Theo đề xuất của Bộ Tài chính về sửa đổi các mức thuế tiêu thụ đặc biệt, xe ô tô vừa chở người vừa chở hàng sẽ có mức thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt bằng 60% mức thuế suất xe con cùng dung tích xi lanh.

Tính toán của các chuyên gia của Bộ Tài chính cũng cho thấy, với mức thuế suất bằng 60% mức thuế suất xe con cùng dung tích xi lanh như dự thảo, các xe bán tải có dung tích hiện nay chủ yếu trong khoảng 2.000 – 3.000 cc sẽ phải chịu mức thuế suất mới về thuế tiêu thụ đặc biệt là 36%.

So với mức thuế tiêu thụ đặc biệt hiện hành đang áp dụng là 15% cho xe bán tải, có thể thấy mức thuế tiêu thụ đặc biệt mới và các quy định liên quan mà Dự thảo đưa ra nếu được thông qua và áp dụng từ năm 2016 sẽ tác động không nhỏ tới việc bán sản phẩm xe bán tải của các hãng xe.

Thuế tiêu thụ đặc biệt tăng mạnh sẽ khiến giá xe bán tải đội lên cả trăm triệu đồng

Hiện các dòng xe bán tải trên thị trường khá đa dạng với Ford Ranger, Toyota Hilux, Mazda BT 50, Nissan Navara, Chevrolet Colorado, Mitsubishi Triton. Tuy nhiên, tất cả các xe bán tải đang tiêu thụ tại thị trường Việt Nam đều được nhập khẩu nguyên chiếc, chứ không hề sản xuất, lắp ráp trong nước. Điểm cũng khiến các cơ quan chức năng đặc biệt quan tâm là đối tượng tiêu thụ xe bán tải tại Việt Nam. Thay vì nhắm tới đối tượng khách hàng nông dân, chủ trang trại hoặc phục vụ các hoạt động kinh doanh nhỏ như phổ biến tại Thái Lan thì ở Việt Nam, khách mua xe bán tải lại chủ yếu nằm ở đô thị, các thành phố lớn.

Tiêu thụ nhiều xe bán tải nhất hiện tại là Ford Việt Nam với thị phần xấp xỉ 50% trong phân khúc xe bán tải. Năm 2014, Ford Ranger đã bán được 4.063 chiếc. Còn 7 tháng của năm 2015, Ford Việt Nam cũng bán được 3.780 xe Ford Ranger. Cũng bởi tốc độ tiêu thụ xe bán tải tăng chóng mặt nên các hãng đã đua nhau nhập xe bán tải với nhiều chức năng hiện đại như trang bị điều hòa hai vùng, khiến nhiều xe con mơ ước. 

Trao đổi với phóng viên báo Đầu tư, đại diện một nhãn hiệu xe đến từ Nhật có sản phẩm xe bán tải thừa nhận, đa phần xe bán tải ở Việt Nam được dùng với mục đích như xe con. Với thuế nhập khẩu 5%, thuế tiêu thụ đặc biệt 15% và phí trước bạ 2% như dành cho xe tải, chi phí để sở hữu xe bán tải với dung tích động cơ trên 2.000 cc rất hợp lý. Tuy nhiên, nếu thuế tiêu thụ đặc biệt với dòng xe bán tải này tăng lên 36% như Dự thảo của Bộ Tài chính, thời gian áp dụng từ 2016, thì giá bán của xe bán tải có thể đội thêm cả trăm triệu đồng nữa.

Hiện giá xe bán tải Ford Ranger từ 619 triệu đồng đến 859 triệu đồng; Toyota Hilux từ 650 triệu đồng đến 750 triệu đồng; xe Nissan Navara từ 645 triệu đồng đến 835 triệu đồng; Mazda BT 50 từ 654 triệu đồng đến 764 triệu đồng; hay Chevrolet Colorado từ 599 triệu đồng.

“Nếu giá xe đội lên tới cả trăm triệu đồng chắc chắn người tiêu dùng sẽ có những cân nhắc nhất định khi mua xe bán tải với các xe con loại 7  chỗ bởi với  khung giá đó sẽ có rất nhiều lựa chọn khác”, đại diện doanh nghiệp nói trên cho biết.

Trong quá khứ, mẫu xe đa dụng Toyota Innova được sản xuất lắp ráp ở Việt Nam khi bị tăng thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt từ 30% lên 45% đã khiến doanh số bán dòng xe này từ 14.000 xe thời điểm năm 2008 đã giảm xuống còn 7.500 xe vào năm 2009.

Tuy nhiên, Toyota Innova còn có được sự thông cảm nhất định bởi mẫu xe này có phần sản xuất tại Việt Nam với tỷ lệ nội địa hóa khoảng 37%. Trong khi đó, các mẫu xe bán tải hiện nay đang được hưởng thuế tiêu thụ đặc biệt thấp lại đều nhập khẩu nguyên chiếc.

Được biết, Hiệp hội Các doanh nghiệp sản xuất Ô tô Việt Nam (VAMA) có kiến nghị giữ nguyên thuế tiêu thụ đặc biệt với xe bán tải, nhưng nhiều doanh nghiệp đang kinh doanh dòng xe này cũng thừa nhận “không lạc quan, bởi dòng xe này chỉ nhập khẩu nguyên chiếc, không đóng góp gì trong việc gia tăng nền sản xuất tại Việt Nam”.

Bởi vậy ngoài e ngại tăng thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt như dự thảo của Bộ Tài chính, cũng chưa thể dự đoán xe bán tải còn phải chịu áp lực nào khác về lệ phí chước bạ 2% như đang áp dụng hay không, khi mục đích sử dụng hiện giờ chả khác gì xe du lịch chở người.