Phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án “vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng”, xảy ra tại Sở Y tế Bắc Ninh (Ảnh: TTXVN)

Thỏa thuận chi “phần trăm” để đảm bảo trúng thầu

Sáng 29/10, Tòa án Nhân dân tỉnh Bắc Ninh mở phiên tòa xét xử sơ thẩm đối với 13 bị cáo trong vụ án “vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng”, xảy ra tại Sở Y tế Bắc Ninh.

Tại phiên tòa, có 2 bị cáo bị xét xử vắng mặt về tội “đưa hối lộ” và “vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” là Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty cổ phần Tiến bộ quốc tế (Công ty AIC) và Nguyễn Hồng Sơn, cựu Phó tổng giám đốc Công ty AIC. Hai bị cáo này đang bỏ trốn, bị truy nã quốc tế, song chưa có kết quả.

Trong số 11 bị cáo có mặt, cựu Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh Nguyễn Nhân Chiến; cựu Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Tử Quỳnh; cựu Phó chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Hạnh Chung; cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án công trình xây dựng y tế Trần Văn Tuynh bị đưa ra xét xử về tội “nhận hối lộ”.

Các bị cáo còn lại bị đưa ra xét xử về tội “vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” hoặc “lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

Theo bản cáo trạng được đại diện Viện Kiểm sát Nhân dân tỉnh Bắc Ninh công bố tại phiên tòa, sau khi được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt bổ sung vốn cho lĩnh vực y tế 850 tỷ đồng từ nguồn vốn trái phiếu chính phủ, UBND tỉnh Bắc Ninh đã quyết định phân bổ cho 6 dự án mua sắm trang thiết bị y tế cho 6 bệnh viện tuyến huyện 461 tỷ đồng.

Trong quá trình thực hiện các gói thầu, Trần Văn Tuynh (thời điểm đó là Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình y tế, thuộc Sở y tế Bắc Ninh) đã thỏa thuận với 2 doanh nghiệp dự thầu về việc nhận tiền chi phần trăm ngoài hợp đồng cho Tuynh và một số lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh.

Các gói thầu này được đấu thầu rộng rãi, công khai, nhưng thực chất, Công ty AIC và Tổng công ty Sông Hồng đã được các lãnh đạo đứng đầu tỉnh Bắc Ninh thời điểm này là Nguyễn Nhân Chiến và Nguyễn Tử Quỳnh thống nhất để “chia thầu”, đảm bảo mỗi công ty trúng 3 gói thầu.

Cơ quan tố tụng cáo buộc, từ năm 2015 đến năm 2017, nhóm công ty của Lã Tuấn Hưng, Tổng giám đốc Tổng công ty Sông Hồng đã được “tạo điều kiện” để tham gia đấu thầu và trúng thầu trái pháp luật 3 gói thầu, gây thiệt hại cho Nhà nước gần 23 tỷ đồng.

Thực hiện thỏa thuận trước đó, phía Tổng công ty Sông Hồng đã nhiều lần đến trụ sở cơ quan hoặc nhà riêng, đưa cho Trần Văn Tuynh tổng cộng 6 tỷ đồng.

Còn lại, 3 gói thầu với tổng giá trị trên 126 tỷ đồng đã được xác định bị hợp thức hồ sơ, nâng khống giá trị, gây thiệt hại cho Nhà nước gần 26 tỷ đồng.

Ngoài Công ty AIC, hậu quả còn lại của vụ án cơ bản được khắc phục

Trong quá trình điều tra, truy tố, các cơ quan tố tụng cũng đã ghi nhận việc khắc phục hậu quả của một số bị cáo trong vụ án. Đến nay, trong tổng số thiệt hại của vụ án được xác định là hơn 48 tỷ đồng, chỉ có Công ty AIC chưa khắc phục hậu quả gần 26 tỷ đồng đã gây thiệt hại.

Đối với bị cáo Nguyễn Nhân Chiến, ngoài số tiền 4 tỷ đồng bị cáo buộc đã nhận hối lộ từ Công ty AIC và Tổng công ty Sông Hồng để giúp các doanh nghiệp này trúng thầu, cựu Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh còn nhiều lần nhận quà và tổng số tiền 10 tỷ đồng từ Nguyễn Thị Thanh Nhàn. Bị cáo Chiến đã tác động gia đình tự nguyện nộp lại toàn bộ số tiền 14 tỷ đồng, bao gồm tiền nhận hối lộ và tiền quà biếu.

Bị cáo Nguyễn Tử Quỳnh đã tác động gia đình nộp lại 10,1 tỷ đồng đã nhận từ các doanh nghiệp trên, trong đó có 2 tỷ đồng nhận hối lộ; 8,1 tỷ đồng là quà biếu dịp lễ, Tết.

Bị cáo Trần Văn Tuynh nhận từ Tổng công ty Sông Hồng 6 tỷ đồng, sau đó đưa cho Nguyễn Nhân Chiến 1 tỷ đồng, đưa cho Nguyễn Tử Quỳnh 1 tỷ đồng, đưa cho Nguyễn Văn Nhường 300 triệu đồng và đưa cho Nguyễn Hạnh Chung 600 triệu đồng. Còn lại 3,2 tỷ đồng đã chiếm hưởng để sử dụng chi tiêu cá nhân.

Sau khi bị khởi tố, xác định số tiền đã nhận hối lộ, các cá nhân này cũng nộp lại vào tài khoản tạm giữ của cơ quan điều tra để khắc phục hậu quả.

Trong vụ án này, cựu Phó chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Lương Thành đã ký quyết định phân bổ vốn cho 6 dự án bệnh viện, song không có căn cứ chứng minh việc can thiệp, tác động để xin các cấp phân bổ vốn; không thực hiện theo sự chỉ đạo, nên không xem xét trách nhiệm hình sự, mà đề nghị xử lý về Đảng và hành chính.

Ngoài ra, trong quá trình thực hiện dự án, một số cá nhân tại Sở Y tế Bắc Ninh, Sở Tài chính Bắc Ninh… được xác định có vai trò khác nhau theo chức năng, nhiệm vụ, do hồ sơ, tài liệu bị chủ đầu tư thông đồng hợp thức, nên các cá nhân này không biết, không có vụ lợi. Cơ quan điều tra xác định chưa đủ căn cứ để xử lý hình sự, nhưng kiến nghị xử lý về Đảng và hành chính.