyện Sơn Hà, Minh Long, Lý Sơn, Sơn Tây...); còn 10 chủ đầu tư giải ngân thấp hơn tỷ lệ bình quân chung của cả nước (TP. Quảng Ngãi, huyện Bình Sơn, Trà Bồng...).

Lãnh đạo Sở Kế hoạch và Đầu tư Quảng Ngãi cho rằng, bên cạnh những nguyên nhân như sự phối hợp giữa các chủ đầu tư và các địa phương chưa kịp thời, chưa quyết liệt trong việc tháo gỡ các khó khăn vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng…, thì trong quá trình triển khai thi công thực tế, việc thực hiện giải ngân vốn đầu tư gặp một số khó khăn, vướng  mắc làm chậm tiến độ thi công và giải ngân vốn.

Cụ thể, Sở Kế hoạch và Đầu tư cho biết, theo quy định tại khoản 14 Điều 112 Nghị định 102/2024/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai trường hợp chưa ban hành quyết định thu hồi đất thì thực hiện theo quy định của Luật Đất đai năm 2024 và các Nghị định hướng dẫn thi hành. Việc hủy các thủ tục đang thực hiện để ban hành lại theo quy định mới ảnh hưởng rất lớn đến tiến độ thực hiện dự án. Ngoài ra, tỉnh Quảng Ngãi cũng gặp các vướng mắc trong việc thực hiện chuyển tiếp áp dụng bảng giá đất, một số dự án tạm thời không triển khai được do phải khắc phục theo kết luận của các cơ quan thanh tra, kiểm tra.

Bên cạnh đó, quy định pháp luật về đấu thầu được cấp thẩm quyền ban hành mới, đòi hỏi cần thời gian tổ chức hướng dẫn thực hiện theo hướng mới làm khó khăn cho các địa phương trong việc áp dụng triển khai thực hiện, làm chậm trễ trong quá trình triển khai thực hiện như việc tổ chức lựa chọn nhà thầu…, nhất là các gói thiết bị của các dự án y tế.

“Tâm lý e dè, sợ sai của một số chủ đầu tư và các cơ quan chuyên ngành, UBND các huyện, thị xã, thành phố, chưa quyết liệt trong công tác giải ngân vốn, cũng như chưa mạnh dạn tháo gỡ các vướng mắc trong triển khai thực hiện”, Sở Kế hoạch và Đầu tư Quảng Ngãi nêu rõ.

Ngoài ra, trong điều kiện hụt thu tiền sử dụng đất, UBND tỉnh đã chỉ đạo, điều  hành kế hoạch vốn từ nguồn này đảm bảo đủ nhu cầu giải ngân của các dự án trong năm 2024 tuy nhiên, kế hoạch vốn này không thể điều chỉnh giảm. Do vậy, việc giao kế hoạch vốn từ nguồn thu tiền sử dụng đất quá cao so với khả năng thực tế làm ảnh hưởng lớn đến tỷ lệ giải ngân của tỉnh.

Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Ngãi cho hay, thời gian từ nay đến cuối năm chỉ còn 2 tháng, trong khi kế hoạch đầu tư công năm 2024 còn lại phải giải ngân là rất lớn, hơn nữa các khó khăn vướng mắc gặp phải chưa được tháo gỡ; do vậy, để hoàn thành mục tiêu giải  ngân cao nhất có thể, Sở Kế hoạch và Đầu tư đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo các chủ đầu tư, các cơ quan, đơn vị liên quan cần phải tập trung, quyết tâm hơn nữa trong công tác giải ngân vốn.