Ông Nguyễn Mạnh Dũng, Giám đốc CyberAgent Việt Nam (phải) và ông Trần Ngọc Thái Sơn, nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Tiki.vn trong Chương trình Café Khởi nghiệp

Tròn 10 năm CyberAgent có mặt tại Việt Nam và đầu tư vào hơn 25 start-up như Foody, Vatgia, Tiki, Nhaccuatui, Vexere… Dù vậy, ông Nguyễn Mạnh Dũng, Giám đốc CyberAgent Việt Nam và Thái Lan thừa nhận đã có không ít thất bại. Lý do phần lớn là do chọn sai người (đội ngũ sáng lập) và sai thời điểm.

Để quyết định có hay không đầu tư vào một công ty, ông Dũng có 4 tiêu chí để xem xét. Một là, quy mô thị trường mà doanh nghiệp đang tham gia vào. Hai là, đội ngũ sáng lập và vận hành. Ba là, sản phẩm và cuối cùng là lợi thế cạnh tranh.

Với Trần Ngọc Thái Sơn, sáng lập kiêm giám đốc điều hành Tiki.vn, lý do thành công trong lần gọi vốn lần đầu thành công từ CyberAgent sau 2 năm sau khi thành lập, vào năm 2012, dựa trên 3 nền tảng, gồm đam mê, giỏi trong lĩnh vực đang làm và tốc độ tăng trưởng của Công ty cũng như thị trường thương mại điện tử.

Nhưng có một điều rất quan trọng, theo Ngọc Thái Sơn chia sẻ, đó là sự trung thực của start-up với các nhà đầu tư, nhất là các số liệu chính xác.

Nhìn lại 22 dự án cam kết được đầu tư trên chương Shark Tank Việt Nam mùa 1, chỉ 7 start-up đã nhận giải ngân. Một số vẫn trong quá trình thẩm định của các nhà đầu tư. Dù vậy, theo các “cá mập” trong chương trình, không ít trường hợp những thông tin được start-up chia sẻ trên sóng khác biệt hoàn toàn so với  số liệu thực tế. Việc start-up chọn cách “làm màu” trên sóng truyền truyền hình thay vì tình hình thực tiễn đã khiến cả hai cùng tốn thời gian và công sức.

Ở góc độ start-up, nếu nhận thấy nhà đầu tư không đáng tin tưởng, start-up cũng nên cân nhắc kỹ về các cuộc hẹn thương thảo. “Chẳng thà không gặp vì cho rằng, hai bên có thể mâu thuẫn lợi ích. Còn nếu gặp, cần cởi mở hết sức có thể và thời gian là tiền bạc”, sáng lập Tiki chia sẻ.

Yêu cầu tồn tại của start-up có thể buộc các sáng lập dự án có hoặc không có quyền chọn lựa nhà đầu tư. Bởi họ cần tiền để bộ máy tiếp tục hoạt động. Nhưng dù đặt ở vị thế nào, thấu hiểu, hòa hợp và tin tưởng trở thành yêu cầu buộc phải có để duy trì, phát triển mối quan hệ.

Giới khởi nghiệp thường ví von, nhà đầu tư rót vốn vào start-up (hay start-up nhận vốn từ nhà đầu tư) như cuộc hôn nhân cần sự hòa hợp và tin tưởng để cùng đi đến đích kỳ vọng.

Theo sau đó là các kế hoạch minh bạch, đặc biệt thể hiện qua cách sử dụng từng đồng vốn vào mỗi hoạt động kinh doanh cụ thể.

“Điều cấm kỵ là sử dụng tiền cho mục đích gây mâu thuẫn quyền lợi với nhà đầu tư. Nghĩa là liên quan đến sự chính trực và sự trung thực”, ông Sơn nói và đồng tình quan điểm, tâm huyết với start-up của một sáng lập sẽ phần nào thể hiện qua bảng lương mà họ tự trả cho bản thân.