Cánh cửa mới của kỷ nguyên số

Bà Nguyễn Ngọc Anh, Tổng giám đốc Công ty Quản lý quỹ SSIAM nhận định, Việt Nam đứng trước bước ngoặt quan trọng để định vị vị thế trên bản đồ blockchain thế giới.

Nếu 25 năm trước, chứng khoán là cánh cửa hội nhập, thì giờ đây, blockchain có thể trở thành “cánh cửa thứ hai”, mở rộng không gian phát triển cho doanh nghiệp và người dân. Hiện Việt Nam nằm trong nhóm 5 quốc gia có mức độ chấp nhận tài sản số cao.

Tuy nhiên, hành lang pháp lý chưa hoàn thiện, thiếu sandbox quy mô lớn và hạ tầng chuẩn quốc tế đang là thách thức. Theo bà Ngọc Anh, “blockchain và tài sản số mang tính toàn cầu, chỉ có giá trị khi kết nối hệ sinh thái quốc tế. Việt Nam muốn khẳng định vị thế thì phải hợp lực quốc tế, đồng thời khai mở tiềm lực nội địa, chuyển từ thử nghiệm sang triển khai, từ người dùng sang người kiến tạo”.

Đà Nẵng được xem như “bệ phóng trung tâm”, nơi thử nghiệm chính sách, xây dựng hạ tầng và đào tạo nguồn nhân lực trẻ để Việt Nam cạnh tranh toàn cầu. Việc xây dựng Trung tâm Tài chính quốc tế là bước đi chiến lược nhằm thu hút vốn và thử nghiệm mô hình tài chính số. Nghị quyết 222/2025/QH15 cùng Quyết định 114/QĐ-BCĐTTTC đã xác lập lộ trình phát triển, trong đó blockchain và tài sản số là lĩnh vực trọng điểm để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Đặc biệt, Luật Công nghiệp công nghệ số (có hiệu lực từ ngày 1/1/2026) lần đầu tiên luật hóa khái niệm “tài sản số”, công nhận đây là tài sản hợp pháp, được pháp luật bảo vệ và quy định nguyên tắc phát hành, chuyển nhượng, khai thác. Đây là cơ sở pháp lý để Chính phủ ban hành nghị định, thông tư chi tiết và cơ chế sandbox có kiểm soát.

Nghị quyết 222/2025/QH15 cũng cho phép áp dụng cơ chế vượt trội tại Trung tâm Tài chính quốc tế như sandbox, ngoại hối linh hoạt, ưu đãi thuế và chọn luật nước ngoài cho một số giao dịch. Bên cạnh đó, Chính phủ đã quyết định thành lập Khu thương mại tự do Đà Nẵng, vận hành theo mô hình “một cửa, tại chỗ”, có thể tích hợp với Trung tâm Tài chính quốc tế trong việc thử nghiệm sandbox, thanh toán xuyên biên giới và định danh số.

Đón đầu cơ hội

Tháng 8/2025, Đà Nẵng phê duyệt thử nghiệm có kiểm soát “phần mềm Basal Pay” của Công ty Alphatrue Solutions. Đây là giải pháp đầu tiên tại Việt Nam tích hợp chuẩn Travel Rule, kết hợp blockchain và tài chính truyền thống, cho phép trao đổi tài sản mã hóa với tiền pháp định minh bạch, tuân thủ quy định quốc tế về chống rửa tiền (AML) và chống tài trợ khủng bố (CFT). Sau thử nghiệm, dự kiến triển khai rộng tại Đà Nẵng, Hà Nội, TP.HCM và các đô thị lớn.

Động thái này cho thấy quyết tâm của Đà Nẵng trong việc tạo lập hệ sinh thái kinh tế số, thu hút dòng tiền quốc tế an toàn, minh bạch. Thành phố cũng khuyến khích thử nghiệm dịch vụ tài chính số, tài sản số nhằm hấp dẫn quỹ đầu tư và start-up. Cùng với TP.HCM, Đà Nẵng được chọn xây dựng Trung tâm Tài chính quốc tế với nhiều cơ chế đặc thù.

Theo TS. Bruno Wu, Chủ tịch Tổ chức Hợp tác quốc tế về tiền điện tử, Việt Nam nói chung, Đà Nẵng nói riêng đang sở hữu điều kiện thuận lợi để phát triển. Ông cho rằng, Đà Nẵng có lợi thế của người đi sau, học hỏi công nghệ, quy trình chuẩn và xây dựng hệ sinh thái để dẫn đầu trong lĩnh vực tài sản số, tiền số.

Đà Nẵng cũng tích cực mở rộng hợp tác quốc tế, ký kết với Verichains, Bybit Fintech, Blockchain Abu Dhabi, SSI, VanEck, FTSE… nhằm phát triển blockchain, fintech và đổi mới sáng tạo. Đây là bước đi quan trọng để nâng cao năng lực công nghệ và tài chính của Thành phố.

Ông Hồ Quang Bửu, Phó chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng khẳng định, khai thác tiềm năng blockchain, thúc đẩy tài chính số và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo sẽ giúp Đà Nẵng trở thành trung tâm công nghệ và đô thị thông minh của khu vực. Thành phố sẽ nhanh chóng hoàn thiện sandbox, cải thiện môi trường đầu tư để đón dòng vốn và các dự án khởi nghiệp trong lĩnh vực blockchain.