Vỏ lon sữa bỏ đi dùng để đo mưa

Bằng cách đặt một chai nhựa úp xuống đất và quan sát mức độ nước tụ lại trong chai, người nông dân có một công cụ để đo độ ẩm của  đất. Khi những giọt nước nhỏ trở nên khan hiếm, người nông dân biết rằng đã đến lần tưới đầu tiên trong mùa khô.

Sự khéo léo chưa dừng lại ở đó. Sau lần tưới đầu tiên, người nông dân sử dụng một vỏ lon sữa bò để đo lượng nước mưa mà cây cà phê hấp thu được - điều này giúp người nông dân điều chỉnh lượng nước tưới trong suốt mùa khô. Nếu vỏ lon sữa bò chứa 1/6 lượng nước mưa trong đó, nông dân biết được là cây cà phê gần đó đã tiếp nhận khoảng 100 lít nước.

Cũng có thể dùng cả chai nhựa và điều này hiệu quả hơn việc sử dụng những công cụ khoa học phức tạp khiến người nông dân khó nắm bắt.

So với nông dân ở nhiều nước phát triển có thể áp dụng các phương pháp phức tạp hơn để giảm thiểu lượng nước tưới, phương pháp cơ bản này và việc phổ biến phương pháp này tới các nông hộ nhỏ thực sự hiệu quả đối với khu vực trồng cà phê tại Việt Nam.

Những công cụ này sử dụng đơn giản với chi phí thấp (gần như không tốn chi phí gì), dễ dàng phổ biến trong số các nông hộ nhỏ trồng cà phê tại Việt Nam đã giúp người nông dân lên kế hoạch cho tưới tiêu hiệu quả hơn.

Giảm 50% lượng nước tưới mà vẫn hiệu quả

Việt Nam là nước xuất khẩu cà phê lớn thứ hai trên thế giới và có tới 2,6 triệu người có đời sống kinh tế phụ thuộc vào cây cà phê. Phần lớn diện tích cà phê tập trung tại khu vực cao nguyên miền Trung, nơi mà 96 % lượng nước sử dụng cho canh tác nông nghiệp.

Tuy nhiên, tình trạng thay đổi khí hậu và việc sử dụng lãng phí nguồn nước trong nông nghiệp đồng nghĩa với với việc khan hiếm nước đang là một mối đe dọa ngày càng gia tăng đối với người nông dân, hộ gia đình và ngành công nghiệp cà phê.

Một nghiên cứu do Nestlé tài trợ đã tính toán, trung bình những người nông dân sử dụng hơn 60% lượng nước cần thiết trong mùa khô từ tháng 11 tới tháng 4 năm sau, gấp 3 tới 4 lần mức nước tưới cần thiết.

Thực tế này khiến nông dân trồng cà phê phải đối mặt với các chi phí về tài chính và nhân công. Không phải trả chi phí cho nước bơm từ giếng khoan, nhưng nông dân phải mua xăng để chạy máy bơm và lãng phí thời gian vào việc tưới nước cho cây cà phê.

Ông Phạm Phú Ngọc, Trưởng bộ phận hỗ trợ nông nghiệp của Nestlé cho biết, để giải quyết vấn đề nước một cách nhanh chóng trên diện rộng là sử dụng những công cụ chi phí thấp mà người nông dân có thể dễ dàng áp dụng, và hướng dẫn cho những nông dân khác sử dụng những công cụ này.

“Cà phê ở Việt Nam được trồng trong những trang trại nhỏ có diện tích khoảng từ 2 - 3 ha do đó những kỹ thuật quản lý quy mô lớn thường khó thực hiện, tuy nhiên những công cụ sáng tạo từ sáng kiến của  người nông dân thực sự rất hữu ích”, ông Ngọc cho biết.

Phương pháp này đã được phổ biến tới gần 20.000 nông dân trong mạng lưới “Kết nối nông dân” tại Việt Nam, những người cung cấp cà phê trực tiếp cho Nestlé bởi đã giúp giảm lượng nước tưới xuống 50% trong khi vẫn đảm bảo hiệu quả sản xuất.

Kinh nghiệm của người nông dân trồng cà phê ở Việt Nam cũng đã được đưa lên mạng lưới thông tin toàn cầu của Tập đoàn Nestlé bởi doanh nghiệp này đang phối hợp với Tổ chức phát triển và hợp tác của Thụy Sỹ (SDC) trong hỗ trợ những nông dân khác ngoài mạng lưới những kinh nghiệm canh tác nông nghiệp bền vững bao gồm cả việc quản lý nguồn nước.

 “Chai nhựa và vỏ lon sữa là những công cụ đơn giản để đo độ ẩm của đất, giúp người nông dân biết được khi nào là thời điểm tốt nhất để tưới nước”, ông Carlo Galli, Giám đốc kỹ thuật của Nestlé phụ trách về vấn đề bảo tồn nguồn nước tại Thụy Sỹ nhận xét và cho biết, kinh nghiệm ở Việt Nam không phải là việc áp dụng công nghệ cao, mà đó chính là sáng kiến từ  thực tế  và việc áp dụng những công cụ đơn giản.