Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) vừa có văn bản yêu cầu các Sở Y tế trên cả nước tăng cường công tác kiểm tra, hậu kiểm hoạt động của các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh nhằm kịp thời phát hiện, chấn chỉnh và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật.

Theo Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, thời gian gần đây, qua phản ánh của các cơ quan báo chí, truyền thông và người dân, tại một số địa phương xuất hiện tình trạng cơ sở khám chữa bệnh hoạt động khi chưa được cấp giấy phép, thực hiện kỹ thuật vượt quá phạm vi chuyên môn được phê duyệt hoặc quảng cáo dịch vụ y tế không đúng quy định.

Bộ Y tế đề nghị các địa phương chủ động phối hợp với lực lượng công an, quản lý thị trường, chính quyền địa phương và các cơ quan liên quan nhằm phát hiện sớm, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm trong hoạt động khám chữa bệnh.

Những vi phạm này không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng khám chữa bệnh mà còn tiềm ẩn nguy cơ đe dọa an toàn người bệnh, gây mất niềm tin vào hệ thống y tế và làm ảnh hưởng đến môi trường hành nghề y khoa chân chính.

Để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân trong tiếp cận dịch vụ y tế, đồng thời tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực khám chữa bệnh, Bộ Y tế yêu cầu các địa phương khẩn trương triển khai các đợt kiểm tra, hậu kiểm đối với các cơ sở khám chữa bệnh đã được cấp phép hoạt động.

Nội dung kiểm tra tập trung vào việc cấp Giấy xác nhận quá trình hành nghề, Giấy xác nhận hoàn thành quá trình thực hành; công tác quản lý và sử dụng Chứng chỉ hành nghề, Giấy phép hành nghề của đội ngũ nhân viên y tế tại các cơ sở khám chữa bệnh.

Đặc biệt, cơ quan quản lý sẽ rà soát các trường hợp hành nghề trong thời gian bị đình chỉ hoặc thu hồi giấy phép; các hành vi khám chữa bệnh không đúng phạm vi chuyên môn được cấp phép; tình trạng thuê, mượn, cho thuê hoặc cho mượn Chứng chỉ hành nghề, Giấy phép hành nghề trái quy định.

Đối với các cơ sở khám chữa bệnh, ngành y tế sẽ kiểm tra việc tổ chức các khoa, phòng chuyên môn có đúng với hồ sơ đã được cấp phép hay không; đồng thời đánh giá việc đáp ứng các điều kiện hoạt động theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023.

Một nội dung được Bộ Y tế đặc biệt lưu ý là việc triển khai các kỹ thuật, phương pháp điều trị mới khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép. Đây là nhóm hành vi tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với người bệnh và sẽ được giám sát chặt chẽ trong các đợt thanh tra, kiểm tra sắp tới.

Bên cạnh đó, các địa phương phải kiểm tra việc công khai giấy phép hoạt động, giấy phép hành nghề theo quy định; rà soát tính chính xác và đầy đủ của dữ liệu cơ sở khám chữa bệnh, dữ liệu người hành nghề trên Hệ thống quản lý quốc gia về hành nghề và hoạt động khám bệnh, chữa bệnh.

Cục Quản lý Khám, chữa bệnh yêu cầu xử lý nghiêm các hành vi vi phạm được phát hiện qua công tác kiểm tra, hậu kiểm. Các cơ sở vi phạm phải khẩn trương khắc phục tồn tại, đồng thời thực hiện đầy đủ các kết luận và kiến nghị của cơ quan quản lý.

Để nâng cao hiệu quả giám sát, Bộ Y tế đề nghị các địa phương chủ động phối hợp với lực lượng công an, quản lý thị trường, chính quyền địa phương và các cơ quan liên quan nhằm phát hiện sớm, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm trong hoạt động khám chữa bệnh.

Song song với công tác thanh tra, kiểm tra, Bộ Y tế cũng yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý hành nghề y. Các cơ sở khám chữa bệnh và người hành nghề thuộc thẩm quyền quản lý của địa phương phải hoàn thành việc cập nhật dữ liệu lên Hệ thống quản lý quốc gia về hành nghề và hoạt động khám bệnh, chữa bệnh theo đúng hướng dẫn.

Theo Bộ Y tế, việc xây dựng cơ sở dữ liệu đồng bộ sẽ góp phần tăng tính minh bạch trong quản lý, hỗ trợ cơ quan chức năng giám sát hoạt động hành nghề hiệu quả hơn, đồng thời giúp người dân dễ dàng tra cứu thông tin về cơ sở khám chữa bệnh và đội ngũ nhân viên y tế.

