Đây là nhận định của tất cả các diễn giả tại đại diện cho nhiều chủ thể khác nhau trong nền kinh tế tại Hội thảo Vai trò của thị trường chứng khoán trong nền kinh tế, do Sở Giao dịch chứng khoán TP.HCM tổ chức tại TP.HCM cuối tuần trước - một trong các hoạt động hướng tới kỷ niệm 15 năm thành lập thị trường chứng khoán Việt Nam.

Các chuyên gia tham gia Hội thảo đã phân tích những nguyên nhân khiến thị trường chứng khoán chưa phát triển xứng tầm với nền kinh tế Việt Nam. Theo ông Nguyễn Duy Hưng, Chủ tịch CTCP Chứng khoán Sài Gòn (SSI), hiện mọi người vẫn quan niệm thị trường chứng khoán là nơi kiếm tiền, chứ không phải là nơi giữ tiền. Bên cạnh đó, việc ấn định lãi suất thực dương, cộng với việc đánh thuế lợi nhuận từ đầu tư vốn nhưng không đánh thuế tiền gửi tiết kiệm khiến cho dòng vốn chạy vào ngân hàng là không hợp lý.

Khẳng định thị trường chứng khoán cần nhất là sự minh bạch, ông Trần Du Lịch, Phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội cho rằng: “Khi nào thị trường chứng khoán chưa tạo được sân chơi công bằng, thì chưa thể hút vốn vào thị trường. Phải khắc phục điểm yếu của thị trường chứng khoán hiện nay là vẫn chưa phát triển mạnh các quỹ đầu tư, các quỹ hưu trí, để tạo sự đầu tư chuyên nghiệp. Thị trường chứng khoán cần trân trọng thu hút cả nhà đầu tư cá nhân và tổ chức, lấy nhà đầu tư tổ chức làm nền tảng để phát triển chiều sâu”.

Tăng quy mô của thị trường chứng khoán là vấn đề không phải bàn cãi. Vấn đề cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nước để tạo thêm hàng hóa cho nhà đầu tư cũng rất quan trọng. Ông Nguyễn Trọng Dũng, Phó trưởng ban Chỉ đạo đổi mới và Phát triển doanh nghiệp cho biết, cần phải bỏ mục tiêu cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là thu hồi vốn, bán giá cao, mà phải xác định đó là chuyển đổi sở hữu và đổi mới quản trị doanh nghiệp.

Còn ông Vũ Viết Ngoạn thẳng thắn: “Chính phủ phải thoái vốn toàn bộ tại những doanh nghiệp, ngành nghề không quan trọng, chứ hiện nhiều doanh nghiệp sau cổ phần hóa, tỷ lệ Nhà nước nắm giữ vẫn 70%-80% thì cũng chỉ là bình mới, rượu cũ”.

Vấn đề nữa là việc các doanh nghiệp cổ phần hóa nhưng không niêm yết cũng vô tác dụng. Dù Quyết định 51/2014/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ quy định, doanh nghiệp sau khi cổ phần hóa thành công phải niêm yết trong vòng 12 tháng, nhưng nhiều doanh nghiệp không tuân thủ, vì mức phạt chỉ 100-150 triệu đồng, nên doanh nghiệp nhờn.

Ông Trần Đắc Sinh, Chủ tịch Sở giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) lưu ý, những lý do hạn chế sự phát triển thị trường chứng khoán được nhìn nhận thì có thể khắc phục, nhưng đáng ngại nhất là những nhìn nhận không đúng về vai trò của thị trường chứng khoán trong nền kinh tế. Chính vì vậy, để thị trường chứng khoán phát triển, trước tiên, cần thống nhất cao về nhận thức về vai trò quan trọng của thị trường chứng khoán, đặc biệt là đối với nền kinh tế Việt Nam.