Cùng với đó, các địa phương được yêu cầu tăng cường phổ biến các quy định pháp luật về khám chữa bệnh cho cơ sở y tế, người hành nghề và người dân; công khai rộng rãi các kênh tiếp nhận phản ánh như đường dây nóng, hòm thư điện tử và cổng thông tin điện tử để kịp thời tiếp nhận, xác minh và xử lý các dấu hiệu vi phạm.

Động thái siết chặt công tác kiểm tra, hậu kiểm lần này được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, bảo vệ quyền lợi người bệnh và xây dựng môi trường hành nghề y khoa minh bạch, an toàn, đúng quy định pháp luật.

Liên quan công tác khám chữa bệnh, theo Nghị quyết số 21/2026/NQ-CP của Chính phủ, một loạt thủ tục hành chính được rà soát theo hướng tinh gọn, loại bỏ các khâu trung gian không cần thiết, qua đó giảm áp lực thủ tục cho cơ sở y tế và nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống.

Nghị quyết 21/2026/NQ-CP vừa ban hành, không chỉ đặt mục tiêu rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục cấp mới giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh, mà còn thể hiện bước chuyển rõ rệt trong tư duy quản lý, từ tiền kiểm sang hậu kiểm, tăng quyền chủ động cho địa phương và giảm chi phí tuân thủ cho hệ thống y tế.

Theo Nghị quyết 21, một loạt thủ tục hành chính được rà soát theo hướng tinh gọn, loại bỏ các khâu trung gian không cần thiết, qua đó giảm áp lực thủ tục cho cơ sở y tế và nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống. Trọng tâm cải cách nằm ở việc phân cấp mạnh thẩm quyền về cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh, tạo điều kiện để việc giải quyết hồ sơ sát thực tiễn hơn và rút ngắn thời gian xử lý.

Trong lĩnh vực an toàn thực phẩm, thẩm quyền cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo đối với thực phẩm bảo vệ sức khỏe được chuyển giao cho địa phương. Ở lĩnh vực phòng bệnh, thủ tục cho phép nhập khẩu mẫu bệnh phẩm cũng do cấp tỉnh trực tiếp giải quyết, góp phần tăng tính linh hoạt trong ứng phó dịch tễ.

Đối với hoạt động khám chữa bệnh, thẩm quyền cấp mới, cấp lại, gia hạn, điều chỉnh, đình chỉ hoặc thu hồi giấy phép hành nghề được giao cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh, áp dụng với các đối tượng theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh và Nghị định số 96/2023/NĐ-CP.

Cùng với đó, thẩm quyền cấp lại và điều chỉnh giấy phép hoạt động đối với bệnh viện tư nhân trong các trường hợp thay đổi thời gian làm việc, tên hoặc địa chỉ cũng được giao về cấp tỉnh. Toàn bộ các nội dung phân cấp này có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Song song với phân cấp, Nghị quyết triển khai cắt giảm hàng loạt điều kiện kinh doanh vốn được đánh giá là chồng chéo hoặc không còn phù hợp.

Các yêu cầu liên quan đến an toàn sinh học tại phòng xét nghiệm, dịch vụ tiêm chủng, đào tạo thực hành trong khối ngành sức khỏe, điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế, tư vấn và xét nghiệm HIV đều được rà soát và bãi bỏ hoặc đơn giản hóa. Nhiều điều kiện liên quan đến cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh trong Nghị định số 96/2023/NĐ-CP cũng được điều chỉnh theo hướng minh bạch, dễ thực hiện.

Điểm nhấn đáng chú ý nằm ở việc rút ngắn thời gian cấp mới giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh. Đây là khâu có ý nghĩa quyết định đối với việc đưa cơ sở y tế vào vận hành, tác động trực tiếp đến khả năng huy động nguồn lực xã hội cho lĩnh vực chăm sóc sức khỏe.

Việc cắt giảm thời gian xử lý không chỉ giúp giảm chi phí cơ hội cho nhà đầu tư mà còn góp phần gia tăng năng lực cung ứng dịch vụ y tế trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng cao.

Có thể thấy, cải cách lần này không dừng ở việc đơn giản hóa thủ tục, mà hướng tới tái cấu trúc phương thức quản lý trong lĩnh vực y tế, đề cao tính chịu trách nhiệm của địa phương, đồng thời tạo lập môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch.

Nếu được triển khai đồng bộ và hiệu quả, những thay đổi này sẽ góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh, đáp ứng tốt hơn yêu cầu bảo vệ và chăm sóc sức khỏe nhân dân trong giai đoạn phát triển mới.